Кіріспе

Англияның Шеффилд қаласындағы көлік жүйесі қаланың ерекше топографиясы мен ортағасырлық көше жоспарына бейімделген. Бұрынғыда шалғай орналасқан қала болғандықтан, 19-шы және 20-шы ғасырларда көлік инфрақұрылымы үлкен өзгерістерге ұшырады. Қазір қала елдің басқа аймақтарымен автомобиль және теміржол арқылы байланысып, ал ішкі қалалық көлік үшін автомобильдер, автобустар мен трамвайлар қолданылады.

Ұлттық және халықаралық саяхат

Шеффилд ұлттық тас жол желісіне М1 және М18 тас жолдары арқылы қосылған. M1 қаланың солтүстік-шығысын бойлай өтеді, Шеффилдті оңтүстікке қарай Лондонмен, ал солтүстікке қарай Лидспен байланыстырады; M18 Шеффилдке жақын M1 тас жолынан бөлініп шығады, қаланы Донкастер және Хамбер порттарымен байланыстырады. Шеффилд Парквеі қала орталығын тас жолдармен байланыстырады. Қалаға келетін жүргізушілер үшін сегіз тұрақ және қайта оралу алаңы бар, олардың үшеуі M1 тораптарына жақын орналасқан және жергілікті қоғамдық көлікпен байланыс ұсынады. Шеффилдтің табиғи бедері үлкен теміржол жүйесіне қолайсыз. Мидленд магистралі – Шеффилд арқылы өтетін басты теміржол, ол шамамен оңтүстік-батыстан солтүстік-шығысқа қарай жүреді. Қала арқылы өтетін басқа бағыттарға Cross Country бағыты, Пенистон желісі, Дирн-Вэлли желісі, Хоуп-Вэлли желісі және Халлам желісі жатады. Қалаға қызмет көрсететін басты станция – Шеффилд станциясы, ол қала орталығының оңтүстік-шығыс шетінде орналасқан. Медоухоллда тағы бір ірі теміржол станциясы және Чапелтаун, Дарналл, Доре және Тотли, сондай-ақ Вудхаус қалаларындағы төрт кішкентай қала маңы станциялары бар. Шеффилд арқылы жолаушылар теміржол қызметтерін CrossCountry, East Midlands Railway, Northern және TransPennine Express ұсынады. 1990 жылдан бері Шеффилдке қызмет еткен екі әуежай ашылып, жабылды. Шеффилд қалалық әуежайы 1997 жылы ашылды, бірақ 2002 жылы соңғы коммерциялық рейсін орындады және 2008 жылы ААҚ лицензиясынан айырылды; қазір ол бизнес-паркке айналдырылған. Ірі Doncaster Sheffield әуежайы, қала орталығынан шығысқа қарай 29 шақырым қашықтықта, Финнинглиде 2005 жылдың 28 сәуірінде Пальма-де-Майоркаға алғашқы рейсімен ашылды, бірақ әуежайдың жабылуы 2022 жылдың 26 қыркүйегінде жарияланды, соңғы рейсі 4 қарашада орындалды. Шеффилдке және одан әуемен саяхаттайтындар енді Манчестер әуежайынан, Лидс Брэдфорд әуежайынан және Шығыс Мидлендс әуежайынан ұшады, олардың барлығы қаладан 90 минуттық жерде орналасқан. Лондонның St Pancras станциясы, Мидленд магистральдық желісінің соңғы станциясы, Eurostar қызметтері арқылы Еуропамен байланыстырады. Шеффилдке сонымен қатар бірнеше автобус бағдарлары да қызмет көрсетеді. National Express көбінесе қызмет көрсетеді, Шеффилд Интерчейндж, Медоухолл Интерчейндж және Медоухед автобус аялдамаларын жолаушыларды алу/түсіру орындары ретінде пайдаланады. Шеффилд Интерчейндж көптеген бағдарларды қабылдайды және олардың көпшілігі үшін бастапқы/соңғы аялдама болып табылады. Шеффилд 560 және 564 бағдарлары арқылы Лондон Виктория автобус станциясымен байланысты, кейде Шеффилд аялдама/бастапқы нүкте ретінде қызмет етеді (басқа жағдайларда Ротерхам, Барнсли, Лидс немесе Галифакс болады). Бірнеше табиғи су жолдарының тоғысқан жерінде орналасқандықтан, канал жүйесінің дамуы қаланың көлік желісінде маңызды өзгеріс болды, бастапқыда коммерциялық мақсатта, ал соңғы кезде демалыс үшін пайдаланылады. Шеффилд және Оңтүстік Йоркшир навигациясы (S&SY) – Йоркшир мен Линкольнширдегі (Англия) кеме жүретін ішкі су жолдары (каналдар мен каналданған өзендер) жүйесі. Көбінесе Дон өзеніне негізделген, оның ұзындығы 69 шақырым және 29 шлюз бар. Ол Шеффилд, Ротерхам және Донкастерді Трент өзенімен Кедбиде және (Жаңа түйіспе каналы арқылы) Эйр және Кальдер навигациясымен байланыстырады.

Саяхат деректері

+Шеффилдтегі сапарлар, Шеффилд қалалық кеңесінің мониторингі, 2017 жылғы ModeShareКүніне сапарларАвтокөлік/такси57.1%504,898Автобус/көлік15.4%135,768Жаяу жүру7.2%63,953Жеңіл жүк көлігі7.2%63,753Трамвай5.8%50,952Темір жол4.4%38,628Орта жүк көлігі1.1%9,969Велосипед0.8%6,718Ауыр жүк көлігі0.7%6,382Мотоцикл0.4%3,696

Көлік пен фургонның меншік құқығы

Шеффилдтегі үй шаруашылықтарының 67%-ы автомобиль немесе фургонға қол жеткізеді. Бұл Англия мен Уэльстегі 348 жергілікті билік органдарының арасында 45-ші ең төменгі көрсеткіш. Автокөлікке иелік қала бойынша тең емес, Орталық округтегі үй шаруашылықтарының 40%-ы кем дегенде бір көлікке ие болса, Экклсалл округінде бұл көрсеткіш 87%-ға жетеді.

Жолдар

A57 және A61 жолдары Шеффилд қаласы арқылы өтетін маңызды магистральдық жолдар болып табылады. Олар тиісінше шығыс-батыс және солтүстік-оңтүстік бағыттарында жүреді де, қала орталығында қиылысады. Басқа да маңызды жолдар көбінесе қала орталығынан сәулелер сияқты таралады. 1970 жылдары негізінен салынған және 2007-2008 жылдары толық шеңберге дейін кеңейтілген ішкі айналма жол, көліктерге қала орталығынан өтуді болдырмауға мүмкіндік береді, ал сыртқы "шеңберлік жол" қаланың шығыс жағымен өтеді. Ішкі айналма жол Сент-Мэри жолы, Жоғарғы Ганновер көшесі арқылы өтіп, содан кейін Нетерторптан өтіп, Шейлсмурға жетеді. Шеффилд сыртқы айналма жолы Уэльс принці жолының көп бөлігін Карбруктағы "Арена алаңынан" бастап Гринхиллдегі Гринхилл айналымына дейін жалғастырады, онда ол A61 тас жолымен қосылады. Шеффилд қалалық кеңесі 2020 жылы кейінге шегерген жоспарларын іске асырып, 2023 жылдың басында таза ауа аймағын енгізуге кірісіп келеді. Ластаушылық тудыратын кейбір таксилер мен микроавтобустар қалаға кіру үшін күніне 10 фунт төлейді, ал стандарттарға сай келмейтін автобустар мен жүк көліктері күніне 50 фунт төлейді. Айналма жолдағы бензинге арналған Euro 4 және дизельге арналған Euro 6 стандарттарына сай келмейтін көліктерге бұл төлем қолданылады.

Қоғамдық көлік

Қоғамдық көлік трамвайлар мен автобустармен қамтамасыз етіледі. «Шеффилд Супертрам» деп аталатын трамвай жүйесін Stagecoach Sheffield компаниясы Stagecoach Supertram брендімен басқарады. Ол 1990 жылдардың басында салынды, ал бірінші бөлігі 1994 жылы ашылды. Жүйе қала орталығынан Хиллсборо, Хэлфвей және Медоухолл орталығына қарай созылатын үш тармақтан тұрады. Шеффилд Интерчейндждегі негізгі хабтан кеңейтілген автобус инфрақұрылымы жұмыс істейді. Тағы да автобус станциялары Медоухолл, Хиллсборо және Кристал Пикс қалаларында орналасқан. 1980 жылдары либерализациядан кейін көптеген жаңа операторлар құрылды. Олардың көпшілігі біртіндеп біріктіріліп, 2005 жылдың желтоқсанына дейін қаланың автобустарының басым бөлігін First South Yorkshire (бұрынғы Mainline және First Mainline) иелігінде болды. Одан кейін Stagecoach Yorkshire Traction компаниясын (бұрын Yorkshire Terrier компаниясын сатып алып, Stagecoach Sheffield құрған) сатып алды. Stagecoach Yorkshire, Stagecoach in Chesterfield, Stagecoach in Mansfield, Veolia Transport (Travel South Yorkshire үшін жұмыс істейді), Sheffield Community Transport, Hulleys of Baslow, Powell's Co, K&H Doyle де қалада автобус бағыттарын басқарады. Қала орталығында әр 7 минут сайын жүретін, FreeBee деп аталатын тегін автобус қызметі де бар. Сонымен қатар, Шеффилд пен Малтби арасында Ротерхэм арқылы өтетін Солтүстік жол тас жолы бар. 2008 жылы Йоркшир және Хамбер Ассамблеясының аймақтық көлік кеңесі бұл жол тас жолы жобасын мақұлдады және екі бағытты жоспарлады: бірі (Солтүстік бағыты) Медоухолл және Темплборо арқылы Ротерхэмге, ал екіншісі дамып келе жатқан жұмыс орталығы және Уэверли арқылы. Шеффилд пен Малтби арасындағы бағыт 2013 жылы бекітілді, ал құрылысы 2014 жылдың қаңтар айында басталды. Бұл Медоухолл мен A6178 тас жолы арасындағы 800 метрлік жаңа Тинсли жол байланысын салуды қамтыды. Бағыт 2016 жылдың қыркүйегінде ашылды.

Велоспорт

Велосипедпен жүру үшін, қала төбелі болғанымен, Шеффилд ықшам. Ол Транс Пеннин жолында, Солтүстік-Батыстағы Саутпорттан Шығыс Ридингтегі Хорнсиге дейінгі Ұлттық Велосипедтік Желінің бойында орналасқан, сондай-ақ қала ішінде Стратегиялық Велосипедтік Желі дамып жатыр. Шеффилд Пик-Дистрикт Ұлттық паркіне жақын, ол табиғи сұлулығымен әйгілі және жолмен де, жолсыз да велосипед тебуді ұнататындар үшін танымал аймақ.

Ерте тарих

Шеффилд аймағындағы ең ерте белгілі жолдар 43 және 410 жылдары аралығында Ұлыбританияны Римдіктер басып алған кезеңге дейін жатады. Римдіктер шамамен 55 жылы Темплборо қаласында бекініс салған. Осы бекініске екі жол салынды. Икнильд көшесі оңтүстікке қарай Дербиге, ал тағы бір жол оңтүстік-батысқа қарай, Дербиширдегі Хоуп маңындағы Нойдағы Броуге қарай созылды. Бұл жолдардың нақты бағыты белгісіз, бірақ олардың екеуі де қазіргі Шеффилд шекарасынан өткен болуы мүмкін. Римдік үстемдігі аяқталғаннан кейінгі ғасырларда Шеффилд аймағы Нортумбрия және Мерсия англосаксон патшалықтарының шекарасында орналасқан. Доре ауылы (сөзбе-сөз "Есік") осы патшалықтар арасындағы маңызды бағыттың бойында жатқан. Англияны Нормандар басып алғаннан кейін, 1150 жыл шамасында Шеффилд ауылында қамал салынды. Шеффилд кішкентай қалаға айнала бастады, алғашқы көпір Дон өзенінің үстінен (Леди көпірі) салынды және ғасырлар бойы сақталатын көше жоспары жасалды. Леди көпірі осы дәуірде Шеффилдтен шығудың басты жолын білдірген болуы мүмкін, саяхатшылар Уикер бойымен жүріп, содан кейін "Римдік Риг" деп аталатын ежелгі қыратқа Mexborough қаласына дейін көтерілген. Бұл жол, сэр Уолтер Скотттың "Иванхо" романында сипатталған Шеффилдке баратын бағыт болуы мүмкін. 18 ғасырда Шеффилдтің сыртқы әлеммен байланысын жақсарту үшін ақылы жолдар салынды. 1756 жылы Честерфилдке ақылы жол, ал 1758 жылы Ринглинглоу арқылы Чапель-ан-ле-Фрит немесе Бакстонға дейін тағы бір жол салынды. Барнсли, Тикхилл, Уорксоп, Интейк және Пенистонға да жолдар салынды. Баслоу ақылы жолы (Аббидейл жолы) 1805 жылы, ал Глоссоп жолы 1821 жылы ашылды. 1774 жылы Норфолк герцогының кеніштерінен қалаға дейін 2 мильге жуық қашықтықта ағаштан жасалған вагон жолы салынды, кейіннен Джон Карр оны құю темірінен жасалған L тәрізді рельстермен жаңартты; осы типтегі рельстерді қолданған алғашқы теміржолдардың бірі.

19 ғасыр

1819 жылы Шеффилд каналының ашылуы Шеффилдке жүк тасымалын ірі көлемде жүзеге асыруға мүмкіндік берді. 1838 жылы Шеффилд және Ротерхам темір жолы салынып, Шеффилдтің алғашқы темір жол станциясы Викерде ашылды. Шеффилдтегі алғашқы маңызды темір жол станциясы 1845 жылы Бриджхаусте, Шеффилд, Аштон-андер-Лин және Манчестер темір жолы арқылы ашылды. Бұл желі 1851 жылы жаңа станция – Шеффилд Викторияға дейін созылды, ал 1870 жылы Уикер станциясы Шеффилд Мидлендпен ауыстырылды. 1873 жылы Ледис-Бриджтен Аттерклифке дейін атпен жүретін трамвай іске қосылды, кейін ол Бригсайд пен Тинслиге дейін ұзартылды. Хиллсборо, Хиили және Нетер-Эджге қосымша ат трамвай жолдары салынды. 1877 және 1878 жылдары бумен жүретін трамвайларды сынақтан өткізу сәтсіз аяқталды. Ортағасырлық жолдардың тарлығына байланысты бастапқыда трамвайлар қала орталығына кіргеніне тыйым салынды. 1875 жылы жақсарту жоспары қабылданды, осының нәтижесінде ортағасырлық көше жоспарына алғашқы маңызды өзгерістер енгізілді, Пинстон-стрит және Леопольд-стрит 1879 жылға дейін салынды, ал Фаргейт 1880 жылдары кеңейтілді. 1875 жылғы жоспарда Хай-стритті кеңейту де қарастырылған, бірақ мүлік иелерімен келіспеушіліктер осыны 1895 жылға дейін ықпалдастырды. S&SY Navigation компаниясы 1888 жылы Манчестер, Шеффилд және Линкольншир темір жолына тиесілі барлық су жолдарын сатып алу мақсатымен құрылды. Жеті жылдық келіссөздерден кейін 1895 жылы бұл орындалды, ал кеме қатынасы Стенфорт және Кидби каналы, Дон өзені кеме қатынасы және Шеффилд және Тинсли каналы сияқты құрамына кіретін су жолдарының бірігуі арқылы құрылды.

ХХ ғасырдан бүгінгі күнге дейін

Электр трамвайлары Шеффилдтегі ескі атты автобустар маршруттарын алмастыра бастағанға дейін, Шеффилдте көптеген такси және дилижанс иелері болды, олар Шеффилд аудандары бойынша автобус қызметтерін ұсынды. Олардың ішінде жергілікті көлік саласында пионер болған Джозеф Томлинсон және ұлдары компаниясы бар еді. Олар өздерінің зауыттарында салған сапалы аттары мен дилижанстары үшін аудандарда кеңінен танымал болды. Бірінші электр трамвай маршруты 1899 жылы ашылған Незер-Эджден Тинслиге дейін жүрді. Одан кейін жүйе толығымен электрлендірілді, ал соңғы атты трамвай 1902 жылы жүрді. 1910 жылы Шеффилд трамвай маршруттарының жалпы ұзындығы 39 мильді құрады, ал кейінгі кеңейтулер осы көрсеткішті 1951 жылға қарай 48 мильге жеткізді. 1952 жылдан бастап трамвай маршруттары жабыла бастады және олардың орнына автобустар енгізілді. 1960 жылдың 8 қазанында Леопольд көшесінен Боушифке дейін соңғы рейс жасаған қоғамдық трамвай қызметі парадпен тойланды, онда 15 трамвай қатысты (олардың үшеуі қазір Кричтегі Ұлттық трамвай мұражайында сақтаулы). Бичингтің реформалары 1966 жылы Лондон Мэрилебонға дейінгі Ұлы Орталық темір жолын, ал 1970 жылы Манчестер Пикадиллиге дейінгі Вудхед желісін жабуға әкелді. Бұл Виктория станциясын пайдасыз қылды; ол 1970 жылдың 5 қаңтарында жабылды және станция ғимараттары 1989 жылы бұзылды, оның тұрған жерінде Викер аркалары қалып қойды. Жаңа трамвай жүйесі туралы алғашқы ұсыныстар 1970 жылдары пайда болды. Көптеген талқылардан кейін маршруттар таңдалды және 1991 жылы «Шеффилд Супертрам» деп аталған жаңа жүйенің құрылысы басталды. Бірінші желі, Касл-скверден Медоухоллға дейін, 1994 жылдың 21 наурызында ашылды. Оңтүстік Йоркшир округі кеңесі (SYCC) 1974 жылы құрылды, оған бірнеше көршілес қалалық округтер кірді: Шеффилд, Барнсли, Донкастер және Ротерхэм. Осы кезде құрылған метрополитендік округтік кеңестерге қоғамдық көлікті ұйымдастыру міндеті жүктелді. SYCC жағдайында бұл жаңа Оңтүстік Йоркшир жолаушылар көлігі атқарушы органына (SYPTE) берілді, ол бұрынғы жергілікті автобус парктерін басқаруға алды, сондай-ақ аймақтағы басқа автобус операторлары мен Британдық теміржолының қызметтерін үйлестіру рөлін қоса алды, сонымен қатар аймақтың жолдарына жауапты орган болды. Осы кезеңде автобус қызметтеріне жұмыс істеу шығындарының 85% дейін субсидия берілді, ал төмен бағалар 1974-1984 жылдар аралығында автобуспен саяхаттаудың 7% өсуіне ықпал етті, бұл Ұлыбританияның басқа аймақтарындағы 30% төмендеумен салыстырылғанда жақсы көрсеткіш еді. Метрополитендік округтік кеңестер 1986 жылы таратылды, бірақ SYCC жойылғанмен, SYPTE жолаушылар көлігі басқармасының (SYPTA) бақылауында қалды, оған төрт округтік кеңес кірді. Керісінше, жергілікті жолдарды басқару функциялары тікелей әр кеңеске берілді, сондықтан Шеффилд қалалық кеңесі (SCC) қаланың жолдарына жауапкершілікті алды. 1986 жылы Ұлыбританияда автобус қызметтерін либерализациялау жергілікті биліктің автобус қызметтерін тікелей бақылауын тоқтатты, автобус компанияларына қызметтердің қайда, қашан және қаншалықты жиі жүргізілетінін шешуге және бір-бірімен коммерциялық бәсекелесуге мүмкіндік берді, бірақ SYPTE әлі де кеңес беру рөлін сақтайды және коммерциялық тұрғыдан тиімді емес, бірақ әлеуметтік тұрғыдан маңызды маршруттарды қаржыландырады.