Кіріспе

Моссберн тармағы — Жаңа Зеландиядағы Лумсденнен (Кингстон тармағында) Солтүстік Саутлендтегі Моссберн қаласына дейінгі тармақ темір жолы. Құрылысы 1879 жылы басталды, 1887 жылы Моссбернге жетті және 1982 жылы жол жабылды. Оны Жаңа Зеландия темір жолдары департаменті басқарды.

Құрылыс

Бұл желі Лумсденнің батысына қарай жерді ашуға, және мүмкін Фиордлендтегі Манапури немесе Те Анауға дейін жетіп, кеңейтуді көздеген. Құрылыс 1879 жылғы шілдеде басталды және желі Лумсденнің солтүстік жағындағы Марароа тоғысы деп аталған жерде Кингстон тармағынан бөлінді, ол жай ғана стрелка болды. Басты кедергі – Орети өзені, ол 1880 жылғы наурыздың соңына қарай көпірленіп бітті. Алайда, 1880 жылғы Жаңа Зеландия теміржолдарына қатысты Корольдік комиссия желінің болашағына көңілсіздік білдіріп, «Орети өзені үстіндегі теміржол көпіріне жабын салынып, ат-арбалар үшін ашылуы керек» деп мәлімдеді. Дегенмен, құрылыс Моссбернге қарай жалғасты, бірақ 1880-ші жылдардағы Ұзақ депрессияның салдарынан баяу жүрді. Бірінші үш шақырымдық бөлік 1881 жылғы 1 сәуірде Касл-Рокқа дейін ашылды, ал келесі алты жарым шақырымдық Мюррей-Крикке дейінгі бөлік 1886 жылғы 13 наурызда ашылғанға дейін шамамен бес жыл өтті. Соңғы алты жарым шақырым тез салынып, желі 1887 жылғы 21 қаңтарда Mossburn-ге дейін толығымен ашылды. Батысқа қарай құрылысты жалғастыру туралы барлық ұсыныстар іске аспады.

Операция

Жолдағы қозғалыс 1960 жылға дейін қарқынды болған жоқ; көп жылдар бойы Лумсденнен аптасына екі аралас пойыз қатынайтын. Бұл пойыздар жолаушылар мен жүк тасымалдады, әдеттегі кіріс жүгі – ауылшаруашылық әкі мен тыңайтқыштар, ал шығыс жүгі – жүн мен мал болды. 1937 жылдың 4 қазанынан бастап жолаушылар тасымалы тоқтатылды, ал жүк көлемінің аздығы желінің ұмытылуға қарай баяу төмендеуіне әкелетінін көрсетті. Дегенмен, Моссберн тармағының тағдыры болжамсыз болды. Моссберн Манапури су электр стансасы жобасына ең жақын теміржол стансасы болды және бұл тармақ Манапури үшін ғана емес, сонымен қатар аймақтағы ауылшаруашылығын дамытуға бағытталған басқа да мемлекеттік жобалар үшін күрт көбейіп, қызғылықты болды. Моссберн стансасы мен ауласы толығымен қайта ұйымдастырылды; бұрынғы павильонның орнына заманауи станса ғимараты салынды және станса бастығы тағайындалды. Инверкаргиллден әр жұмыс күні пойыздар қатынайтын, қажет болған жағдайда қосымша пойызға рұқсат берілді. Манапури жобасы үшін қажетті жүктермен қатар, бұл желі жергілікті тыңайтқыш өндірісі үшін маңызды мөлшерде мал, тыңайтқыш және серпентин тасымалдады. 1980 жылға дейін түрлі мемлекеттік жобалар аяқталып, теміржолға деген қажеттілік азайғанша бұл жағдай сақталды. Желі аптасына екі рет қызмет көрсететін деңгейге оралды, пойыздар Инверкаргиллден сейсенбі және бейсенбі күндері жүрді. Бұл кезден бастап қозғалыс экономикалық тұрғыдан тиімді болмай, 1982 жылдың 16 желтоқсанында, Кингстон тармағының Макаревадан Лумсденге дейінгі бөлігімен бірге жабылды.

Бүгін

Моссберн тармағының қалдықтары өте аз. Көп бөлігі құрылысы әлі көрініп тұр, бірақ жердің тегіс болуына байланысты ол әлсіз, кесінділері мен насиптері жоқ. Орети өзенінің үстінен жаңа көпір салынды және теміржол көпірінің барлық іздері Лумсден жағасында ешқайда бармайтын бірнеше рельстерден басқа жойылды. Моссберндегі бір қонақ үйдің бетондық қасбетіне "Теміржол қонақ үйі" деген жазу қалыптастырылған. Жақын маңда Моссберн ауласының орны көбінесе бульдозермен тегістелді, тек жүк түсіру алаңы және бірнеше рельстер мен ұйықтар қалды.