Немецкий линкор «Цэринген»: История службы и гибель

Кіріспе

SMS Zähringen (неміс тілінде: Seiner Majestät Schiff Zähringen; ағылшын тілінде: His Majesty's Ship Zähringen) – Германия Императорлық Әскери-теңіз флотының (Kaiserliche Marine) үшінші пре-дредноут линкоры. 1899 жылы Кильдегі Germaniawerft кеме жасаушылығында салынған, 1901 жылдың 12 маусымында суға түсіріліп, 1902 жылдың 25 қазанында қолданысқа берілді. Оның әпкелері – , , және ; олар 1898 жылғы Әскери-теңіз заңы бойынша салынған алғашқы капиталдық кемелер болды, бұл Адмирал Альфред фон Тирпицтің бастамасымен болды. Кеме бұрынғы Зеренген патшалық үйінің құрметіне аталған, төрт зеңбірекпен жабдықталған негізгі артиллериясы болды және оның максималды жылдамдығы құрады.

Zähringen карьерасының көп бөлігін Германия флотының I эскадрильясында белсенді қызметте өткізді. Осы кезеңде ол ауқымды жылдық оқу-жаттығулармен және шетелдерге жақын қарым-қатынас сапарларымен айналысты. Осы кезеңде өткізілген жаттығулар Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Ашық теңіз флотының операцияларына негіз болды. 1910 жылдың қыркүйегінде қызметтен шығарылған, бірақ 1912 жылы оқу мақсатында қысқа мерзімге қайта қызметке келді, сол кезде ол сәйкессіздік салдарынан торпедалық қайыққа соқтығысып, батырып жіберді. 1914 жылдың тамызында Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін Zähringen IV шайқас эскадрильясында қайтадан белсенді қызметке кірісті. Кеме 1915 жылдың тамызында Рига шығанағындағы шайқасқа қатысқан, сонымен қатар Балтық теңізінде шектеулі міндеттерді орындады, бірақ орыс күштерімен тікелей қақтығысқа түспеді. 1915 жылдың соңына қарай, экипаж жетіспеушілігі және британдық теңіз астығының қаупі Kaiserliche Marine-ді Zähringen сияқты ескі линкорларды қайтаруға мәжбүр етті. Оның орнына, 1917 жылы Zähringen торпедалық жаттығулар үшін нысаналық кемеге айналды. 1920 жылдардың ортасында кеме күрделі жөндеуден өтіп, радиоарналы нысаналық кеме ретінде пайдалану үшін жабдықталды. Ол 1944 жылға дейін осы қызметте болды, содан кейін Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде британдық бомбалаушылардың шабуылынан Готенхафенде батты. Бірақ, немістер кемені көтеріп, порттың аузына сүйреп әкеліп, портты жабу үшін суға батырды. Zähringen 1949–50 жылдары сол жерде демонтаждалды.

Сипаттама

1889 жылы Германияның императорлық теңіз флоты төрт линкорға тапсырыс бергеннен кейін, бюджеттік шектеулер, Рейхстагтағы қарсылық және бірізді флоттық жоспардың болмауы одан әрі шайқас кемелерін сатып алуды кешіктірді. Рейхсмаринеамт (Императорлық әскери-теңіз флоты кеңсесі) хатшысы, вице-адмирал (VAdm—Vice Admiral) Фридрих фон Холльман 1890 жылдардың басында және ортасында алғашқы үш линкор үшін парламенттің мақұлдауын алу үшін күресті. 1897 жылдың маусым айында Холльманның орнына контр-адмирал (KAdm—Rear Admiral) Альфред фон Тирпиц келді, ол 1898 жылдың басында алғашқы Теңіз заңын тез ұсынды және мақұлдады. Заң кластың соңғы екі кемесін, сондай-ақ Тирпицтің қызмет ету кезеңінде салынған бірінші линкор класын – «Бранденбург» класының бес кемесін салуға рұқсат берді. «Виттельсбахтар» жалпы алғанда «Кайзер Фридрихтерге» ұқсас болды, бірдей қару-жарақпен, бірақ толыққанды броньдық схемамен жабдықталған. «Зеренген» кемесінің жалпы ұзындығы метр, ені метр, ал алдыңғы бөлігіндегі суDraftы метрді құрады. Кеме жоба бойынша тоннаны, ал толық жүктемеде тоннаға дейін суыруға қабілетті болды. Кемеде үш бұранданы қозғалтатын үш цилиндрлі тік үш кеңейімді бу машинасы орнатылған. Буды алты теңіз және алты цилиндрлі қазандықтар қамтамасыз еткен, олардың барлығы көмірді жақты. «Зеренгеннің» электр станциясы ат күшіне ие болды, бұл кеменің ең жоғары жылдамдығына мүмкіндік берді. Кемеде 30 офицер және 650 сарбаз қызмет етті. «Зеренгеннің» қарулануына төрт 24 см (9,4 дюйм) SK L/40 зеңбірегі бар негізгі батарея кірді, олар екі зеңбірек мұнарасында орналасқан, біреуі орталық құрылымның алдында, екіншісі арт жағында. Оның қосалқы қарулануына он сегіз 15 см (5,9 дюйм) SK L/40 зеңбірегі және он екі 8,8 см (3,45 дюйм) SK L/30 жылдам атуға қабілетті зеңбірек кірді. Қару-жарақ жиынтығы алты торпедалық түтікпен толықтырылды, барлығы корпус ішінде орналасқан; біреуі - мұрын бөлігінде, біреуі - кормада, ал қалған төртеуі - бортында. «Зеренген» Крупп бронясымен қорғалған. Оның броньды белдеуі орталық цитадельде қалың болды, ол оның оқ-дәрі қоймаларын және машиналық бөлімдерін қорғады, ал палубасы қалың болды. Батареяның басты мұнаралары броньмен қапталған.

After the German Kaiserliche Marine (Imperial Navy) ordered the four s in 1889, a combination of budgetary constraints, opposition in the [[Reichstag (German Empire) (Imperial Diet), and a lack of a coherent fleet plan delayed the acquisition of further battleships. The Secretary of the Reichsmarineamt (Imperial Navy Office), Vizeadmiral (VAdm—Vice Admiral) Friedrich von Hollmann struggled throughout the early and mid 1890s to secure parliamentary approval for the first three s. In June 1897, Hollmann was replaced by Konteradmiral (KAdm—Rear Admiral) Alfred von Tirpitz, who quickly proposed and secured approval for the first Naval Law in early 1898. The law authorized the last two ships of the class, as well as the five ships of the , the first class of battleship built under Tirpitz's tenure. The Wittelsbachs were broadly similar to the Kaiser Friedrichs, carrying the same armament but with a more comprehensive armor layout. Zähringen was long overall and had a beam of and a draft of forward. She displaced as designed and up to at full load. The ship was powered by three 3 cylinder vertical triple expansion engines that drove three screws. Steam was provided by six naval and six cylindrical boilers, all of which burned coal. Zähringens powerplant was rated at , which generated a top speed of The ship had a cruising radius of at a speed of She had a crew of 30 officers and 650 enlisted men. Zähringens armament consisted of a main battery of four 24 cm (9.4 in) SK L/40 guns in twin gun turrets, one fore and one aft of the central superstructure. Her secondary armament consisted of eighteen 15 cm (5.9 inch) SK L/40 guns and twelve 8.8 cm (3.45 in) SK L/30 quick firing guns. The armament suite was rounded out with six torpedo tubes, all submerged in the hull; one was in the bow, one in the stern, and the other four were on the broadside. Zähringen was protected with Krupp armor. Her armored belt was thick in the central citadel that protected her magazines and machinery spaces, and the deck was thick. The main battery turrets had of armor plating.

Құрылыс 1904 жылға дейін

Зеренген "Е" шарты бойынша флот үшін жаңа бірлік ретінде тапсырылды. Келінің құрылысы 1899 жылдың 21 қарашасында Киль қаласындағы Фридрих Крупптың Германияверфт кеме құрылыс алаңында басталды. Зеренген 1901 жылдың 12 маусымында суға түсірілді, ал суға түсіру сөзін Баденнің Ұлы герцогы Фридрих I және Зеренген әулетінің басшысы айтты. Оның әйелі, Ұлы герцогиня Луиза кемеге ат қойды. Зеренген 1902 жылдың 25 қазанында құрамына қабылданды және 1903 жылдың 10 ақпанына дейін жалғасқан теңіз сынақтарын бастады. Содан кейін ол белсенді флоттың I эскадрильясындағы линкорды алмастырды. 1903 жылдың 2 сәуірінде эскадрилья теңізге шығып, екі күннен кейін артиллериялық жаттығуларды бастады. Бұл жаттығулар ай бойына жалғасты, тек қана қатты дауылдар оларды тоқтатты. Келесі айда ірі жаттығулар өтті; 10 мамырда кемелер Эльба өзенінен шығып Атлантикаға бет алды. Олар 14 мамырда Ушанттан өтіп, бес күннен кейін Пиреней түбегіне жетті. Онда олар 20 мамырда Вигоға жеткенше Понтеведрадан барлау жаттығуларын жүргізді. Эскадрилья Испаниядан 30 мамызда кетіп қалды. Кемелер 3 маусымда Довер бұғазынан өтіп, Категатқа қарай жол тартты. Онда олар I торпедолық катерлер флотилиясының (Торпедолық катерлер флотилиясы) торпедолық катерлерімен кездесті. Маусымның соңында кемелер қосымша артиллериялық жаттығуларға қатысып, Киль апталығындағы желкенді регатаға қатысты. Киль апталығында америкалық эскадрилья, оның ішінде Кеарсардж линкоры және төрт крейсер келді. Киль апталығы аяқталғаннан кейін I эскадрилья, жаңа крейсермен нығайтылған және I торпедолық катерлер флотилиясы Солтүстік теңізде 6-28 шілде аралығында тактикалық және артиллериялық жаттығулар үшін теңізге шықты. Жылдық флоттық маневрлер 15 тамызда басталды; олар Солтүстік теңіздегі блокада жаттығуларынан, бүкіл флоттың алғаш Норвегия суларына, содан кейін қыркүйек айының басында Кильге және соңында Кильге шабуыл жасаудан тұрды. Жаттығулар 12 қыркүйекте аяқталды. Жылдық оқу кестесі 23 қарашада басталған шығыс Балтық теңізіне және 1 желтоқсанда басталған Скагерракка жасалған саяхаттармен аяқталды. Зеренген мен I эскадрильяның қалған бөлігі 1904 жылдың 11-21 қаңтарында Скагеррактағы жаттығуларға қатысты. 8-17 наурыз аралығында эскадрильялық жаттығулар өтті, ал мамыр айында Солтүстік теңізде ірі флоттық жаттығулар өтті. Шілдеде I эскадрилья мен I барлау тобы Ұлыбританияға барды, соның ішінде 10 шілдеде Плимутқа тоқтады. Неміс флоты 13 шілдеде Нидерландыға қарай жолға шықты; I эскадрилья келесі күні Влиссингенге тоқтады. Онда кемелерде Вильгельмина патшайымы болды. I эскадрилья 20 шілдеге дейін Влиссингенде болды, содан кейін олар флоттың қалған бөлігімен бірге Солтүстік теңіздің солтүстік бөлігінде саяхатқа шықты. Эскадрилья 29 шілдеде Норвегияның Молде қаласында тоқтады, ал басқа бөлімдер басқа порттарға кетті. 6 тамызда флот қайта жиналып, Кильге қайтып оралды, онда 12 тамызда портына шабуыл жасау жаттығуын өткізді. Солтүстік теңіздегі саяхаты барысында флот сымсыз телеграфты және түнде байланыс және тану сигналдары үшін прожекторларды кең ауқымда сынап көрді. Кильге оралғаннан кейін флот 29 тамызда Балтық теңізінде басталған күзгі маневрлерге дайындық бастады. Флот 3 қыркүйекте Солтүстік теңізге көшіп барды, онда ірі десанттық операцияға қатысты, содан кейін кемелер жаттығуларға қатысқан IX корпустың жер әскерлерін Вильгельм II-ге арналған парад үшін Альтонаға алып барды. Содан кейін кемелер 6 қыркүйекте Гельголанд аралынан тыс жерде император үшін өздерінің парадтарын өткізді. Үш күннен кейін флот Кайзер Вильгельм каналы арқылы Балтық теңізіне оралды, онда IX корпус пен гвардия корпусымен бірге одан әрі десанттық операцияларға қатысты. 15 қыркүйекте жаттығулар аяқталды.

Zähringen was ordered under the contract name "E", as a new unit for the fleet. Her keel was laid down on 21 November 1899, at Friedrich Krupp's Germaniawerft dockyard in Kiel. Zähringen was launched on 12 June 1901, with her launching speech given by Frederick I, Grand Duke of Baden and head of the House of Zähringen; his wife, Grand Duchess Louise, christened the ship. Zähringen was commissioned on 25 October 1902, and began her sea trials, which lasted until 10 February 1903. She thereafter replaced the battleship in I Squadron of the Active Fleet. On 2 April 1903, the squadron went to sea and began gunnery training two days later. These exercises continued for the rest of the month, interrupted only by heavy storms. A major training cruise followed the next month; on 10 May the ships departed the Elbe river and made their way into the Atlantic. They cruised south to Spain, passing Ushant on 14 May and reaching the Iberian Peninsula five days later. There, they conducted a reconnaissance exercise off Pontevedra before anchoring in Vigo on 20 May. The squadron departed Spain on 30 May. The ships passed through the Strait of Dover on 3 June and continued into the Kattegat. There, they rendezvoused with the torpedo boats of I Torpedobootsflotille (Torpedo Boat Flotilla)—commanded by Korvettenkapitän (Lieutenant Commander) Franz von Hipper—for a mock attack on the fortifications at Kiel. Later in June, the ships took part in additional gunnery training and were present at the Kiel Week sailing regatta. During Kiel Week, an American squadron that included the battleship Kearsarge and four cruisers visited. Following the end of Kiel Week, I Squadron, which had been strengthened with the new cruiser , and I Torpedobootsflotille went to sea for more tactical and gunnery exercises in the North Sea, which lasted from 6 to 28 July. The annual fleet maneuvers began on 15 August; they consisted of a blockade exercise in the North Sea, a cruise of the entire fleet first to Norwegian waters and then to Kiel in early September, and finally a mock attack on Kiel. The exercises concluded on 12 September. The year's training schedule concluded with a cruise into the eastern Baltic that started on 23 November and a cruise into the Skagerrak that began on 1 December. Zähringen and the rest of I Squadron participated in an exercise in the Skagerrak from 11 to 21 January 1904. Further squadron exercises followed from 8 to 17 March, and a major fleet exercise took place in the North Sea in May. In July, I Squadron and I Scouting Group visited Britain, including a stop at Plymouth on 10 July. The German fleet departed on 13 July, bound for the Netherlands; I Squadron anchored in Vlissingen the following day. There, the ships were visited by Queen Wilhelmina. I Squadron remained in Vlissingen until 20 July, when they departed for a cruise in the northern North Sea with the rest of the fleet. The squadron stopped in Molde, Norway, on 29 July, while the other units went to other ports. The fleet reassembled on 6 August and steamed back to Kiel, where it conducted a mock attack on the harbor on 12 August. During its cruise in the North Sea, the fleet experimented with wireless telegraphy on a large scale and searchlights at night for communication and recognition signals. Immediately after returning to Kiel, the fleet began preparations for the autumn maneuvers, which began on 29 August in the Baltic. The fleet moved to the North Sea on 3 September, where it took part in a major landing operation, after which the ships took the ground troops from IX Corps that participated in the exercises to Altona for a parade for Wilhelm II. The ships then conducted their own parade for the Kaiser off the island of Helgoland on 6 September. Three days later, the fleet returned to the Baltic via the Kaiser Wilhelm Canal, where it participated in further landing operations with IX Corps and the Guards Corps. On 15 September, the maneuvers came to an end.

19051914 жыл

Зеренген 1905 жылы 9-19 қаңтарда және 27 ақпаннан 16 наурызға дейін I эскадрильямен екі оқу круизіне қатысты. Содан кейін жеке және эскадрильялық жаттығулар өтті, олардың басым бөлігі артиллериялық жаттығуларға арналды. 12 шілдеде флот Солтүстік теңізде ірі жаттығулар бастады. Одан кейін Категат арқылы өтіп, Копенгаген және Стокгольмде тоқтады. Жазғы круиз 9 тамызда аяқталды, бірақ әдеттегі күзгі маневрлер Британдық канал флотының сол айдағы визитінен кейін кешіктірілді. Британдық флот Данциг, Суинемюнде және Фленсбургте тоқтады, онда неміс теңіз күштерінің бөлімдері оларды қарсы алды; Зеренген және негізгі неміс флоты осы оқиғаға орай Суинемюндеде тұрды. Бұл визит ағылшын-неміс теңіз қарулану жарысының салдарынан шиеленісті болды. Британдық визит нәтижесінде 1905 жылғы күзгі маневрлер қысқартылды, 6-13 қыркүйек аралығында өтіп, тек Солтүстік теңіздегі жаттығулардан тұрды. Бірінші жаттығу Германия шығанағында теңіз блокадасын болжады, ал екіншісі Эльбаның қорғанысын бұзуға тырысатын қарсылас флотты қарастырды. Қазан айында I эскадрилья Балтық теңізінде круиз жасады. Желтоқсанның басында I және II эскадрильялар қысқы круизге шықты, олар 12 желтоқсанда Данцигке жетті. Кильге қайтып келе жатқанда флот тактикалық жаттығулар өткізді. 1906 жылы флоттың жаттығу кестесі бұрынғы жылдарға қарағанда ауыр болды. Кемелер сәуір айында жеке, дивизиялық және эскадрильялық жаттығулармен айналысты. 13 мамырдан бастап Солтүстік теңізде ірі флоттық жаттығулар өтті, олар 8 маусымға дейін Скагенді айналып, Балтық теңізіне дейін созылды. Флот шілде айының ортасында Норвегияға жазғы круизді бастады. Флот 3 тамызда Норвегия королі Хакон VII-нің туған күнін тойлады. Неміс кемелері келесі күні Хельголандқа, ондағы жаттығуларға қосылу үшін жол тартты. 15 тамызда Кильге оралды, онда күзгі маневрлерге дайындық басталды. 22-24 тамызда флот Кильдің сыртындағы Эккернфьорде шығанағында десанттық жаттығуларға қатысты. 31 тамыздан 3 қыркүйекке дейін маневрлер тоқтатылды, осы уақытта флот Дания және Швециядан келген кемелерді, ал 3-9 қыркүйек аралығында Кильде Ресей эскадрильясын қабылдады. Маневрлер 8 қыркүйекте жаңартылып, тағы бес күнге созылды. Кеме 8-16 желтоқсан аралығында Категат пен Скагеррактағы оқиғасыз қысқы круизге қатысты. 1907 жылдың бірінші тоқсаны бұрынғы үлгіде өтті, 16 ақпанда белсенді жауынгерлік флот Ашық теңіз флоты болып қайта аталды. Мамырдың соңынан маусымның басына дейін флот Солтүстік теңізде жазғы круиз жасады, Категат арқылы Балтық теңізіне оралды. Одан кейін 12 шілдеден 10 тамызға дейін Норвегияға тұрақты круиз жасалды. 26 тамыздан 6 қыркүйекке дейін созылған күзгі маневрлер кезінде флот IX корпуспен бірге Солтүстік Шлезвигте десанттық жаттығулар өткізді. Қысқы оқу круизі 22-30 қараша аралығында Категатқа бағытталды. 1908 жылдың мамыр айында флот әдеттегі Солтүстік теңіздегі саяхатының орнына Атлантикаға үлкен круиз жасады, оның барысында Азор аралдарындағы Хорта қаласында тоқтады. Флот 27 тамыздан 7 қыркүйекке дейін созылған күзгі маневрлерге дайындық үшін 13 тамызда Кильге оралды. 7-13 қыркүйек аралығында Балтық теңізінде дивизиялық жаттығулар өтті. 1909 жылдың ақпанында Зеренген батыс Балтық теңізінің порттарында мұзды үзіп өтуге жұмылдырылды. 1910 жылдың 21 қыркүйегінде Зеренген қызметтен босатылды, оның экипажы жаңадан құрылған дредноут линкорына ауыстырылды. Зеренген Солтүстік теңіздің резервтік дивизионына бекітілді, бірақ дивизион 1912 жылдың 12 мамырында таратылды, ал оның кемелері Балтық теңізінің резервтік дивизионына берілді. Зеренген 9-12 мамыр аралығында қысқа мерзімге қайтадан қызметке кіріп, Кильге ауыстырылды. Ол сол жылы 14 тамыздан 28 қыркүйекке дейін III эскадрильяның құрамында сол жылғы флоттық маневрлерге қатысу үшін қайтадан қызметке оралды. 4 қыркүйекте жаттығу кезінде Зеренген кездейсоқ түрде торпедалық қайыққа соқтығысып, оны батырды. Оқиғада G171 торпедалық қайығының жеті теңізшісі қаза тапты. Зеренген жаттығулар аяқталғаннан кейін қайтадан қызметтен босатылды және 1914 жылдың тамызында Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанға дейін қызметке қайта оралған жоқ.

Zähringen took part in a pair of training cruises with I Squadron during 9–19 January and 27 February – 16 March 1905. Individual and squadron training followed, with an emphasis on gunnery drills. On 12 July, the fleet began a major training exercise in the North Sea. The fleet then cruised through the Kattegat and stopped in Copenhagen and Stockholm. The summer cruise ended on 9 August, though the autumn maneuvers that would normally have begun shortly thereafter were delayed by a visit from the British Channel Fleet that month. The British fleet stopped in Danzig, Swinemünde, and Flensburg, where it was greeted by units of the German Navy; Zähringen and the main German fleet was anchored at Swinemünde for the occasion. The visit was strained by the Anglo German naval arms race. As a result of the British visit, the 1905 autumn maneuvers were shortened considerably, from 6 to 13 September, and consisted only of exercises in the North Sea. The first exercise presumed a naval blockade in the German Bight, and the second envisioned a hostile fleet attempting to force the defenses of the Elbe. In October, I Squadron went on a cruise in the Baltic. In early December, I and II Squadrons went on their regular winter cruise, this time to Danzig, where they arrived on 12 December. While on the return trip to Kiel, the fleet conducted tactical exercises. The fleet undertook a heavier training schedule in 1906 than in previous years. The ships were occupied with individual, division and squadron exercises throughout April. Starting on 13 May, major fleet exercises took place in the North Sea and lasted until 8 June with a cruise around the Skagen into the Baltic. The fleet began its usual summer cruise to Norway in mid July. The fleet was present for the birthday of Norwegian King Haakon VII on 3 August. The German ships departed the following day for Helgoland, to join exercises being conducted there. The fleet was back in Kiel by 15 August, where preparations for the autumn maneuvers began. On 22–24 August, the fleet took part in landing exercises in Eckernförde Bay outside Kiel. The maneuvers were paused from 31 August to 3 September when the fleet hosted vessels from Denmark and Sweden, along with a Russian squadron from 3 to 9 September in Kiel. The maneuvers resumed on 8 September and lasted five more days. The ship participated in the uneventful winter cruise into the Kattegat and Skagerrak from 8 to 16 December. The first quarter of 1907 followed the previous pattern and, on 16 February, the Active Battle Fleet was re designated the High Seas Fleet. From the end of May to early June the fleet went on its summer cruise in the North Sea, returning to the Baltic via the Kattegat. This was followed by the regular cruise to Norway from 12 July to 10 August. During the autumn maneuvers, which lasted from 26 August to 6 September, the fleet conducted landing exercises in northern Schleswig with IX Corps. The winter training cruise went into the Kattegat from 22 to 30 November. In May 1908, the fleet went on a major cruise into the Atlantic instead of its normal voyage in the North Sea, which included a stop in Horta in the Azores. The fleet returned to Kiel on 13 August to prepare for the autumn maneuvers, which lasted from 27 August to 7 September. Division exercises in the Baltic immediately followed from 7 to 13 September. In February 1909, Zähringen was employed as an icebreaker for the ports of the western Baltic. On 21 September 1910, Zähringen was decommissioned and her crew was transferred to the new dreadnought battleship , which had recently been completed. Zähringen was then assigned to the Reserve Division of the North Sea, though the unit was dissolved on 12 May 1912, and its ships transferred to the Reserve Division of the Baltic Sea. Zähringen was recommissioned briefly, from 9 to 12 May, to transfer her to Kiel. She returned to service again later that year, from 14 August to 28 September, to take part in that year's fleet maneuvers as part of III Squadron. While exercising on 4 September, Zähringen accidentally rammed and sank the torpedo boat Seven men from G171 were killed in the accident. Zähringen was again decommissioned after the conclusion of the exercises, and did not return to service until the start of World War I in August 1914.

Бірінші дүниежүзілік соғыс

Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, «Зеренген» төрт бауырлас кемесі және линкорларымен бірге IV шайқас эскадрильясының құрамына кірді. 26 тамызда кемелер шығыс Балтық теңізіндегі Оденсхолм аралынан жағаға шығып қалған жеңіл крейсерді құтқаруға жіберілді, бірақ 28 тамызда кеме экипажы «Магдебургті» құрту үшін жарылғыш заттарды жарытуға мәжбүр болды. Нәтижесінде «Зеренген» және эскадрильяның қалған бөлігі сол күні Борнхольмге қарай жүзіп кетті. 3 қыркүйекте IV эскадрилья, бронекердің көмегімен Балтық теңізінде шабуыл жасады. Операция 9 қыркүйекке дейін жалғасты және ресейлік теңіз күштерін шайқасқа тартуға мүмкіндік бермеді. Екі күннен кейін кемелер Солтүстік теңізге ауыстырылды, бірақ олар қысқа уақытқа ғана сол жерде қалып, 20 қыркүйекте Балтық теңізіне қайта оралды. 22-26 қыркүйек аралығында эскадра шығыс Балтық теңізінде ресейлік әскери кемелерді іздеп тауып, жоюға ұмтылды. 1914 жылдың 4 желтоқсанынан 1915 жылдың 2 сәуіріне дейін IV эскадрильяның кемелеріне Германияның Солтүстік теңіз жағалауында Британ Корольдік теңіз флотының шабуылдарына қарсы жағалауды қорғау міндеттері жүктелді. Неміс армиясы Ресейге қарсы науқанына әскери-теңіз көмегін сұрады; Балтық теңізіндегі барлық әскери-теңіз күштерінің қолбасшысы ханзада Генрих операцияға VII дивизияны, IV скаутингтік тобын және Балтық флотының торпедалық қайықтарын ұсынды. 6 мамырда IV эскадрильяның кемелеріне Либауға шабуыл жасауға қолдау көрсету тапсырылды. «Зеренген» және басқа кемелер Готланд маңында орналасты, олар шабуылға араласуға тырысатын кез келген ресейлік крейсерлерді ұстап қалу үшін; ресейліктер бұлай істеген жоқ. IV скаутингтік тобының крейсерлері Готланд маңында ресейлік крейсерлерге тап болғаннан кейін, VII дивизияның кемелері оларды крейсермен бірге күштірек ретінде жасыру үшін үшінші түтік орнатты. Кемелер 9 мамырда Уто аралына дейін және келесі күні Копарстенарнаға дейін алға жылды, бірақ ол кезде ресейлік крейсерлер кері шегінген болатын. Сол күні британдық су асты кемелері IV эскадрильяны байқады, бірақ оларға шабуыл жасауға тым алыс болды. 27 мамырдан 4 шілдеге дейін «Зеренген» Солтүстік теңізге оралды. Осы кезеңде әскери-теңіз жоғарғы қолбасшылығы ескі «Виттельсбах» класының кемелері Корольдік теңіз флотына қарсы әрекет етуде пайдасыз болатынын, бірақ Балтық теңізіндегі әлдеқайда әлсіз ресейлік күштерге қарсы тиімді қолданылатынын түсінді. Нәтижесінде кемелер шілдеде Балтық теңізіне қайта жіберілді және олар 7-сі Кильден Данцигке қарай жөнелді. 10 шілдеде кемелер VIII торпедалық қайық флотилиясымен бірге шығысқа қарай Нойфайрвассарға қарай жүрді. IV эскадрильяның кемелері 12 шілдеде демонстрация жасау үшін шығып, 21 шілдеде Ресей күштеріне тап болмай Данцигке оралды. Келесі айда әскери-теңіз бас қолбасшылығы Горлице-Тарнов шабуылға қолдау көрсету үшін Рига шығанағына қарсы операция бастады. Балтық теңіз күштерін ашық теңіз флотының маңызды элементтерімен, соның ішінде I шайқас эскадрильясы, I скаутинг тобы, II скаутинг тобы және II торпедалық қайық флотилиясымен нығайтты. Принц Генрих Шмидттің кемелері Перс шығанағына кіріп, Ригадағы ресейлік соғыс кемелерін жояды деп жоспарлаған, ал ашық теңіз флотының ауыр бөлімшелері солтүстікке қарай кез-келген ресейлік Балтық флотының операцияға кедергі келтіруге тырысуына жол бермеу үшін қарауылдады. Немістер 8 тамызда Рига шығанағындағы шайқасты бастады. Мина тазартушылар Ирбе боғазы арқылы жолды тазалауға тырысты, оны «Брауншвейг» пен «Эльзас» қамтыды, ал «Зеренген» және эскадрильяның қалған бөлігі боғаздан тыс қалды. Ресейлік «Слава» линкоры немістерге шабуыл жасап, оларды кері шегінуге мәжбүр етті. Әрекетте крейсер және торпедалық қайық миналардан зақымдалды, ал торпедалық қайықтар минаға ұшырап, батып кетті. Шмидт кемелерін көмірді қайта өңдеу үшін кері тартты, ал ханзада Генрих тағы бір әрекетті жасау туралы ойлады, өйткені сол кезде неміс армиясының Ригаға қарай ілгерілеуі тоқтап қалғандығы анық болды. Алайда ханзада Генрих екінші рет каналға күшпен кіруге тырысты, бірақ қазір I эскадрильяның екі дредноут-линкоры мина тазартушыларды қорғайтын болды. Оның орнына «Зеренген» Либау қаласында қалды. 9 қыркүйекте «Зеренген» және оның төрт бауырласы Готланд маңында ресейлік соғыс кемелерін табуға тырысты, бірақ екі күннен кейін қарсыластарымен кездеспей, портқа оралды. Сонымен қатар, Балтық теңізіндегі су асты кемелерінің қатері неміс теңіз күшін қарт «Виттельсбах» класының кемелерін активтік қызметтен шығаруға көндірді. «Зеренген» және IV эскадрильяның көптеген кемелері 10 қарашада Либаудан Кильге қарай жөнелді; келесі күні келгеннен кейін олар Балтық теңізінің резервтік дивизиясы деп белгіленді. Кемелер Кильдегі Шилкзеде бекітілді. 31 қаңтарда 1916 жылы дивизия таратылды, ал кемелер қосымша міндеттерге таратылды. «Зеренген» бастапқыда Кильде оқу кемесі ретінде пайдаланылды. 1917 жылы кеме отын берушілерді оқыту үшін пайдаланылды, бірақ кейін торпедалық қайықтар мен ескі «Фридрих Карл» бронекемесі үшін нысанаға айналды, ол сол кезде торпедалық оқу кемесіне айналды. Кейіннен «Кайзерличе Марине» крейсерді «Зеренгенмен» алмастыруды қарастырды, содан кейін артиллериялық оқу кемесі, және оны осы міндетке қайта жабдықтау жұмыстары 1918 жылдың 22 шілдесінде басталды. Жөндеу және өзгерістер соғыстың соңына дейін аяқталған жоқ. Кеме Германияда қалды және 13 желтоқсанда қызметтен шығарылды.

At the start of World War I, Zähringen was mobilized as part of IV Battle Squadron, along with her four sister ships and the battleships and The squadron was divided into VII and VIII Divisions, with Zähringen assigned to the former. On 26 August, the ships were sent to rescue the stranded light cruiser , which had run aground off the island of Odensholm in the eastern Baltic, but by 28 August, the ship's crew had been forced to detonate explosives to destroy Magdeburg before the relief force had arrived. As a result, Zähringen and the rest of the squadron cruised back toward Bornholm that day. Starting on 3 September, IV Squadron, assisted by the armored cruiser , conducted a sweep into the Baltic. The operation lasted until 9 September and failed to bring Russian naval units to battle. Two days later the ships were transferred to the North Sea, though they stayed there only briefly, returning to the Baltic on 20 September. From 22 to 26 September, the squadron took part in a sweep into the eastern Baltic in an unsuccessful attempt to find and destroy Russian warships. From 4 December 1914 to 2 April 1915, the ships of IV Squadron were tasked with coastal defense duties along Germany's North Sea coast against incursions from the British Royal Navy. The German Army requested naval assistance for its campaign against Russia; Prince Heinrich, the commander of all naval forces in the Baltic, made VII Division, IV Scouting Group, and the torpedo boats of the Baltic fleet available for the operation. On 6 May, the IV Squadron ships were tasked with providing support to the assault on Libau. Zähringen and the other ships were stationed off Gotland to intercept any Russian cruisers that might attempt to intervene in the landings; the Russians did not do so. After cruisers from IV Scouting Group encountered Russian cruisers off Gotland, the ships of VII Division deployed—with a third dummy funnel erected to disguise them as the more powerful s—along with the cruiser The ships advanced as far as the island of Utö on 9 May and to Kopparstenarna the following day, but by then the Russian cruisers had withdrawn. Later that day, the British submarines and spotted IV Squadron, but were too far away to attack them. From 27 May to 4 July, Zähringen was back in the North Sea, patrolling the mouths of the Jade, Ems, and Elbe rivers. During this period, the naval high command realized that the old Wittelsbach class ships would be useless in action against the Royal Navy, but could be effectively used against the much weaker Russian forces in the Baltic. As a result, the ships were transferred back to the Baltic in July, and they departed Kiel on the 7th, bound for Danzig. On 10 July, the ships proceeded further east to Neufahrwassar, along with VIII Torpedo boat Flotilla. The IV Squadron ships sortied on 12 July to make a demonstration, returning to Danzig on 21 July without encountering Russian forces. The following month, the naval high command began an operation against the Gulf of Riga in support of the Gorlice–Tarnów Offensive. The Baltic naval forces were reinforced with significant elements of the High Seas Fleet, including I Battle Squadron, I Scouting Group, II Scouting Group, and II Torpedo boat Flotilla. Prince Heinrich planned that Schmidt's ships would force their way into the Gulf and destroy the Russian warships in Riga, while the heavy units of the High Seas Fleet would patrol to the north to prevent any of the main Russian Baltic Fleet that might try to interfere with the operation. The Germans launched their attack on 8 August, initiating the Battle of the Gulf of Riga. Minesweepers attempted to clear a path through the Irbe Strait, covered by Braunschweig and Elsass, while Zähringen and the rest of the squadron remained outside the strait. The Russian battleship Russian battleship Slava attacked the Germans in the strait, forcing them to withdraw. During the action, the cruiser and the torpedo boat were damaged by mines and the torpedo boats and were mined and sunk. Schmidt withdrew his ships to re coal and Prince Heinrich debated making another attempt, as by that time it had become clear that the German Army's advance toward Riga had stalled. Nevertheless, Prince Heinrich decided to try to force the channel a second time, but now two dreadnought battleships from I Squadron would cover the minesweepers. Zähringen was instead left behind in Libau. On 9 September, Zähringen and her four sisters sortied in an attempt to locate Russian warships off Gotland, but returned to port two days later without having engaged any opponents. Additionally, the threat from submarines in the Baltic convinced the German navy to withdraw the elderly Wittelsbach class ships from active service. Zähringen and most of the other IV Squadron ships left Libau on 10 November, bound for Kiel; upon arrival the following day, they were designated the Reserve Division of the Baltic. The ships were anchored in Schilksee in Kiel. On 31 January 1916, the division was dissolved, and the ships were dispersed for subsidiary duties. Zähringen was initially used as a training ship in Kiel. In 1917, the ship was used to train stokers but then became a target ship for torpedo boats and the old ironclad , which had by that time become a torpedo training ship. Later, the Kaiserliche Marine considered replacing the cruiser , then the gunnery training ship, with Zähringen, and work began to refit her for this duty on 22 July 1918. The repairs and modifications had not been completed by the end of the war. The ship was left in Germany, and on 13 December was placed out of service.

және

Версаль шартының 181-бабына сәйкес, «Зеренген» және оның бірқатар кемелері демилитаризациялануға тиіс болды. Бұл жаңадан құрылған Рейхсмаринаға осы кемелерді қосымша мақсаттар үшін сақтап қалуға мүмкіндік берді. Сондықтан «Зеренген» 1920 жылғы 11 наурызда теңіз күштерінің тізімінен шығарылып, қарусыздандырылды. Одан кейін 1926 жылға дейін Вильгельмсхавенде жәдігер ретінде пайдаланылды. Сол жылы Рейхсмарина «Зеренгенді» Корольдік теңіз күштері мен АҚШ теңіз күштеріндегі кемелер сияқты радиоарналы нысаналық кемеге айналдыруға шешім қабылдады. Айналдыру жұмыстары 1928 жылға дейін жалғасты. Кеменің қозғалтқыш жүйесі күрделі жөндеуден өтті; үш валдан тұратын жүйе 3 цилиндрлі, тік үш есе кеңейтілген екі қозғалтқышпен алмастырылды. Олар екі теңіз майымен жұмыс істейтін, түтікшелі қазандықтардан бумен қамтамасыз етілді. Жүйе сымсыз телеграф арқылы қашықтан басқару үшін жасалған, ал қабылдағыш кеме ішінде, ауыр броньдық қорғаныс астында орналасқан, осылайша оттан зақымданудан қорғалды. Жаңа қозғалтқыш жүйесі максималды жылдамдыққа ие болды. Кеменің үстін де қысқартып, қажетсіз құрылымдар алынып тасталды, ал корпусы кең ауқымда өзгертілді. Су өткізбейтін бөлімдері айтарлықтай арттырылды, корпустағы тесіктер жабылды, ал кеме тотықпен толтырылды. Айналдыру толыққаннан кейін, «Зеренген» нысана ретінде пайдаланбағанда 67 адамнан тұратын экипажмен жұмыс істеді. Торпедалық катер «Зеренгенді» басқару үшін пайдаланылды және «Блиц» деп аталды. Кейіннен ол басқа катермен алмастырылды, ол да «Блиц» деп аталды. «Зеренген» 1928 жылғы 8 тамызда президент Пол фон Гинденбург үшін өткізілген салтанатты шарада алғашқы оқ ату жаттығуларына қатысты. Жатығу кезінде ескі «Эльсасс» линкоры «Зеренгенге» оқ атты. Келесі он алты жыл бойында ол Рейхсмарина, содан кейін нацистік Германияның Кригсмарина үшін нысаналық кеме ретінде қызмет етті. Осы кезеңде кемеге үлкен саңылау жасалған жағдайда суында қалдыруға көмектесетін тотық қосылғаны тиімсіз екені анықталды, себебі ол оңай тұтанатын. Кеменің қозғалтқыш жүйесін өзгерту де қателік болды, өйткені кеменің жылдамдығы тым төмен болды және маневрлеуіне кедергі келтірді. Бұл тәжірибелер «Гессенді» айналдыруға әсер етті және бұл қателер 1930 жылдардың ортасында осы кеме айналдырылғанда қайталанбады. «Зеренген» екінші дүниежүзілік соғысқа дейін қызмет етті, бастапқыда Вильгельмсхавенде орналасқан. «Зеренген», «Гессен» және олардың радиобақылау катерлері 1942 жылғы 1 тамызда Теңіз артиллериясының инспекциясына бекітілді. 1944 жылғы 18 желтоқсанда ескі кеме Готенхафенге жасалған әуе шабуылы кезінде бомбаға ұшырап, азаматтық суға батып кетті. Ол уақытша қайтадан суға шығарылып, порттың кіреберісіне сүйретілді, онда 1945 жылғы 26 наурызда портты жабу үшін батырылды. 1949 жылдан бастап апат орнынан кеменің қалдықтары бөлшектелді, жұмыс 1950 жылға дейін жалғасты.

According to Article 181 of the Treaty of Versailles, Zähringen and her sisters were to be demilitarized. This would permit the newly reorganized Reichsmarine to retain the vessels for auxiliary purposes. Zähringen was therefore stricken from the navy list on 11 March 1920 and disarmed. She was then used as a hulk in Wilhelmshaven until 1926. That year, the Reichsmarine decided to rebuild Zähringen into a radio controlled target ship, similar to vessels operated by the Royal Navy and the United States Navy. The conversion work lasted through 1928. The ship had its engine system overhauled; the three shaft arrangement was replaced by a pair of 3 cylinder, vertical triple expansion engines. These were supplied with steam by two naval oil fired, water tube boilers. The system was designed to be operated remotely via wireless telegraph, with the receiver located deep inside the ship behind heavy armor protection so it would not be damaged by fire. The new propulsion system provided a top speed of The superstructure was also cut down, removing all extraneous structures, and the hull was extensively modified. The watertight subdivisions were significantly increased, openings in the hull were sealed, and the ship was filled with some of cork. When the conversion was completed, Zähringen displaced While not in use as a target, the ship was operated by a crew of 67. The torpedo boat was converted for use as Zähringens control vessel, and was renamed Blitz. She was later replaced by , which was also renamed Blitz. Zähringen participated in her first gunfire training session on 8 August 1928, in a ceremony held for President Paul von Hindenburg. During the exercise, the old battleship Elsass fired at Zähringen. Over the course of the next sixteen years, she served as a target vessel for the Reichsmarine and then the Kriegsmarine of Nazi Germany, together with the old battleship This period revealed that the addition of cork, meant to help keep the ship afloat in the event of a major hull breach, was a poor choice, as it caught fire easily. The modification of the ship's propulsion system also proved to be a mistake, as the ship's speed was too low, and it hindered her maneuverability. These experiences affected the conversion of Hessen, and neither mistake was repeated when that vessel was converted in the mid 1930s. Zähringen continued on in service through World War II, initially based in Wilhelmshaven. Zähringen, Hessen, and their radio control boats were assigned to the Inspectorate of Naval Artillery on 1 August 1942. On 18 December 1944, the old ship was hit by bombs during an air raid on Gotenhafen and sank in shallow water. She was temporarily refloated and towed to the harbor entrance, where she was scuttled to block the port on 26 March 1945. The wreck was broken up in situ starting in 1949; work lasted until 1950.