Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
АҚШ-тың Колорадо штатындағы бұрынғы тар темір жолы.
Former narrow gauge railway in Colorado, US
Рио-Гранде Оңтүстік темір жолы (хабарлама белгісі RGS, сондай-ақ "Оңтүстік" деп те аталады) – АҚШ-тың Колорадо штатының оңтүстік-батыс аймағында, Дюранго қаласынан Риджвей қаласына дейін Лизард-Хед асуы арқылы салынған 914 мм (3 фут) енді тар темір жолы. Неміс иммигранты және Колорадода ақылы жолдарды салған Отто Мерс құрылысын салған RGS 1891 жылдан 1951 жылға дейін жұмыс істеді. Оның құрылысының мақсаты Рико және Теллурайд кеншілік қалаларында өндірілген күміс кенінің көп көлемін тасымалдау болды. Темір жолдың екі басында Денвер және Рио-Гранде темір жолымен (D&RG(W) белгісі, кейін Денвер және Рио-Гранде Батыс темір жолы деп аталды) байланыс болды, ол RGS тасымалдаған жүкті Дурангодағы Сан-Хуан қорыту зауыты сияқты басқа да жерлерге жіберді. Қызмет етуінің алғашқы жылдарында RGS "Bonanza Railroad" деп аталатын темір жолдар санатына жатты, яғни ол бірден табысқа ие болды, инвесторларға жеткілікті қаражат әкеліп, темір жол құрылысына кеткен шығындарды өтеді. Бірақ 1893 жылғы күміс паникасы салдарынан олардың байлығы ұзаққа созылмады, бұл темір жолдың қаржылық жағдайын қиын жағдайға түсірді. RGS 1952–1953 жылдары жабылып, таратылды, бірақ Колорадо тарихындағы ең қиын және әйгілі тар темір жолдардың бірі ретінде танымал.
The Rio Grande Southern Railroad (reporting mark RGS, also referred to as "The Southern") was a 3 ft (914 mm) narrow gauge railroad which ran in the southwestern region of the US state of Colorado, from the towns of Durango to Ridgway, routed via Lizard Head Pass. Built by German immigrant and Colorado toll road builder Otto Mears, the RGS operated from 1891 through 1951 and was built with the intent to transport immense amounts of silver mineral traffic that were being produced by the mining communities of Rico and Telluride. On both ends of the railroad, there were interchanges with The Denver and Rio Grande Railroad (reporting mark D&RG(W), later known as the Denver and Rio Grande Western), which would ship the traffic the RGS hauled elsewhere like the San Juan Smelter in Durango. For the first few years of its life, the RGS would have fallen under the definition of a "Bonanza Railroad" which meant it was an instant success, quickly generating more than enough money for the investors and covering costs spent to build the railroad, but their wealth would not last long due to the Silver Panic of 1893, which would permanently cripple the railroad's finances. The RGS closed down and was dismantled in 1952–1953, but it is well known as one of the most rugged and iconic narrow gauge mountain railroads in the history of Colorado.
Оңтүстікке дейін
D&RG 1870 жылы Денверден тар өлшемді жол салып, Анимас аңғарына Алимаса қаласынан (Сан-Хуан тармағы деп аталды) жол ашты, 1881 жылы Дюранго қаласын құрды, ал 1882 жылы Сильвертон қаласына дейін салды. Кейіннен D&RG Салидадан Монтрозға, содан кейін оңтүстікке қарай Риджвей қаласын (D&RG басқарушысы Роберт М. Риджвейдің құрметіне аталған) салып, 1887 жылы Орей кеніштік қаласына жетті. D&RG Рико қаласына қатынау және Орей тармағын қосу үшін мүмкін болатын бағыттарды зерттеді – біреуі Гермосадағы Сильвертон тармағынан бөлініп шығатын, екіншісі Ото Мирстің Сильвертон темір жолы кейіннен салынатын бағыт болды. Бірақ D&RG үшін екі бағыт та теміржол салуға тым қиын деп есептелді. Орталық Сан-Хуанның солтүстігі мен оңтүстігін бөліп тұрған D&RG теміржол желілерін қосу міндетін өз үстіне алуды шешкен Отто Мирс болды. Ол бұрын Понча және Маршалл асулары арқылы Гуннисонға бағыт салып, D&RG-мен жақсы қарым-қатынаста болған.
The D&RG had built a narrow gauge route from Denver in 1870, making its way to the Animas Valley from the town of Alamosa (Known as the San Juan Extension) and establishing the city of Durango in 1881, and then built to the town of Silverton in 1882. The D&RG would later build a route from Salida to Montrose, and then south to where they established the town of Ridgway (named after D&RG superintendent Robert M. Ridgway) and reached the mining town of Ouray in 1887. The D&RG had surveyed possible routes to access the town of Rico and connect the Ouray branch, one that branched off of the Silverton Branch at Hermosa and another route that Otto Mears' Silverton Railroad would eventually be constructed on, but as far as the D&RG was concerned, both routes were deemed as too formidable for a railroad line to be constructed. It was Otto Mears who decided to take on the task of connecting the D&RG's rail lines that were separated North and South of the central San Juans, and he had been on good terms with the D&RG from building the roadbed for their route to Gunnison, over Poncha and Marshall Pass.
Сильвертон темір жолы
Мэрстің дәл осылай істеуге алғашқы талпынысы – Сильвертон темір жолы (SRR белгісі), ол D&RG жүргізген зерттеулерді пайдаланып, Сильвертонның солтүстік-батысына қарай салынды, көбінесе бүгінгі US 550 тас жолының (Миллион долларлық тас жол деп те аталады) бағытымен Қызыл тау өткелі арқылы өтті. Инженер Чарльз Уингейт Гиббстің көмегімен Мэрс SRR-ді Иронтонға дейін салуға қол жеткізді, ол Оурейден 8 миль (12,9 км) қашықтықта орналасқан. Дегенмен, SRR-ді Иронтонға жеткізу үшін Мэрс пен Гиббс жасаған барлық күш-жігер мен инженерлік табыстарға қарамастан, Uncompahgre шатқалы арқылы Оурейге дейінгі соңғы бөлік тым қиын деп есептелді. Ког темір жолы және спиральды туннель қарастырылды, бірақ екеуі де теориялық деңгейден асып түспеді. SRR Қызыл тау кен аймағынан түсетін үлкен минералды тасымалдаудан пайда тапты, бірақ 1893 жылғы күміс паникасы темір жолына ешқандай пайда әкелмеді, нәтижесінде SRR 1926 жылы жабылып, демонтаждалды. Толық ақпарат алу үшін Silverton Railroad бетіне қараңыз. Желі 1891 жылдың 12 желтоқсанында Риконың оңтүстігінде екі құрылыс бригадасы кездескен кезде аяқталды. Сол кезде RGS өркендеп, компания мен инвесторлар үшін табысты болды және RGS қызметкерлерінің орташа жалақысынан жоғары төлем жасады. Бірақ бұл тек бір жарым жылға созылды, себебі 1893 жылғы күміс паникасы салдарынан темір жолы қызмет көрсететін шахталардың көпшілігі бір түнде жабылды және темір жолы тасымалдау көлемінің көп бөлігін жоғалтты. Бұл RGS қаржысына зиян келтірді және темір жолы бұл жағдайдан толыққанды қалпына келе алмады, соның нәтижесінде RGS бүгін танымал болған көптеген ерекшеліктері қалыптасты. 1893 жылдың тамызында RGS ерікті басқаруға өтуді сұрады, оны D&RG-нің Эдвард Тернер Джеффри қабылдады. Отто Мэрс темір жолын бақылауын жоғалтты, ал енді D&RG жауапкершілікті өз мойнына алды. 1895 жылға қарай басқару аяқталды, бірақ Эд Джеффри президенттік лауазымға тағайындалды, бұл D&RG-нің желіге бақылауын сақтап қалды. Кейіннен RGS ағаш және орман шаруашылығы өнімдері, мал тасымалы, сондай-ақ минералды тасымалды қалпына келтіру және оның басқа да түрлері сияқты басқа да тасымалдау түрлерін жүзеге асыра бастады.
Mears' first attempt at doing just that was The Silverton Railroad (reporting mark SRR), which went northwest of Silverton utilizing the survey done by the D&RG, mostly following the route of today's US 550 (also known as the Million Dollar Highway) over Red Mountain Pass. With the help of Locating Engineer Charles Wingate Gibbs, Mears managed to build the SRR to Ironton, which made it within 8 miles (12.9 km) of Ouray. However, the remaining stretch through the Uncompahgre Gorge to Ouray was considered too difficult, despite the efforts and engineering feats that had been already accomplished by Mears and Gibbs to get the SRR to Ironton in the first place. A Cog Railway was briefly considered as well as a Spiraling Tunnel, but the two ideas never made it out of the hypothetical realm. The SRR was able to profit from the also immense mineral traffic generating from the Red Mountain Mining District, but the Silver Panic of 1893 did not do any good to the Railroad, and eventually, the SRR was shut down and removed in 1926. See the Silverton Railroad page for more info. The line was completed on 12 December 1891, where the two construction teams met south of Rico. Then the RGS was booming, profitable for the company and investors, and producing higher than the average pay for RGS Employees. This only lasted for a year and a half however, as the Silver Panic of 1893 had resulted in most of the mines the railroad serviced closing overnight, and the railroad lost most of its traffic. This would badly affect the Finances of the RGS, and the railroad was never able to fully recover from this and created many characteristics the RGS is known for today. In August 1893, the RGS requested a voluntary Receivership, which was received by Edward Turner Jeffery of the D&RG. Otto Mears had lost control of his railroad, and the D&RG was now in charge. By 1895 the Receivership had ended, but Ed Jeffery was appointed president, still ensuring the D&RG's control of the line. Later on, the RGS was able to pursue other kinds of traffic, such as Lumber/Logging, Livestock shipments, as well as recovering and different types of mineral traffic.
Оңтүстік елдерінің жойылуы
RGS ақыры қолдарын шешіп, 60 жылдық қызметтен кейін 1952 жылдың 24 сәуірінде Штаттар аралық сауда комиссиясына жою туралы өтініш берді. RGS 1951–52 жылдары қыста жеткізу үшін қарды тазарта алмағандықтан АҚШ поштасын тасымалдау шартынан айырылды. Бұл шарт RGS үшін соңғы пайдалы мүмкіндік болды, сондықтан теміржолдың қаржылық қиындықтарының тағы бір себебі болды. Жою туралы өтініш сәуір айында мақұлданғаннан кейін, жабдықты бөлшектеу жұмыстары басталды және 1953 жылдың 21 наурызында аяқталды. Желінің оңтүстік бөлігінде RGS C 17 #42 және солтүстік бөлігінде D&RGW K 27 #461 сияқты қалған жұмыс жасайтын жабдықтармен қатар, түрлі моторлар/қаздар теміржолдың рельстерін және басқа да бөліктерін алып тастау үшін пайдаланылды. RGS жабдықтарының көп бөлігі тасталды, сатылды немесе бөлшектелді. RGS-де жалға алынған немесе меншігінде болған локомотивтер көп болды, бірақ олардың көпшілігі бір сыныптың ұқсас локомотивтеріне керек бөлшектер үшін қолданылып, содан кейін жойылды. RGS әрқашан қаржылық қиындықтарға тап болды және тозған немесе артық локомотивтер мен вагондарды бөлшектеушілерге сатуға әдетте дайын болды. D&RGW Ұлы депрессия кезінде ұқсас шараларға баруға мәжбүр болды, нәтижесінде RGS және D&RG локомотивтерінің көптеген типтік сыныптары дерлік жойылып кетті.
The RGS finally threw in the towel and filed with the Interstate Commerce Commission for abandonment on 24 April 1952, after 60 years of operation. The RGS had lost the contract to ship US mail after failing to clear snow to deliver during the winter of 1951–52. This contract was the very last profitable aspect of the RGS hence why it was the final straw after the railroad's history of financial trouble. Scrapping operations started after the request for abandonment was approved in April and was completed by March 21st, 1953. Remaining operational equipment such as RGS C 17 #42 on the south end of the line and D&RGW K 27 #461 on the north end as well as various Motors/Geese were used to salvage the rails and other parts of the railroad that were removed. Most of the RGS equipment had been abandoned, sold, or scrapped. The RGS had many locomotives regardless of whether they were leased or owned, but many were eventually cannibalized for parts that went to similar locomotives of the same class and then scrapped. The RGS was always having financial issues and was usually more than willing to sell worn out or excess locomotives and rolling stock hardware to the scrappers to stay afloat. The D&RGW had to perform similar practices during the great depression, causing many typical classes of RGS and D&RG locomotives to almost go extinct.
Негізгі желі
Темір жолдың бас кеңсесі Риджвейде орналасқан және негізгі құрылыстар да сол жерде болғандықтан, темір жол солтүстік-батысқа қарай Даллас бөлігіне дейін созылды, содан кейін қазіргі 62-ші бағдарламалық жолдың жанынан өтіп, оңтүстік-батысқа қарай Пласервилл қаласына дейін түсті. Одан кейін Сан-Мигель өзенімен Теллуридке қарай оңтүстікке қарай жалғасты, Ванс бұрылысына (Теллуридтен батысқа қарай) жетті, онда екі көмір құлдырауының бірі орналасқан. Содан кейін оңтүстік-шығысқа қарай жол жалғасып, көптеген үлкен көпірлердің көмегімен Сары таудың беткейімен Офир қаласына дейін айналды. Одан кейін оңтүстік-батысқа қарай айналып, Сары таудың жағымен Троут көліне дейін көтеріліп, оны айналып, Лизард-Хед асуының шыңына жетті. Содан кейін оңтүстік-шығысқа қарай Долорес өзенімен кездесіп, оны айналып, оңтүстік-батысқа қарай Рико қаласына бағытталды. Рико темір жолдың орталығы болып есептелді және онда бірнеше маңызды локомотивтік базалар болды. Рикодан Долорес өзенінің батысымен Долорес қаласына дейін, содан кейін оңтүстік-шығысқа қарай Lost Canyon-ға бұрылды. Ол Lost Creek-тің арнасын ұстанды, ақырында каньоннан шығып, оңтүстікке қарай Манкос қаласына қарай бағытталды. Манкостан шығысқа қарай Шығыс Манкос ағысымен Манос төбесіне дейін, содан кейін Сима төбесінен Хесперус қаласына дейін созылды. Содан кейін оңтүстікке бұрылып, Уте бұрылысынан өтті, бұл желідегі екінші көмір құлдырауы. Содан кейін ол шығысқа қарай, бастапқы Форт-Льюис кампусына жақын, солтүстік-шығысқа қарай Wild Cat Canyon-ға бұрылды. Каньонда Портер қалашығы мен Портер көмір кенішінің орналасқан жерінен өтіп, солтүстікке қарай Франклин бұрылысына жетті. Содан кейін ол шығысқа бұрылып, ақырында Сан-Хуан металлургия зауытына жақын аяқталды, онда ол D&RGW-нің Сан-Хуан тармағымен қосылды.
From the Railroad's headquarters and where the main facilities were in Ridgway, the railroad traversed northwest to the Dallas Divide and then headed southwest following near the present day Route 62, heading down to the townsite of Placerville. It then continued south toward Telluride following the San Miguel River, to what was called Vance Junction (west of Telluride), where one of two coal topples were located. It then continued southeast, curving around up the side of Yellow Mountain to the Townsite of Ophir with the help of numerous, large trestle bridges. It then looped around to the southwest and continued up the side of Yellow Mountain to Trout Lake, curving around it to the Summit of Lizard Head Pass. It then continued southeast, where it met the Dolores River and looped around it heading southwest into the town of Rico. Rico was considered the center of the Railroad and had some notable engine facilities. From Rico, it followed the Dolores River west into the town of Dolores, where it then curved southeast into Lost Canyon. It followed Lost Creek, and eventually exited the canyon to make its way directly south into the town of Mancos. From Mancos, it traversed east following the East Mancos Creek up Mancos Hill, and then down Cima Hill to the townsite of Hesperus. Then it curved south, passing by Ute Junction, the second coal topple on the line. It then looped back around the east, near the original Fort Lewis campus, heading northeast into Wild Cat Canyon. In the canyon, it passed by the townsite of Porter and the site of the Porter Coal mine, making its way north to Franklin Junction. It then curved east and finally ended close to the San Juan Smelter, where it met up with the D&RGW's San Juan Extension.
Филиалдар желілері
RGS-де кендерге және басқа да жүк түрлеріне қызмет ететін көптеген шағын индустриялық желілер болды, бірақ RGS негізгі желісінен бөлініп шыққан кем дегенде төрт маңызды тармақ желісі болды.
The RGS had numerous small industry spurs servicing mines and other types of freight traffic, but there were at least four notable branch lines that branched off of the RGS Mainline.
Тельоридтік тармақ
Аты айтқандай, Теллурид тармағы – Вэнс қиылысынан оңтүстікке қарай бөлініп шыққан және солтүстікке иіліп келген тармақ желісі болатын. Одан кейін ол шығысқа қарай Теллурид қаласының орталық аймағына дейін созылды. Сосын Теллуридтен әрі Пандора деп белгілі болған аймаққа дейін кеңейтіліп, аймақтағы тағы да бірнеше кен орындарын қамтамасыз етті.
As the name implies, the Telluride branch was a branch line that branched off from Vance Junction facing south and curved around to the north. It then went east into the Downtown Telluride Area. It then extended past Telluride to what was known as Pandora to service more mines in the area.
Монтесума ағаш компаниясы
Монтесума ағаш компаниясы Долорес қаласында RGS негізгі желісінен бірнеше жерде бөлініп шығатын темір жол желісін пайдаланды. Бұл теміржол туралы көптеген мәліметтерді табу қиын, тіпті тарихтың қолына тигендері де жоқ. Бірақ, қалыпты түсінік бойынша, ол Долорес қаласының солтүстігінен және қазіргі Макфи су қоймасы орналасқан аумақ арқылы өтіп, аймақтағы ірі орман шаруашылығына арналған ағаштар мен басқа да ресурстарды тасымалдаған.
The Montezuma Lumber Company operated a railroad line that branched off the RGS Main in a few different places in Dolores. Much information about this railroad is hard to come by if not lost to history. Still, common knowledge suggests that it ran north of Dolores and through where the McPhee Reservoir is now located to transport logs and other resources to the large logging operations in the area.