Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ерте юра дәуіріндегі сауроподоморф массоспондилид динозаврлар туысы Lufengosaurus (, "Луфенг кесірткесі" деген мағына береді) – ерте юра дәуірінде қазіргі Қытайдың оңтүстік-батысында өмір сүрген массоспондилид динозаврлар туысы.
Sauropodomorph massospondylid dinosaur genus from Early Jurassic period
Lufengosaurus (, meaning "Lufeng lizard") is a genus of massospondylid dinosaur which lived during the Early Jurassic period in what is now southwestern China.
Азық-түлік тарихы
Lufengosaurus-тың алғашқы қалдықтары 1930 жылдардың соңында геолог Бьен Мэйниан Қытайдың Юньнань провинциясындағы Луфенгке жақын Шавандағы Төменгі Луфенг формациясында табылған. 1938 жылдан бастап Мэйнианға палеонтолог Ц. С. Янг (қытайша: 杨钟健, Yáng Zhōngjiàn) қосылды. 1940 жылы Янг жануардың типтік түрін Lufengosaurus huenei деп атады, туыс атауы ол табылған Луфенгке сілтеме жасайды, ал түр атауы Янгтың ескі ұстазы, неміс палеонтологы Фридрих фон Хуэнеге құрмет көрсетті. Янг келесі жылы жануардың толыққанды сипаттамасын жариялады және IVPP V15 нөмірімен белгіленген үлгіні түрдің голотипі ретінде тағайындады, бұл үлгі жақсы сақталған бас сүйегі бар дерлік толық қаңқадан тұрады. Lufengosaurus-тың тағы бір түрі, L. magnus, 1940 жылы Янгпен бір мақалада Lufengosaurus huenei-мен бірге аталды және 1947 жылы толық сипатталды. Түр атауының мәнісіндегідей, латын тілінде "ірі" деген мағынаны білдіретін magnus сөзімен, бұл түр L. huenei-ден айтарлықтай үлкен болғандықтан бөлек түр деп есептелді, ұзындығы L. huenei-ден үштен бірге дейін артық болатын. Дегенмен, көптеген авторлар оны L. huenei-нің кіші синонимі деп санайды, оның үлгілері типтік түрдің үлкен дарақтарын көрсетеді. 1940 жылы Янг аталған тағы бір "прозауропод" – Gyposaurus sinensis-тің аяқтары Lufengosaurus-тан кем дегенде 50% кішірек болғандықтан ерекшеленетінін атап өтті, бірақ жалпы пішіндерінің ұқсастығы байқалды. Алайда, кейбір мамандар бұл пікірге күмәнданады. Lufengosaurus 1980 жылдары тағы бір туысқа жатқызылды, Майкл Купер Lufengosaurus және Yunnanosaurus-тың Оңтүстік Африканың Massospondylus 1981 туысының түрлері екенін ұсынды. Алайда, 2005 жылы Пол Барретт және оның әріптестері Lufengosaurus huenei бас сүйегін қайта талдап, бас-жақ ерекшеліктеріне негізделген жарамды туыс екенін, Massospondylus және Yunnanosaurus-тан бөлек екенін анықтады. Дегенмен, бұл түр әлі сипатталмаған және осылайша nomen nudum болып қала береді, аталған Тибет үлгісіне немесе басқа материалдарға ресми түрде жатқызылмаған. 2015 жылы Тайваньның Ұлттық синхротрон сәулелену зерттеу орталығының Яо Чанг Ли басқаратын халықаралық команда Lufengosaurus қазбасында сақталған коллаген ақуызын тапты. 2017 жылғы 31 қаңтарда Nature Communications журналында жарияланған бұл ақуыздың жасы бұрын тіркелген кез келген қазба ақуызынан 100 миллион жылдан астам, бұл ақуыздың сақталуы туралы білімімізге маңызды үлес қосады.
The first remains of Lufengosaurus were found during the late 1930s by geologist Bien Meinian in the Lower Lufeng Formation at Shawan, near Lufeng in the Yunnan Province of China. From 1938 onwards, Meinian was joined by paleontologist C. C. Young (Chinese: 杨钟健, Yáng Zhōngjiàn). Young would go on to name the animal's type species, Lufengosaurus huenei, in 1940, with the generic name referring to Lufeng where it was found and the specific name honoring Young's old tutor, the German paleontologist Friedrich von Huene. Young would go on to publish a detailed description of the animal the following year and would assign specimen IVPP V15 as the holotype of the species, this specimen consisting of a nearly complete skeleton with a well preserved skull. A second species of Lufengosaurus, L. magnus, was also named by Young in 1940 in the same paper as Lufengosaurus huenei and would be fully described by him in 1947. As its specific name suggests, with the word magnus meaning "the large one" in Latin, this species was considered separate from L. huenei due to its significantly larger size, with it being up to a third larger than L. huenei in length. However, most authors have regarded it as a junior synonym of L. huenei, with its specimens being said to simply represent larger individuals of the type species. Another "prosauropod" Young named in 1940, Gyposaurus sinensis, was noted by him to be distinct from Lufengosaurus on behalf of the limbs being at least 50% smaller, though similarities in overall form were noted. The referral is however doubted by some. Lufengosaurus would be referred to another genus yet again in the 1980s, with Michael Cooper suggesting that Lufengosaurus and Yunnanosaurus were species of the South African genus Massospondylus 1981. However, a reanalysis in 2005 by Paul Barrett and colleagues, performed on the skull of Lufengosaurus huenei established it firmly as a valid genus separate from both Massospondylus and Yunnanosaurus based on craniodental characteristics. The species has however remained undescribed and thus a nomen nudum, with neither the reported Tibetan specimen nor any other material being formally assigned to it after it was named. In 2015, preserved collagen protein was found in a Lufengosaurus fossil by an international team led by Yao Chang Lee of Taiwan's National Synchrotron Radiation Research Center. The protein, described in Nature Communications (2017 January 31), was over 100 million years older than any previously recorded fossil protein, having sizeable implications for our understanding of protein preservation.
Сипаттама
Lufengosaurus көбінесе шамамен ұзын болатын, салыстырмалы түрде кішкентай ерте сауроподоморф ретінде сипатталады. Ерте сауроподоморф үшін оның мойны ұзын, ал алдыңғы аяқтары салыстырмалы түрде қысқа. Осыдан оның екі аяқты болғаны болжалды, тіпті барлық базальдық сауроподоморфтардың осылай болғаны туралы пікір қалыптасудан бұрын. Ян 1941 жылы Lufengosaurus-тың толық остеологиясын жариялады.
Lufengosaurus is often described as a rather small early sauropodomorph, about long. For an early sauropodomorph, its neck is rather long and the forelimbs are relatively short. From these it was inferred that the species was bipedal, even before it became common to assume this for all basal sauropodomorphs. Yang published a full osteology of Lufengosaurus in 1941,
Жергілікті трицаға жуық маңызды үлгі табылды, оның ішінде жас дарақтардың да үлгілері бар. 1958 жылы Lufengosaurus үлгісі Қытайда орнатылған алғашқы толық динозавр қаңқасы болды; сондай-ақ, естелік пошта маркасы шығарылды. Бұл нәтиже Оливер В. М. Раухут және оның әріптестерінің 2020 жылғы талдауында қайталанды. Сауроподиформдық таксондарды қамтымайтын, нәтижедегі кладограмманың қарапайым нұсқасы төменде көрсетілген.
About thirty major specimens have been discovered, including those of juveniles. In 1958 an specimen of Lufengosaurus was the first complete dinosaur skeleton mounted in China; a commemorative postage stamp This result was replicated by Oliver W. M. Rauhut and colleagues' 2020 analysis. A simplified version of the resulting cladogram, not showing the part including the Sauropodiform taxa, is shown below.
Палеобиология
Барлық ерте сауроподоморфтар сияқты, Луфенгозаврдың артқы аяқтары алдыңғы аяқтарынан әлдеқайда ұзын болған және, мүмкін, екі аяқты болған. Ол шөппен қоректенген, бірақ өткір тырнақтары (әсіресе үлкен бармақ тырнағы) мен тістері болған.
Like all early sauropodomorphs, Lufengosaurus had much longer hindlimbs than forelimbs and was probably bipedal. It was herbivorous, although it had sharp claws (with an especially large thumb claw) and teeth.
Палеоэкология
Бастапқыда Триас кезеңіне жататын жер деп есептелгенмен, қазіргі кезде Люфенг формациясы Төменгі Юра (Геттанг-Синемур) кезеңіне жатқызылады, яғни Люфенгозавр бұрынғы есептеулерден кейінірек тіршілік еткен.
While originally considered to be a Triassic locality, nowadays the Lufeng Formation is dated to the Lower Jurassic instead (Hettangian Sinemurian), implying that Lufengosaurus existed in a more recent timeframe than previously thought.