Кіріспе

Вагнер ауруы – көздің тұқым қуалайтын ауруы, ол көру қабілетінің төмендеуіне әкелуі мүмкін. Вагнер ауруы алғаш рет 1938 жылы сипатталған. Бұл ауру көбінесе Стиклер синдромымен шатастырылады, бірақ оның жүйелік белгілері мен тоқпандықтың жоғары жиілігі байқалмайды. Аурудың тұқым қуалау жолы аутосомалық-доминантты.

Генетика

Вагнер синдромы көптен бері Стиклер синдромымен бірдей саналды. Дегенмен, Вагнер ауруына (және эрозиялық витреотинопатияға) жауапты ген 2005 жылы анықталғаннан кейін, бұл шатасу аяқталды. Вагнер ауруына 5q14.3 хромосомасында орналасқан Версикан гені (VCAN) жауап береді. Стиклер синдромын тудыратын 4 ген белгілі: COL2A1 (Стиклер жағдайларының 75%), COL11A1 (сонымен қатар Маршалл синдромы), COL11A2 (көздік емес Стиклер) және COL9A1 (рецессивті Стиклер). Бұл ген организмде коллагеннің өндірілуін реттейді, ол – организмнің көптеген бөліктеріндегі тіндерді байланыстыратын химиялық желім секілді зат. Бұл нақты коллаген гені көздің ішіндегі, көздің хрустальдық денені толтыратын желе тәрізді материалда ғана белсенді болады; Вагнер ауруында бұл "көздік" желе әлсіз торлық қабыққа тым күшті жабысып, оны жұлып алады.

Диагностика

Диагноз көздің түбін зерттеу нәтижесіне негізделген, онда Стиклер синдромына ұқсас vitreoretinal дегенерациясымен бос көз шынысы анықталады, бірақ жүйелік белгілері жоқ.

Емдеу

Ауруға шалдыққан көптеген адамдарға торлы қабықты лазермен түзету қажет, және шамамен 60 пайызына қосымша хирургиялық араласу қажет.

Тарих

1938 жылы Ханс Вагнер Цюрих кантонының бір отбасының 13 мүшесінде көздің шыны денесі мен торлы қабығында ерекше зақымдануды сипаттады. 1960 жылы Boehringer және авторлар тобы тағы 10 науқас мүшені байқады, ал 1961 жылы Риччи тағы 5 науқас мүшені байқады. Нидерландыда Янсен 1962 жылы барлығы 39 адамнан тұратын 2 отбасын сипаттады. Екі отбасының да белгілері тек көздерде болды. 1965 жылы Александр мен Ши бір отбасы туралы хабарлады. Соңғы есепте ерекше бет пішіні (эпикантус, кең, шұңғыл мұрын көпірі, артқа қарай иілген жақ) байқалды. Барлық науқастарда геновальгум болды. Көздің шыны денесіндегі әдеттегі өзгерістерге қоса, кейбіреулерде торлы қабықтан жапырылу және катаракта дамуы сияқты асқынулар кездеседі.