Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ши Хун (313–334), әдепті аты Дая (大雅), әкесі Ши Ле, Кейінгі Жао мемлекетін құрғаннан кейін, Қытайдың Цзе тайпасы басқарған Кейінгі Жао династиясының императоры болды. Әйелі Ши Ху оны тақтан түсіргеннен кейін, Хайянг патшасы (海陽王) титулы берілді, сондықтан кейде осы атаумен де танылады.
Shi Hong (石弘) (313–334), courtesy name Daya (大雅), was briefly an emperor of the Jie led Later Zhao dynasty of China after the death of his father Shi Le, Later Zhao's founder. Because after his cousin Shi Hu deposed him, he was created the Prince of Haiyang (海陽王), he is sometimes known by that title.
Өмірбаян
Ши Хонг – Ши Ледің күйеуі Ченгтен туған екінші ұлы. Әскери саясатқа бейім Ши Леден өзгеше, Ши Хонг әдебиетпен айналысуымен және мейірімділігімен белгілі болды. Ағасы Ши Син (石興) қайтыс болған соң, Ши Ле оны мұрагер етіп тағайындады. 330 жылы Ши Ле өзін алғаш "Аспан әміршісі" (Тянь Ванг) деп, содан кейін император деп жариялағаннан кейін, Ши Хонгты тәждік ханзада етіп бекітті. Ши Ле өзінің қуатты туысы Ши Худың, қатыгез генералдың, ықпалы тым артық екенінен қауіптеніп, Ши Худың бір бөлігін Ши Хонға беруге кірісті, бірақ бұл Ши Худы одан да ашуландырды. Ши Хонгтың жас болғанына қарамастан, тәждік ханзада болуына реніштенген Ши Ху, Ши Ленің жорыстарының табысына ең көп үлес қосқан генерал ретінде, тәждік ханзаданың өзі болуы керек деп ойлады.
Shi Hong was Shi Le's second son, by his concubine Consort Cheng. Unlike the militaristic Shi Le, Shi Hong was known for his literary studies and kindness. After his older brother Shi Xing (石興) died, Shi Le made him his heir apparent. In 330, after Shi Le declared himself first "Heavenly Prince" (Tian Wang) and then emperor, he created Shi Hong crown prince. Shi Le, concerned that his powerful nephew Shi Hu, a ferocious general, had too much power, began to transfer some of Shi Hu's power to Shi Hong, but this only served to aggravate Shi Hu, who already resented Shi Hong for being younger but yet crown prince, believing that, as the general who contributed the most to Shi Le's campaign successes, he should be crown prince.
Билік
333 жылдың күзінде Ши Ле қайтыс болды, ал Ши Ху төңкеріс жасап дереу билікті басып алды. Қорқып қалған Ши Хонг тақты Ши Хуға беруді ұсынды, бірақ Ши Ху бас тартты және Ши Хонгты тақты қабылдауға, ал оны премьер-министр етіп тағайындауға мәжбүр етті, және Ши Хонг солай істеді. Ши Ху Ши Ледің кеңесшілері Ченг Сяны, Ши Хонгтың інісі және Сю Гуанды өлтірді. Ши Ху Ши Хонгты одан әрі оны Вэй князі етіп тағайындауға мәжбүр етті, бұл Цао Цаоның Хан императоры Сианьның регенті болған кездегі билігін қайта жаңғыртуды көздеді. Ши Ледің әйелі, император жесірі Лю, тәуекелге бел буды. Ол Ши Ледің асырап алған ұлы Ши Канмен (石堪), Пэнченг князімен бірге Ши Хуға қарсы көтеріліс ұйымдастырды, бірақ Ши Кан жеңіліп, қатыгездікпен өртеліп өлтірілді. Оның қатысы анықталғаннан кейін, император жесірі Лю де өлім жазасына кесілді. Ши Хонгтың анасы, Ченг жесірі императорлық титул алды. Ши Ху кейіннен Хидоң князі Ши Шенгтің (石生), Ши Лангтың (石朗) және Гуо Кванның (郭權) оны құлату әрекеттерін де жеңді. 334 жылы Ши Худың қудалауына шыдамаған Ши Хонг жеке өзі Ши Хуға барып, оған тақты және императорлық мөрді ұсынды, бірақ Ши Ху бас тартты – егер ол тақты қаласа, бұл Ши Хонгтың емес, оның бастамасы болуы керектігін айтты. Ши Хонг сарайға оралып, император жесірі Ченгке Ши Ле ұрпақтарының қырылатынын айтып жылады. Біраз уақыттан кейін Ши Ху Ши Хонгтың аза тұту рәсімін бұзғанын айтып, Ши Хонгты тақтан түсірді, Ши Хонгты Хайянг князі атағына төмендетіп, Ши Хонгты, император жесірі Ченгті және оның бауырлары Ши Хонды (石宏, әр түрлі таңба) Цинь князі және Ши Хуэйді (石恢) Нанян князін Чунсюнь сарайына қамап, жақын арада өлім жазасына кесті. Осы кезде Ши Ле ұрпақтары Ши Хумен толығымен қырылды.
In fall of 333, Shi Le died, and Shi Hu immediately seized power in a coup. In fear, Shi Hong offered to yield the throne to Shi Hu, but Shi Hu refused and forced Shi Hong to assume the throne and make him prime minister, and Shi Hong did so. Shi Hu killed Shi Le's advisors Cheng Xia, Shi Hong's uncle, and Xu Guang. Shi Hu further forced Shi Hong to create him the Prince of Wei, with intent to echo the powers that Cao Cao had while being Emperor Xian of Han's regent. Shi Le's wife Empress Dowager Liu decided to take a chance. She conspired with Shi Le's adopted son Shi Kan (石堪) the Prince of Pengcheng to start a rebellion against Shi Hu, but Shi Kan was defeated and executed cruelly by burning. Empress Dowager Liu, after her role was discovered, was also executed. Shi Hong's mother Consort Cheng assumed the empress dowager title. Shi Hu also subsequently defeated the efforts by Shi Sheng (石生) the Prince of Hedong, Shi Lang (石朗), and Guo Quan (郭權) to overthrow him. In 334, unable to stand Shi Hu's persecution, Shi Hong personally visited Shi Hu and offered him the throne and the imperial seal, and Shi Hu refused—making it clear that it would be his initiative, not Shi Hong's, if he wanted the throne. Shi Hong returned to the palace and cried to Empress Dowager Cheng that the descendants of Shi Le would be exterminated. Soon thereafter, claiming that Shi Hong had violated the customs on mourning, Shi Hu deposed Shi Hong and demoted Shi Hong to the title of the Prince of Haiyang and imprisoned Shi Hong along with Empress Dowager Cheng and his brothers Shi Hong (石宏, note different character) the Prince of Qin and Shi Hui (石恢) the Prince of Nanyang in Chongxun Palace, and soon executed them. Shi Le's descendants were, by this point, exterminated by Shi Hu.