Тоңғажайлау шахматы

Кіріспе

Шахматтың PlunderChess нұсқасы – 2004 жылы алғаш рет сатылған коммерциялық шахматтың бір түрі. Онда фигураны ұстағанда, ұстаған фигура уақытша ұсталған фигураның қозғалыс мүмкіндіктерін ала алады. Ойын түрлі түсті пластик сақиналармен тағайындалады, олар фигуралардың қандай мүмкіндіктерді қабылдағанын көрсетеді.

Ережелер

Шахматтағы тонау деп аталатын жағдай, шахмат фигурасы қарсыластың шахмат фигурасын басып алып, одан "тонап" немесе "иеленген" қосымша қозғалыс мүмкіндіктерін алу кезінде пайда болады. Тонау – міндетті емес, және басып алған ойыншы одан бас тарта алады. Тонауды қабылдаған жағдайда, басып алған фигура өзіне, басып алынған фигурадан иеленген қозғалыс қабілеттеріне сәйкес келетін жилетті "қосады" немесе "бекітеді". Тоналған жилет оны киген фигураның қозғалыс қабілетін арттыруы керек, әйтпесе тонауға рұқсат берілмейді. Яғни, патшайым ешқашан мұнара жилетін кие алмайды, себебі патшайым мұнараның қозғалыстарын да жасай алады, ал мұнара жилеті патшайымға қосымша ешқандай пайда әкелмейді. Барлық фигуралар, en passant арқылы басып алу қабілетін иелену үшін, пешка жилетін тонай алады. Сонымен қатар, мұнара мен патшайымнан басқа, пешка жилеті бар фигуралар екінші қатарда тұрғанда 2 тасқа алға жылжу мүмкіндігіне ие болады; бұл сондай-ақ осы фигураны пешкамен немесе пешка жилеті бар фигурамен en passant арқылы басып алуға мүмкіндік береді. Дегенмен, егер патшаны en passant арқылы басып алуға мүмкіндік туса, пешка жилеті бар патша пешканың екі тасқа жылжу мүмкіндігін пайдаланбауы керек. Тоналған жилетпен берілген қосымша қозғалыс қабілетін болашақтағы кез келген қозғалыста бір рет қана пайдалануға болады: яғни, тоналған жилетті бірден келесі қозғалыста немесе ойын барысында кейінірек қолдануға болады. Шахмат тақтасында шахмат фигурасын жылжыту үшін жилет қолданылғаннан кейін, оны ойыннан тыс тұраққа қайтару керек. Бір фигураға бір уақытта тек бір тоналған жилет ғана бекітілуі мүмкін. Егер тоналған жилеті бар шахмат фигурасы тағы бір басып алу жасаса, ол күштірек жилетке ие болуы мүмкін. Егер ойыншы жилеті бар фигураны басып алса, ол оның киген жилетін немесе басып алынған фигураны көрсететін жилетті алады. Пешка жилеті бар пешка соңғы қатарға жету үшін оны пайдалана алады. Бұл жағдайда пешка бірден патшайымға айналады. Алайда, жилеті бар фигуралар патшайым бола алмайды, сондай-ақ олар өз жилеттерін патшайымға айналдыра алмайды. Пешка жилет арқылы бірінші қатарға да жылжуы мүмкін. Бірақ ол тек екінші қатардан төртінші қатарға жылғанда ғана екі тасқа жылжу мүмкіндігіне ие болады. Жилеті бар фигура, қарсыластың патшасына жилет қозғалысының күшін пайдаланып, шах (немесе соңында шакмат) бере алады.

The so called plundering occurs when a chess piece captures an opposing chess piece and "plunders" or "acquires" additional moving capabilities directly from the piece it just captured. Plundering is optional and may be declined by the player making the capture. When plundering is elected, the capturing piece "couples" or "attaches" to itself a vest that corresponds to the moving capabilities it is acquiring from the captured piece. The plundered vest must give added moving capabilities to the piece that wears it or it will not be allowed to plunder. This means that a queen can never wear a rook vest because a queen can already make the moves of a rook and a rook vest provides no additional benefit to the queen. All pieces may plunder a pawn vest in order to gain the ability to capture via en passant. Additionally, pieces with a pawn vest, besides the rook and queen, gain the ability to move forward 2 spaces as long as it is on the second rank; this also allows that piece to be captured via en passant, whether by a pawn or by a piece using a pawn vest. However, it is important to note that a King with a pawn vest may not use a pawn's double step move option if it would result in the king being able to be captured via en passant. The added moving capability provided by a plundered vest may be used one time only on any future move: i. e., the plundered vest may be used on its very next move or carried around and used later in the game. After a vest is used to move a chess piece on the board, it must be returned to the stand out of play. No more than one plundered vest is allowed on any one piece at a time. If a chess piece with a plundered vest makes another capture, it may upgrade to a stronger vest. If a player captures a piece with a vest, that player may take the vest it wears or a vest that represents the captured piece. The pawn with the vest can use it to reach the last rank. In this case the pawn gets immediately promoted. However, the pieces with pawn vest cannot promote, nor can they promote their vest. The pawn can also move to the first rank by a vest move. But it has double move capability only when moving from 2nd to 4th rank. A piece with a vest can give a check (or eventually checkmate) to the opponent's king using vest move power.