Кіріспе

Les Orientales – Виктор Гюгоның грек Тәуелсіздік соғысына шабыттанған өлеңдер жинағы. Олар алғаш рет 1829 жылдың қаңтар айында жарық көрді. Қырық бір өлеңнің отыз алтысы 1828 жылы жазылған. Олар шығыс Жерорта теңізінің көріністерін бейнелейтін әртүрлі түсті картиналар сериясын ұсынады, француз халқының мәдени және саяси көзқарасын көрсетеді, еркіндікті сүйетін гректер мен империалистік Османлы түріктерінің арасындағы қайшылықты ескереді. Бұл тақырыптың танымал болуы кітаптың сәттілігіне ықпал етті. Гюго оны «таза поэзияның бұл пайдасыз кітабы» (ce livre inutile de poesie pure) деп сипаттаса да, өлеңдердің басты тақырыбы – бостандыққа құрмет көрсету, ежелгі гректерді заманауи әлеммен байланыстыру, саясаттағы бостандықты өнердегі бостандықпен ұштастыру және Гюгоның жас кезіндегі монархиялық көзқарастарынан бастап бала кезіндегі Наполеонға деген құштарлығына қайта оралуын көрсетеді (мысалы, қырықыншы өлеңін қараңыз, Lui). Өлеңдер сонымен қатар классицистердің ежелгілікке деген эксклюзивті талабын жоюға бағытталған. Les Orientales кітабындағы түріктердің бейнесі айыптау, идеализация және қарапайым қызғаныштан тұрады. Ол француз әдебиетіндегі «шығыстанушылық» көзқарастың мысалы ретінде жиі келтіріледі. Les Orientales жинағының отыз төртінші өлеңі – «Мазеппа». 1828 жылдың мамыр айында жазылған бұл өлеңде Иван Мазепаның поляк ақсүйекінің әйелімен махаббатқа түскені үшін жазаланғандығы туралы аңыз айтылады. Өлең екі бөлімнен тұрады: бірінші бөлімінде Мазепаның Ресей далаларында атының арқасына жалаңаш байланып, өлгенше саяхаттауы суреттеледі. Екінші бөлімінде оның өмірге қайта оралу жолындағы рухани сапары баяндалады және ол жаратылыс процесінің аллегориясы ретінде сипатталған: «Ол жарысады, ұшады, құлайды. Ол қайта тіріледі, патша». Өлеңде Лорд Байронның (Мазеппа повесінің авторы) сөздері келтіріледі және ол Байронның нұсқасын салған Луи Булангерге арналған. Барлық туындылар Мазепаның мәдени мұрасынан бастау алады.