Кіріспе

Бенджамин Р. Барбердің 1984 жылы ағылшын тілінде жазған «Күшті демократия: жаңа дәуір үшін қатысу саясаты» атты кітабы 1984 жылы Калифорния университетінің баспасында жарық көрді және 2004 жылы оның жарияланғанына жиырма жыл толуына орай қайта басылды. Кітапта өкілдік немесе «жетілмеген» демократияның демократиялық басқаруда азаматтардың рөлін кемсітетін жекешіл «құқықтар» көзқарасына негізделгені туралы сөз болады. Бұл еңбек өкілдік немесе либералды демократияны теориялық тұрғыдан сынап, қатысу саясатының негізін қалайды. Соңғы тарауда ірі индустриалды қоғамдарда күшті демократия теориясын қолданудың практикалық жолдары түсіндіріледі. Күшті демократия туралы Герман Дейли, Томас Пру және Роберт Костанзаның «Жалпы тұрақтылықтың жергілікті саясаты» (2000) еңбегінде де айтылады, онда күшті демократия «өзгеріп отыратын әлемге жауап бере алатын және оған сәйкес өзгере алатын көзқарасты құру ретінде түсінілетін саясат» деп анықталған. Авторлар күшті демократияны былай сипаттайды:

Күшті демократияда адамдар – азаматтар өздерін-өздері басқаруға, мүмкіндігінше, өздерінің билігі мен жауапкершілігін өз атынан әрекет ететін өкілдерге тапсырудың орнына, барынша тырысады. Күшті демократия дегеніміз саясатты өмір салты ретінде, толыққанды жұмыс, ойын немесе хобби ретінде қарастыру емес, көптеген кәсіби саясаткерлер үшін олай. Бірақ ол саясатты (азаматтықты) өмір сүру тәсілі ретінде қарастырады: адамның өмірінің күтілетін бір бөлігі. Бұл «ана» немесе «қонақ» сияқты маңызды және табиғи рөл.

Өмірбаян

Америка Құрама Штаттарында демократиялық институттар мен тәжірибені нығайтуды қолдайтындар 2008 жылдан бастап «Біздің ұлтымыздың демократиясын нығайту» (SOND) деген атпен жинала бастады. Бұл жиындар сайлау реформасы, сайлау қаржысын реформалау, азаматтық белсенділік, кеңес беру демократиясы, ашық үкімет, азаматтық құқықтар, бірлескен басқару, БАҚ реформасы, қоғамдық қызмет және иммигранттарды қоғамдық өмірге қатыстыру салаларындағы жақтастарын бірге жұмыс істеудің жолдарын анықтау үшін біріктірді. «Біздің ұлтымыздың демократиясын нығайту» жиындарын ұйымдастырған ұйымдардың қатарында AmericaSpeaks, Demos, Everyday Democracy және Гарвард университетінің демократиялық инновациялар мен басқару орталығынан профессорлар бар еді. Жиындардың нәтижесінде бұл топтар «Күшті демократия үшін кампания» коалициясын құрды.

Либералды "жеңіл" демократияны сынға алу

"Либералдық", "жеңіл" немесе "өкілдік" демократияны 19 ғасырда Прудон, Бакунин және Кропоткин сияқты көрнекті анархистер сынға алды. Шындығында, Кропоткиннің 1885 жылғы "Ребель сөзіндегі" "Өкілдік үкімет" атты мақаласы осындай сынның классикалық үлгісі саналады. Төменнен басталатын демократияның орнына, тікелей демократия немесе тек жергілікті лауазымдарға жергілікті сайлаулар либералдық демократия саяси лауазымдарға дауыс беретін үлкен адамдар тобынан тұрады. Көпшілік сайлауда жеңіске жету көбінесе жарнамаға жұмсалған қаржыға байланысты, демек, олигархия немесе плутократия билігі орнап, Барбер либералдық теория мен практиканың негізінде жатқан радикалды жекешілік демократияны түбегейлі құлдыратады деп санайды. Бұл әлсіз демократия күшті демократиялық құрылымға қарағанда кем заңды нәтижелер береді. Барбер сонымен қатар әлеуметтік келісімшарттың либералдық құрылымын сынға алып, негізінен Гоббстың ықпалында болған дәстүршілдердің адам мен заңды абстракция ретінде қарастыратынын, бұл қоғамдағы оқшаулану мен пайда болатын түрлі ауруларға себеп болатынын айтады.

Либералды демократияның ережелері

Барбер либерализмді үш негізгі көзқарасқа жіктейді, олардың әрқайсысы қақтығысқа және жеке тұлға мен мемлекет арасындағы қарым-қатынасқа деген нақты ұстанымды көрсетеді.