Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Испаниялық ақын, анархист, феминист (1895–1970)
Spanish poet, anarchist, feminist (1895–1970)
Люсия Санчес Саорнил (13 желтоқсан 1895 – 2 маусым 1970), испан ақыны және анархист-феминист белсендісі, Мерседес Компосада және Ампаро Поч и Гасконмен бірге Mujeres Libres ұйымын құрғандығымен танымал. Мадридтегі жұмысшы отбасында туған ол ерте жасынан өзін-өзі оқытып, дамып келе жатқан футуристік және ультралистік қозғалыстарға өлеңдер жаза бастады. 1931 жылы Екінші испан республикасы жарияланғаннан кейін, ол Конфедерация Nacional del Trabajo (CNT) ұйымына қосылып, испан анархистік қозғалысына қатысты. Қозғалыстағы ерлердің сексистік көзқарасынан тез көңілі толып, әйелдердің күшін арттыру үшін арнайы әйелдер либертариандық топтарын құру қажет деп шешті. Ол мұндай ұйымға арналған бағдарлама жасады және Компосада мен Поч и Гасконмен бірге анархистік феминистердің жалпыұлттық Mujeres Libres ұйымын құрды. Испания азамат соғысы кезінде ол Mujeres Libres ұйымындағы жұмысын жалғастырды, сонымен қатар Халықаралық антифашистік ынтымақтастық (SIA) ұйымының хатшысы болып қызмет етті, жиі майданға барып, республикашылдарға халықаралық қолдау көрсету үшін үгіт жүргізді. Каталония құлағаннан кейін ол қысқа мерзімге елден қашып, Франконың Испаниясына жасырын оралып, өмірінің соңына дейін Валенсияда жасырын өмір сүрді.
Lucía Sánchez Saornil (13 December 1895 – 2 June 1970), was a Spanish poet and anarcha feminist activist, best known for co founding the Mujeres Libres organisation together with Mercedes Comaposada and Amparo Poch y Gascón. Born into a working class Madrilenian family, she taught herself from an early age and began writing poems for the burgeoning Futurist and Ultraist movements. After the proclamation of the Second Spanish Republic in 1931, she joined the Confederación Nacional del Trabajo (CNT) and became involved in the Spanish anarchist movement. She quickly became discouraged by the sexist attitude of men within the movement, deciding it necessary to form specific women's libertarian groups in order to organise for women's empowerment. She developed a program for such an organisation and, together with Comaposada and Poch y Gascón, established the Mujeres Libres, a nationwide organisation of anarchist feminists. During the Spanish Civil War, she continued her work with the Mujeres Libres and also served as secretary of Solidaridad Internacional Antifascista (SIA), making frequent trips to the frontline and campaigning for international support for the Republicans. After the fall of Catalonia, she briefly fled into exile, before clandestinely returning to Francoist Spain and living out the rest of her life in hiding in Valencia.
Өмірбаян
Люсия Санчес Саорнил Мадридте кедей жұмысшы отбасында дүниеге келді. Ол өздігінен білім алды және жас кезінен бастап ақындық қабілетін дамытып, футуристер қозғалысының журналдарына өлеңдер жазды. 1916 жылы ол телефон станциясы операторы болып жұмыс істеуге кірісті, сол кезде әйелдер осы саланың басты жұмыс күшіне айнала бастады.
Lucía Sánchez Saornil was born in Madrid, into a poor working class family. She was self taught and from a young age developed her talents as a poet, writing for journals of the Futurist movement. In 1916, she started work as a switchboard operator, at a time when women were beginning to become the sector's main work force.
Ертедегі белсенділігі
1931 жылы Екінші испан республикасы жарияланғаннан кейін Санчес Саорнил Telefónica компаниясына қарсы акцияға қатысты, бұл оны алғаш рет Confederación Nacional del Trabajo (CNT) ұйымымен байланыстырды. Ол жаңа республикада теориялық тұрғыдан қол жеткізілген әйелдердің құқықтары әлі де көптеген әйелдерге қолжетімсіз екенін тез түсінді және білім беру арқылы әйелдерді күшейтуді жақтауға кірісті. Барселонадағы либертариандық әйелдер қозғалысының белсендісі ретінде Санчес Саорнил бірнеше кәсіподаққа әйелдердің білім беру ұйымын құру туралы идеясын ұсынды, бірақ олардың барлығы оны қабылдамады, сондықтан ол Мадридке қайтуға шешім қабылдады. Сол жерде ол Мадрид университетінің заң факультетінің студенті Мерседес Комапосадамен танысты. 1933 жылы екеуі CNT отырысына қатысты. Олар "әйелдер-оқытушылар" ретінде шақырылған еді, бірақ оның орнына ер адамдардың оларды үнсіз қалдыруын көріп, олар әйелдерге теріс көзқараспен қарады. Осы жағдайға наразы болған олар отырысты ертерек тастап, Ретиро саябағында басқа мүмкіндіктерді талқылай бастады. Сол кезде Санчес Саорнил теміржолшылар одағында жұмыс істеп, анархо-синдикалистік әйелдер ұйымдарының тізімін алды. Олар осы ұйымдарға хат жазып, өз тәжірибелері мен проблемаларын талқылауға шақырды және Испанияның түкпір-түкпірінен жауаптар алды. 1935 жылға қарай осы ұйымдар арасындағы хат алмасу либертариандық әйелдер ұйымдарының жалпыұлттық желісін құруға негіз болды. Анархистік әйелдер ұйымдарының қызметі күшейген сайын Санчес Саорнил FAI журналы Tierra y Libertad және CNT газеті Solidaridad Obrera-да әйелдер мәселелеріне арналған бірнеше мақала жаза бастады. Соңғысында CNT бас хатшысы Мариано Р. Васкес CNT-дегі әйелдерге қатысты екі мақала жариялады. Ол әйелдердің күресіне деген ықыласын білдіргенімен, жұмысшылар таптық қақтығыста жеңіске жеткенше әйелдердің азаттығын күту керектігін айтты. Санчес Саорнил өзінің "La cuestión femenina" атты бес мақаладан тұратын сериясымен жауап берді, бұл либертариандық әйелдер ұйымын құруға негіз болды. Ол әйелдер үшін және әйелдермен басқарылатын әйелдердің азаттық ұйымын құруды талап етті. Оның бағдарламасында әйелдердің сауаттылығы мен білімін арттыру, өнеркәсіптің әртүрлі салаларында оқыту, сондай-ақ сананы арттыру арқылы әйелдердің мүмкіндіктерін дамыту үшін топтар ұсынылды. Бұл талқылаулар Санчес Саорнил мен Компосаданың анархист дәрігер Ампаро Поч и Гасконмен бірлесіп құрған Mujeres Libres ұйымын құруға жағдай жасады. Бұл жаңа анархистік феминистік ұйым әйелдерді "үш есе құлдықтан" – білімсіздіктен, сексизмнен және қанаудан азат етуді мақсат етті. Ұйымда және оның аттас журналының авторы ретінде Санчес Саорнил өршіл, белсенді ұйымдастырушы және шешен сөйлейтін адам ретінде танылды, ол көптеген либертариандық әйелдерге париждік анархист қаһарманы Луиза Мишельді еске түсірді. Санчес Саорнил Mujeres Libres журналына көптеген мақалалар жазды, оның ішінде Кастилиядағы ауыл шаруашылығы жұмысшыларына арналған мақала, оның мақсаты үлкен қалалардағы оқырмандарына ауыл өмірі туралы білім беру болды.
Following the proclamation of the Second Spanish Republic in 1931, Sánchez Saornil participated in a against Telefónica, which first brought her into the Confederación Nacional del Trabajo (CNT). She quickly came to consider that women's rights, theoretically achieved by the new republic, were still largely inaccessible to women, and started to advocate for women's empowerment through education. As an activist within the libertarian women's movement of Barcelona, Sánchez Saornil floated the idea of establishing a women's education organization to a number of trade unions, but she was rebuffed by each of them and decided to return to Madrid. There she met Mercedes Comaposada, a law student at the University of Madrid. In 1933, the pair attended a meeting of the CNT. They had been invited there to act as "women teachers", but instead found themselves being silenced by their male comrades, who still viewed women negatively. Frustrated by the experience, they left the meeting early and began to discuss alternatives at the Retiro Park. At the time, Sánchez Saornil was working for a railway union and procured a list of anarcho syndicalist women's groups. They wrote to these groups, inviting them to discuss their experiences and issues they were having, and ended up receiving responses from throughout Spain. By 1935, the ensuing exchange of letters between these groups had set the groundwork for a national network of libertarian women's organisations. As the activity of these anarchist women's groups increased, Sánchez Saornil also began to contribute a number of articles about women's issues in the pages of the FAI's magazine Tierra y Libertad and the CNT's newspaper Solidaridad Obrera. In the latter, the CNT's general secretary Mariano R. Vázquez published two articles regarding women in the CNT. While he expressed his sympathies with women's struggles, he ended up insisting that women's liberation ought to be put aside until workers had won the class conflict. Sánchez Saornil responded with her own series of five articles titled "La cuestión femenina", which lay the groundwork for the establishment of a libertarian women's organization. She called for the creation of a women's liberation organisation ran by and for women. Her program suggested classes to raise women's literacy and education, apprenticeships in different sectors of industry, and groups for developing women's empowerment through consciousness raising. These discussions set the groundwork for the establishment of the Mujeres Libres organisation, which Sánchez Saornil and Comaposada co founded with the anarchist physician Amparo Poch y Gascón. This new anarchist feminist organisation set itself the goal of achieving women's liberation from their "triple enslavement" by ignorance, sexism and exploitation. Within the organisation and as a writer for its homonymous magazine, Sánchez Saornil developed a reputation as a firebrand, a keen organiser and a powerful orator, reminding many libertarian women of the Parisian anarchist heroine Louise Michel. Sánchez Saornil wrote a number of articles for the Mujeres Libres journal, including an article on Castilian agricultural workers, intended to educate its readership in the big cities on rural life.
Азаматтық соғыс
Испанияда азамат соғысы басталга́ннан кейін Санчес Саорнил Мадридті қорғауға қосылып, анархистердің алдыңғы қатардағы журналисі және пропагандисі ретінде жұмыс істеді. Ол поэзиясын агитпроп ретінде пайдалана бастады, республикалық мәдени өндірісте маңызды рөл атқарған өлеңдер сериясын жазды. Оның жазуы анархист Эмма Голдманның назарын аударды, ол Санчес Саорнилмен жиі хат алмасып, оны испан революциясын қолдау үшін халықаралық науқанды үйлестіруге шақырып, ынталандырды. Санчес Саорнил республикалық астана Валенсияға көшіп барды, онда ол анархистік баспасөзде редактор болды. Республикашылдар ұлттаралық аймақтан келген босқындар мен Ұлыбритания мен Францияның эмбаргосымен асқынған өмір сүру дағдарысына тап болған кезде, ол жағдайды жария етіп, республикалық мақсатқа қаражат жинады. Ол Solidaridad Internacional Antifascista (SIA) бас хатшысы болды және басқа Mujeres Libres және CNT әйелдерімен бірге майданға тұрақты түрде жабдықтау сапарларын жасады. "Азат әйелдер" тобының майданға баруының мақсаты әскерилерді тәрбиелеу және "санды және жауапкершілігі бар әйелдер күшін" құру болды. Санчес Саорнилдің өзі былай деді:
Following the outbreak of the Spanish Civil War, Sánchez Saornil joined in the defense of Madrid, working as a front line journalist and propagandist for the anarchists. She began to utilise her poetry as a form of agitprop, writing a series of poems that played an important role in Republican cultural production. Her writing attracted the attention of the anarchist Emma Goldman, who corresponded frequently with Sánchez Saornil, inspiring her to coordinate an international campaign to support the Spanish revolution. Sánchez Saornil moved to the Republican capital of Valencia, where she became an editor in the anarchist press. As the Republicans faced a worsening subsistence crisis, exacerbated by refugees from the Nationalist zone and an embargo by Britain and France, she publicised the situation and fundraised for the republican cause. She became the general secretary of Solidaridad Internacional Antifascista (SIA) and made regular supply trips to the front line, along with other Mujeres Libres and women of the CNT. Part of the goal in the Mujeres Libres visiting the front was for them to educate the militiamen and to create a "conscientious and responsible female force". Sánchez Saornil herself said:
Санчес Саорнил мен Комапосада сонымен қатар Франсиско Ларго Кабальеро үкіметінің Mujeres Libres-ті тануын сұрады. Бірақ үкімет бұған қарсылық білдіріп, Mujeres Libres ұйымы комитеттері мен лауазымды тұлғалары бар ресми ұйым болмағандықтан, оны мойындамайтынын айтты. Осыған жауап ретінде 1937 жылдың тамызында Mujeres Libres өзінің алғашқы ұлттық конференциясын өткізді және CNT үлгісіне негізделген ұлттық федерация ретінде қайта ұйымдастырды. Бірақ тіпті қайта ұйымдасқаннан кейін де, Mujeres Libres анархистік қозғалыстың кең қолдауына ие болмады. 1938 жылдың желтоқсанында Касал де ла Дона Требалладора полициямен шығарылды және оны Испания банкіне берген Ішкі істер министрлігі қайтарып алды. Иберия Анархистер Федерациясы (FAI) олардың көмек сұрауына жауап бергенімен, CNT Mujeres Libres-ті аз қолдады. Санчес Саорнил CNT ұлттық комитетіне жазған хатында:
Sánchez Saornil and Comaposada also requested the recognition of the Mujeres Libres by the government of Francisco Largo Caballero. But the government refused, stating that as the Mujeres Libres was not a formal organisation with committees and officials, they couldn't recognise it. In response, in August 1937, the Mujeres Libres held its first national conference and reorganised itself into a national federation, based on the model of the CNT. But even after reorganising, the Mujeres Libres still lacked broader support from the anarchist movement. In December 1938, the Casal de la Dona Treballadora was evicted by police and repossessed by the Ministry of the Interior, who turned it over to the Bank of Spain. Although the Iberian Anarchist Federation (FAI) responded to their requests for assistance, the CNT showed the Mujeres Libres little support. In a letter to the CNT's national committee, Sánchez Saornil wrote:
Санчес Саорнил коммунистердің басшылығымен құрылған Антифашистік әйелдер қауымдастығының өздерінің туына бірігуге шақыруларын қабылдамады, өйткені ол ұйым мемлекеттік құрылымда стандарттауды талап етпей, өзінің тікелей іс-қимылын және сананы көтеруді жалғастыруға қабілетті деп санайды. Ол әртүрлілікте бірлік қағидасын қолдады, өйткені ол әр әйелдер ұйымы өзінің жеке сипатын сақтауы керек деп сенді, ал әрқайсысы әйелдердің эмансипациясына жұмыс істеуі тиіс. Ол былай деп мәлімдеді:
Sánchez Saornil also dismissed calls by the Communist led Association of Antifascist Women [es] to unite under their banner, as she believed the organisation was more than capable of continuing its direct action and consciousness raising without requiring standardisation within a state structure. She upheld the principle of unity in diversity, as she believed each women's organisation should maintain its own individual character, while each working towards women's emancipation. She declared:
Кейінгі өмірі
1939 жылдың ақпан айында Каталония ұлтшылдардың бақылауына көшті, бұл Санчес Саорнильді Францияға қашуға мәжбүр етті, онда ол қысқа мерзімге Аргельерс концлагерінде ұсталды. Бостандыққа шыққаннан кейін ол испан республикалық босқындарына көмек көрсетумен айналысты, бұл Франция нацистік Германияның қолына түскеннен кейін оны мақсатқа айналдырды. Ол тұтқындалды, бірақ нацистік концлагерге жіберілмей бұрын қашып құтылуға үміттенді. Франконың репрессиясының қызығында ол Испанияға жасырын түрде оралуға шешім қабылдады. Ол қиын жағдайда өмір сүрді, бірақ ақыры көзге түспей қалды, өйткені азамат соғысы кезінде көпшілікке суретке түспеген және оның көптеген жарияланымдары анонимді түрде жасалған еді. Ол соғыс кезінде өзіне пана берген досының үйінде баспана тапты, Валенсияда, ол уақытша жұмыс істеу арқылы күнкөрісін жасады. Ол республиканың жеңілісін қабылдады, бірақ жазу арқылы өз үмітін сақтап қалды. Санчес Саорнил өмірінің көп бөлігін созылмалы ауруға шалдыққан әпкесі Кончитаға күтім жасаумен өткізді және 30 жыл бойы Америка Баррозомен бірге өмір сүрді. 1970 жылдың 2 маусымында Люсия Санчес Саорнил қайтыс болды. Баррозо оның қабіріне оның өлеңдерінен: «Бірақ үміт өлді деген рас па?» деген жолды жазды.
In February 1939, Catalonia fell to the Nationalists, forcing Sánchez Saornil to flee into exile in France, where she was briefly held in the Argelers concentration camp. After her release, she engaged in support work for Spanish republican refugees, which made her a target following the fall of France to Nazi Germany. She was arrested but managed to escape before she could be taken to a Nazi concentration camp. At the height of the Francoist repression, she decided to return clandestinely to Spain. She lived there precariously but ultimately stayed under the radar, as she hadn't been publicly photographed during the civil war and most of her publications had been made anonymously. She was sheltered by a friend, who she had herself sheltered during the war, in Valencia, where she earned a living through contingent work. She accepted the defeat of the republic, but kept her own utopian hope alive through her writing. Sánchez Saornil spent much of the rest of her life caring for her sister Conchita, who had a chronic condition, and lived for 30 years with her partner América Barroso. Months after the death of her sister, on 2 June 1970, Lucía Sánchez Saornil died. Barroso inscribed a line from one of her poems on her gravestone: "But can it be true that hope has died?"
Жазу
Санчес Саорнил Лучано де Сан Саор деген еркек есімімен жазды. Оның поэзиясы Франко Испаниясындағы (яғни, гомосексуализм бейнелері қатаң бақыланатын кезеңде) лесбияндық құштарлық тақырыбына арналған. Ол сонымен қатар индустриализм, дін, неке, анархизм және экономикалық революция туралы өлеңдер жазды. Осы өлеңдердің арасында "Сенсуалдық кеш", "Қала шеті пейзажы", "Жексенбі", "Есте сақтаған пейзаж", "Құдайға аяуыл тілеген, қайтыс болған Сараға" және "Дуррутидің романсы" бар. Ол "Феминизм мәселесі" және "Біздің БАҚ-тағы әйелдер мәселесі" сияқты эсселер де жазды, одан кейін "Әйел мәселесі бойынша қорытынды: Компаньеро Васкес үшін" деген мақаласында "Мужерес Либрес" журналы мен ұйымын бірлесіп құруға қатысты негізгі ойларын жеткізді. Оның "Неке рәсімі немесе рухани әлсіздік" атты өткір эсселерінің бірі некені сату шарты ретінде сынға алады.
Sánchez Saornil wrote under the male pen name Luciano de San Saor. Her poetry revolved around themes of lesbian desire during a time (i. e., Francoist Spain) in which portrayals of queerness were heavily policed. She also wrote poems about industrialism, religion, marriage, anarchism, and economic revolution. Some of these poems include "Sensual Twilight," "Suburban Landscape," "Sunday," "Landscape in Memory," "To Sarah, Dead, who Desperately Cried Out to God," and "Romance of Durruti." She also wrote essays like "The Question of Feminism" and "The Women Question in our Media," followed by "A Summary on the Woman Question: For Compañero Vázquez," wherein she first developed her rationale for co creating Mujeres Libres, both the journal and the organization. One of her more scathing essays, "The Marriage Ceremony or Spiritual Cowardice," delineates her critiques of marriage as a contract of sale.