Кіріспе
Румын ақыны, әңгімеші, драматург және дәрігер Василе Войкулеску (әдеби псевдоним В. Войкулеску; 27 қараша 1884 – 26 сәуір 1963) – румын ақыны, әңгімеші, драматург және дәрігер.
Vasile Voiculescu (, literary pseudonym V. Voiculescu; 27 November 1884 – 26 April 1963) was a Romanian poet, short story writer, playwright, and physician.
Ерте өмір және білім
Войкулеску Румынияның Бузу округінің Пырсков қаласында бай шаруалар отбасында дүниеге келген. Ол бір жыл бойы үйіне жақын Плешкои ауылында бастауыш мектепте оқыды, содан кейін Бузудағы пансионға жіберілді. Ол Бузауда, содан кейін Бухаресттегі Георге Лазар орта мектебінде оқыды, онда ол сол кездегі актер болғысы келген Джордж Циприанмен және жас жазушы Урмузбен дос болды. 1902 жылы орта мектепті бітіргеннен кейін Бухарест университетінде бір жыл философияны оқыды, содан кейін Медицина факультетінде медициналық білімін бастады. 1910 жылы медицина докторы атанды.
Белгілілігі
1912 жылдың наурызында Войкулеску "Дор" ("Аңсау") атты өлеңімен ақын ретінде алғаш рет танылды, бұл өлең "Әдеби әңгімелер" басылымында жарияланды. Ол 1916 жылы өлеңдер жинағын шығаруға қол жеткізді, бірақ Бухарестті оккупациялаған неміс әскері (Румын науқаны (Бірінші дүниежүзілік соғыс) қараңыз) барлық даналарын жойды. 1918 жылы "Дінді бидайының жерінен" ("From the Land of the Wisent") атты жинағы жарық көрді. Екі дүниежүзілік соғыс аралығында ол Бухарестте тұрып, радио арқылы хабар таратқан, негізінен шаруаларға арналған медицина тақырыбында бірнеше қоғамдық лекциялар оқыды. Ол діни мазмұндағы поэзия жазды, оның тақырыптары - Мәсіхтің тууы, Падишалар және Тәуірге айдалу. Оның әдеби стилі біртіндеп экспрессионизмге ұмтылды. Войкулеску "Зігірдің басы" ("Wisent Head") сияқты бірнеше әңгімелер, "Соқыр Захей" ("Zahei the Blind") сияқты романдар және "Жер рухы" ("Earth's Ghost"), "Димиург" ("The Demiurge"), "Сентиментальді жаттығулар" ("Sentimental Gymnastics"), "Саяхатшы" ("The Wanderer") сияқты пьесалар жариялады.
Түрмеге қамау және босату
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін румын коммунистік билігі Войкулескуге діни және демократиялық идеалдары үшін шабуыл жасап, қуғын-сүргінге ұшыратты және оның жариялануына жол бермеді. Ол 1958 жылы 74 жасында түрмеге қамалды және келесі төрт жыл түрмеде өткізді; қамауда ауырып, босатылғаннан кейін бірнеше айдан соң қатерлі ісіктен қайтыс болды. Оның соңғы туындысы – Шекспирдің соңғы ойдан шығарылған сонеттері (1954-1958 жылдар аралығында жазылған 90 сонеттен тұрады). Махаббаттың барлық құндылығын көрсететін бұл туынды, оның өлімінен кейін жарық көрді. 1990 жылы ол қайтыс болғаннан кейін Румын академиясының мүшесі болып сайланды. Оның Пырсковтағы үйі Василе Войкулескудің еске алу үйіне айналды. Сондай-ақ, Бузаудағы аудандық кітапхана оның атын иеленді.
Шығармалары
Шекспирдің соңғы сонеттері (Paralela, 2005). "Соңғы ойластырылған сонеттер" атты румын-француз тіліндегі екі тілді басылымы.
Тиісті әдебиет
Сучиу, Сорин Георге. "В. Войкулескудің романы: дәстүрлі сенімдердің заманауи сақталымы". Acta Universitatis Sapientiae, Philologica 12, № 3 (2020): 55–69.