Кіріспе

Қилыстың ақсүйектері – Франциядағы ең көне ақсүйектер тобы, олар орта ғасырлар мен жаңа заманның басында пайда болған және, мүмкін, ұрпақтары арқылы бүгінге дейін сақталған. Бұл бастапқыда әскери қызмет (әдетте Франция немесе Англия патшасына) атқарып, феодалдық жерлерді иеленген рыцарьлар тобы болды. Олар Француз революциясында маңызды рөл атқарды, себебі олардың бұрынғы билік монополиясын сақтап қалуға жасаған тыңайсымы, жаңа ақсүйектердің мүдделерін жаңадан пайда болған француз буржуазиясымен біріктіріп, 18 ғасырдың соңында француз қоғамында үлкен өзгерістерге ұйтқы болды. 1789 жылға қатысты Гордон Райт 80 мың ақсүйек болғанын айтады.

Асыл тұқымдылар арасындағы айырмашылықтар

Француз ақсүйектері әрқашан семсер тасу құқығы барлар мен жоқтарға бөлінген. 17 ғасырда, шапан ақсүйектерінің бұл құқығы болмаған, бұл қылыш ақсүйектері мен шапан ақсүйектері арасындағы айырмашылықты айқын көрсеткен. Көбірек беделі бар қылыш ақсүйектері Франция провинцияларын басқаруға ие болды және Версальде билікке ие деп есептелді. Алайда, шапан ақсүйектері лауазымдарын сатып алған, ал олардың табысы қылыш ақсүйектерінен жоғары болды. Сөйтіп, төменгі ранкті ақсүйектер әскери қызмет арқылы жоғары мәртебеге қол жеткізе алды.

Патшалық иеліктері

Франция парламенті – «Статус генералының» үш «статусы» болды, әрқайсысы әртүрлі тапты білдірді. Бірінші статус – дін қызметкерлері, ал екінші статус – ақсүйектер болды. Әдетте, қандастары (жемсер ақсүйектері) манти ақсүйектерінен көбірек билікке ие болды. Олардың мәртебесі патшаға жер иелігі үшін міндетті әскери қызметтерінен туындады, бұл иелік әкеден ұлға мұра болып келді; бірақ олар провинциялық және ұлттық үкіметте, сондай-ақ сарайда да ресми лауазымдар атқарды. Үшінші статус – елдегі «жақсы қалалардан» («good towns») жіберілген өкілдерден, көбінесе сауда қалаларынан тұрды, сайлаушылар саны шектеулі болғанымен, арасындағы ауылдардан келген адамдар да болды. Франциядағы ең көп санды топ – шаруалар болса да, «Статус генералында» олардың өкілдігі жоқтың ізбасы болды, тіпті мүлдем болмады. XIV Людовик патша тұсында манти ақсүйектері Версаль сарайында жемсер ақсүйектерін іріктеу арқылы ығыстырды. Манти ақсүйектері патша төлейтін жалақыға тәуелді болғандықтан, олардың дауысы патшаның саясатын қолдауға бағытталды. Жемсер ақсүйектерінің тәуелсіздігі, тегі және салықтан босатылуы оларға зор әлеуметтік бедел берді, бірақ олардың табысы көбінесе манти ақсүйектерінен төмен болды, ал дауыстары патша мен оның үкіметін қолдауға осылайша аз берілді. Манти ақсүйектері шын мәнінде бай буржуазия өкілдері болды және бірінші және екінші статусқа тән артықшылықтар мен босатылуларға, әсіресе салық төлеуден босатылуға қол жеткізуге ұмтылды. Бұл ақсүйектердің әртүрлі тармақтары арасында қайшылықтар тудырды, жемсер ақсүйектері ұзақ тарихы мен орнықты құқықтары мен артықшылықтарына байланысты ерекше қарауға лайық екенін сезінді. Бұл бөліну революция алдындағы билік тепе-теңдігін әлсіретті және үшінші статус, қарапайым халықтан көп сын тудырды.