Кіріспе

Conversazione in Sicilia – итальяндық жазушы Элио Виторинидің романы. Алғаш рет 1938–1939 жылдары «Летература» әдеби журналында бөлім-бөлім жарияланған, ал 1941 жылы «Nome e Lagrime» деген атпен кітап түрінде жарық көрді. Роман Сильвестро Ферраутоның ұзақ үзілістен кейін Сицилияға оралуы туралы айтады. Туындының басты тақырыптары – бөтендік, кедейлік, пайдалану және отбасылық адалдық пен құрмет. «Conversazione in Sicilia» сөзбе-сөз «Сицилиядағы әңгіме» деп аударылады; ағылшын тіліне аудармалары осы атаумен, сондай-ақ «Сицилияда» және «Сицилиядағы сұхбаттар» сияқты әртүрлі атаулармен шықты. АҚШ-тағы алғашқы басылымында Эрнест Хемингуэйдің алғы сөзі бар, ол кейінгі басылымдарда да қайта жарияланды.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Сильвестро Феррауто – Миланда әріптер жинаушы болып жұмыс істейтін сицилиялық, ол түсініксіз үмітсіздік сезіміне толы болып, әкесінен келген хаттан кейін Сицилияға баруға шешім қабылдайды. Аталған хатта әкесі Ферраутоның анасынан бас тартқаны айтылады. Феррауто 15 жасында Сицилиядан кеткеннен бері туған жеріне бармаған еді, және еш ойланбастан Сицилияға баратын пойызға мінеді. Сапар барысында және Сицилияда ол бірнеше сицилиялықтармен әртүрлі әңгімелер жүргізеді. Сицилияға оралуы және анасын ересек адамның көзқарасымен жаңаша түсінуі оның үмітсіздігін басады. Мас күйінде ол қайтыс болған ағасымен, немесе оның тірі кезіндегі жасындағы өзімен сөйлесіп жатқандай көрінеді. Роман әкесінің ас үйде жылап, анасы оның аяқтарын жуып жатқан көрінісімен аяқталады.

Әдеби мәні және сын

Романды сыншылар көбінесе фашистік Италияны сынау ретінде түсіндіреді, бұл аллегориялық бейнелерді пайдалану және реалистік емес стильді қабылдау арқылы жасырылған, немесе арман тәрізді саяхаттың тарихы ретінде қарастырылады. Витторинидің болашақ туындыларында маңызды орын алатын әлеуметтік теңсіздік туралы тақырыптар осы уақытта-ақ көрініс береді: 1936 жылы Витторини өзінің ең маңызды романы – «Сицилиядағы әңгіме» романын жазуға кірісті, ол оның фашизмге қарсы сезімдерін ең айқын түрде білдіреді. Кітаптың оқиғасы, кейіпкерінің фашизм, соғыс және туыстарының қиын жағдайы туралы үнемі ойланудан туындаған эмоционалдық күйзелісіне қарағанда кем маңызды. Романның күшін таныған фашистік үкімет 1936-1938 жылдары «Литература» журналында оның бөлім-бөлім жариялануын цензуралады және тіпті осы журналдың бір нөмірін қорғаудан алып тастады. 1942 жылы кітап жарық көргеннен кейін Витториниді тексеруге шақырды, ал 1943 жылы түрмеге қамады.

Басты кейіпкер мен автор теміржол қызметкерінің отбасында өскенде, Сицилия мен Италия бойынша теміржолмен көп саяхаттағанда, солтүстік Италияда әріптестер жинағанда және ауруға шалдыққанда көптеген ортақ тәжірибелерді бөліседі.

Бейімделу

Роман Жан-Мари Штрауб пен Даниэль Хюйельдің "Сицилия!" фильмінің негізі болды.