Кіріспе

Хадриан VII: Романс (кейде Хадриан VII деп аталады) – 1904 жылы ағылшын жазушысы Фредерик Ролфтың «Барон Корво» псевдонимімен жазған романы. Ролфтың ең белгілі туындысы, бұл роман – шектен тыс арман-тілектерді қанағаттандыруға арналған, және ол Папа Лео XIII-нің ізбасарын сайлау үшін өткізілген Папалық конклав туралы жазған мақаласынан өркендеген.

Сюжет

Алғашқы сөзінде біз Джордж Артур Роузбен (Ролфтың өзінің айқын көшірмесі) танысамыз: дін қызметкері болуға тырысқан, бірақ Рим католик шіркеуінің араласуы мен қателіктері салдарынан шақыруынан айырылған, енді кішкентай сары мысығымен жалғыз тұратын адам. Роузға екі белгілі шіркеу қайраткері келеді, олардың бірі – кардинал-архиепископ. Екеуі де оған жасалған зұлымдықтарды түзеуді, оны дін қызметкері етіп тағайындауды және жаңа Папа сайлау үшін жиналған конклавтың нәтижесіз аяқталған Римге алып кетуді ұсынады. Римге келгенде ол кардиналдардың, әлде құдайдан, әлде басқа күштен шабыттанғандай, оған Папалық лауазымын ұсынғанын біледі. Ол келіседі және бұрынғы жалғыз ағылшын Папасы Адриан (немесе Адриан) IV болғандықтан, Адриан VII есімін қабылдайды. Роман осы ерекше, темекі шегетін ағылшынның шіркеуді және 20 ғасырдың басындағы әлемді реформалауымен дамиды, ол Рим католик иерархиясының қарсылығына қарамастан, достарына жақсылық жасайды және жауларын жеңеді; көбінесе ол өз сүйкімділігімен немесе табандылығымен мақсатына жетеді. Оның қысқа билігі шотланд немесе, мүмкін, улстерлік адам оны өлтірген кезде аяқталады, сосын әлем жеңілдеп дем алады.

Хадриан VII-ге негізделген немесе оған әсер еткен кейінгі еңбектер

1908 жылы Ролф «Англикандық нәсілдің жауына қарсы бұқа» үшін Адриан кейіпкерін қайта жандандырды, бұл лорд Нортклиф пен оның «Daily Mail» газетіне бағытталған зорлық-зомбылыққа толы шабуыл еді және ол Адриан VII-нің Папалық бұйрығы түрінде жазылған. Роман Питер Люктің сәтті сахналық қойылымына айналды, ол 1968 жылдың сәуір айында Лондонның «Мермейд» театрында ашылды, ал басты рөлді Алек МакКоуэн сомдады – әке Уильям Рольф (Роуз емес). Бродвейдегі келесі қойылым ескі «Хелен Хейс» театрында өтті, онда алғаш МакКоуэн, содан кейін Родерик Кук және кейін Барри Морс ойнады. Морс сондай-ақ Австралиядағы қойылымда және АҚШ бойынша гастрольдік сапарда да қатысты. Осы тақырыптағы сатирикалық роман, өзінің библиографиясында Адриан VII-ні еске алатын Роберт Плейердің «Құбірлар, құрттар және ескерткіштер туралы әңгімелесейік» (1972) романы бар. Брендан Коннеллдің «Әке Тортуроның аудармасы» (2005) романы, дін қызметкерінің паптыққа қатыгез жолмен өрлеуі туралы, «Мен бұрмалаған дизайным үшін» деген арнаумен «Фредерик Уильям Серафино Остин Льюис Мэри Рольф, Барон Корво» есімдеріне арналған.

Қабылдау

2014 жылы The Guardian «Адриан VII» романын ағылшын тілінде жазылған 100 ең жақсы романның тізіміне қосты. Роберт МакКрам оны «күрделі болғанымен қызықты, әсем әрі ерекше, кейбіреулер ақымақты дейтін, қызықшаңдыққа бой алған» деп сипаттады.