Кіріспе

Қытай Республикасында саяси мақсаттар үшін насихат Қытай Республикасында (1949 жылға дейін материктік Қытайда және содан бері Тайваньда) 1911 жылғы революциядан бері маңызды құрал болып келді. Сюаньчуань ("насихат; жариялау") термині ресми үкіметтік контексте бейтарап мағынаға ие болуы мүмкін, ал бейресми контексте жеңілтектеу мағына береді. Кейбір сюаньчуань тіркестері әдетте "насихатқа" (мысалы, сюаньчуаньчжань 宣傳戰 "насихат соғысы"), ал басқалары "жариялауға" (сюаньчуань мэйцзйе 宣傳媒介 "бұқаралық ақпарат құралдары; жариялау құралдары") қатысты, ал тағы басқалары мағынасы белгісіз (сюаньчуаньюань 宣傳員 "насихатшы; публицист"). Бұл 1949 жылы материктік Қытайдан Тайваньға шегінген Ұлттық үкіметтің заңдылығын нығайтудың маңызды құралы болды.

Солтүстік экспедиция

Лай Манвайдың Солтүстік экспедициясы және Чан Кайшидің билікті бекітуін көрсететін, Лай Манвайдың "Минсин" өндіріс компаниясы түсірген фильмі, Шанхай қаласындағы Гоминьдан филиалымен партиялық үгіт-насихат үшін жалғыз толық метражды фильм ретінде бекітілді. Осылайша, ол Қытайдағы алғашқы партиялық фильмдердің біріне айналды. Екінші Қытай-Жапон соғысы кезінде ұлтшылдар Қытайдың ауылдық аймандарына жапонға қарсы үгіт-насихат фильмдерін көрсету үшін жылдам қозғалатын проекторларды жіберді. Қытай Азамат соғысы кезінде одан да көп фильмдер түсірілді.

Қытайдың материктегі жерінде

Қытай Азамат соғысы барысында Қытай Коммунистік партиясына (ҚКП) қарсы үгіт-насихат кеңінен пайдаланылды.

Тайваньда

Тайваньда үгіт-насихат таратудың негізгі құралдарының бірі – Үкіметтік ақпарат кеңсесі және Гоминьдан мен үкімет бақылап отырған әртүрлі БАҚ. Коммерциялық теледидар мен радиостанцияларды бақылаудан өзге, полиция радиостанциясы үгіт-насихаттық маңызы бар «білім беру» пьесаларын және кино бюросын таратып тұрды. Гоминьдан Тайваньға қашқаннан кейін Тайваньдағы мемлекеттік білім беру арқылы үгіт-насихат, тайвандықтар арасында қытай ұлттық санасын қалыптастыру және халықты ҚХР-ға қарсы «қарсы шабуылға» дайындау үшін маңызды құрал болды. Бүгінде үкімет демократиялық болғанымен, авторитарлық биліктің қалдырған мұрасы Тайваньда сананың шатасуына әкелді – көптеген ересектер ҚХР-ға қарсы «қарсы шабуыл» жасалатынына сене өсті, ал мандарин тілі ең көп қолданылатын тілге айналды. Бұрын халық коммунистердің зыяндылығы және ұлтшылдардың пайдасы туралы білім алған, көптеген тайвандықтар бастауыш мектепте Чианг Кайшектің даналығы туралы айтылған әңгімелерді еске алады. Гоминьдан Тайваньға қайтқаннан кейін «Еркін Қытай журналы» сияқты көптеген басылымдар шығарды. Оның танымалдылығы артып, редакторлар мен жазушылар сол кездегі саяси ахуалды талдап, кейде үкіметке шын ниетпен кеңес беріп немесе сын тандады. Кейде ҚХР ҚХР бақылауындағы аймақтарға үгіт-насихат таратуға тырысты, көбінесе жағалаудағы провинцияларға ҚКП билігіне қарсы көтерілуге шақыратын және ҚХР материкті азат ететіні туралы уәде беретін листовкалар арқылы. Бірақ бұл тиімсіз болып шықты және бірнеше жылдан кейін тоқтатылды. Демократиялық реформалардан кейін Үкіметтік ақпарат басқармасы АҚШ-тағы FCC үлгісінде құрылған Ұлттық коммуникация комиссиясымен алмастырылды. Бүгінгі Тайвань кинотеатрларында көрсетілетін фильмдердің көпшілігі Голливуд туындылары, ал барлық кинотеатрлар коммерциялық принциптер бойынша, пайда табу мақсатында жұмыс істейді. Тайвань үкіметінің кейбір іс-әрекеттері үгіт-насихат деп сипатталған. Оның көп бөлігі Қытай Халық Республикасына қарсы бағытталған.

Шетелдегі үгіт-насихат науқандары

1979 жылы АҚШ Сенатының Сыртқы қатынастар комитетінің баяндамасына сәйкес, Тайвань үкіметі АҚШ-тағы екі ең белсенді оппозицияға қарсы желінің бірін іске қосып, басқарды. Бұл желіге алдыңғы ұйымдар арқылы жүзеге асырылған кең ауқымды үгіт-насихат науқандары мен басқа да тыңшылық қызметтері кірді.

Фильмдер

Қытай Республикасында тіпті соғыс кезінде де фильмдер түсірілді, мысалы, 1939 жылғы "Мулан армияға қосылады" – шетелдік басқыншылыққа қарсы күрескен жас қытай шаруасы туралы фильм, және 1935 жылғы "Тұқыр заманның балалары" – жапондықтардың Қытайға басып кіруі туралы патриоттық қытай фильмі. Бұл фильм "Еріктілер науқаны" әнінің бастауы ретінде белгілі, ол қазір Қытай Халық Республикасының мемлекеттік әнұраны.

Патриотикалық әндер

Қытай Республикасында жазылған бірнеше әндер патриоттық ойларды жеткізді. "800 батырлар әні", "Партизандар әні" және "Қылыштар маршы" сияқтылары Екінші Қытай-Жапон соғысы кезінде жазылса, "Материкті қайтарып ал" және "Коммунизмге және Ресей агрессиясына қарсы ән" сияқтылары коммунизмге қарсы мазмұнда жазылған.