Кіріспе

Америкалық тіл білімі маманы, швед тау шаңғышысы Сара Грей Томассон ("Салли" деп белгілі) – американдық тіл білімі маманы, Бернард Блох атындағы Мичиган университетінің зейнеткер профессор-эмеритасы. Ол тілдердің қарым-қатынасы, тарихи тіл білімі, пиджиндер мен креол тілдері, славян тілдері, Американың жергілікті тілдері және типологиялық жалпыламалар саласындағы еңбектерімен танымал. Сонымен қатар, ол тіл білімі саласындағы жалған ғылымдарды жоққа шығаруға қызығушылық танытады және ксеноглоссия туралы таластарға қатысты Skeptical Inquirer, The Encyclopedia of the Paranormal және American Speech сияқты басылымдармен ынтымақтастық етеді.

Ерте мансап

Сара Томассон 1961 жылы Стэнфорд университетінен неміс тілі мамандығы бойынша бакалавр дипломын алды. 1968 жылдан 1971 жылға дейін Йель университетінде славян тіл білімін оқытты, ал 1972 жылы Питтсбург университетіне көшті. Томассонның үнді-еуропа тілдері бойынша өріс зерттеулерін қалай жүргізуді үйренуге қызығушылығы зор болды. Батыс Еуропа тілдері бұрыннан жақсы зерттелгендіктен және оларға қатысты әдебиеттер көп болғандықтан, Шығыс Еуропа тілдері зерттеу үшін қолайлырақ деп шешті. Ол бұрынғы Югославияға сапар шегіп, серб-хорват тілі бойынша жобасын дайындауға кірісті, мақсаты славян зерттеулеріне карьерасын бағыштау болатын. Томассон осы аймақта серб-хорват диалектологиясындағы есімдік жұрнақтары туралы диссертациялық жобасын жазуға бір жыл жұмсады. Алайда, Томассон славян тілдеріне де, үнді-еуропа тілдеріне де ден қоймады. Сара Томассон сонымен қатар ксеноглоссияның күдікті жағдайларын лингвист ретінде кәсіби тұрғыдан сынап бағалады. Оның «Өткен тілдер есінде ме?» атты мақаласы түрлі басылымдарда жарияланып, француз және неміс тілдеріне аударылды. Томассон, басқалармен қатар, автор Иэн Стивенсон ұсынған жағдайларды зерттеді. Стивенсонның «Ксеноглоссия: шолу және есеп» және «Жасырын тіл: Ксеноглоссиядағы жаңа зерттеулер» атты еңбектерінде ол өмір бойы есінде қалған және гипноз астында шетел тілінде сөйлей алатынын айтқан адамдардың жағдайларын келтіреді. Стивенсонның пікірінше, олардың шетел тілін үйренбестен сөйлей алу қабілеті қайта туудың дәлелі болуы мүмкін. Алайда Сара Томассон осы жағдайларды талдап, зерттелгендер өздері білетінін айтқан шетел тілін жақсы білмейтінін көрсетті. Томассон адамдардың сөйлеу деңгейі ана тілінде сөйлейтін адамдардың деңгейіне жетпейтінін, олардың шетел тіліндегі сөздік қоры шектеулі және грамматикасы нашар екенін атап көрсетті. Томассон сондай-ақ, сөйлеудің көбінесе бірнеше фразаларды немесе қысқа жауаптарды қайталаумен шектелгенін және кейде субъектілер айтқан тілден өзге тілде сөздер кездесетінін байқады. Томассон эксперименттің құрылымы субъектілерге гипнотизердің сұрақтарының мағынасын болжауға мүмкіндік бергенін айтады. Ол Стивенсон зерттеген ешбір адамның ксеноглоссияны дәлелдей алмағанын және олардың шетел тілін білуі тілге таныс болу, туыс сөздерді пайдалану және болжамдар сияқты табиғи факторлардың жиынтығымен түсіндірілуі мүмкін деген қорытындыға келді. Ол Language Log блоггерлерінің бірі.

Құрметтер

Томассон лингвистика саласындағы ғылыми журналдар мен басылымдарға үлкен үлес қосады, әлемнің әртүрлі университеттерінде қонақ лекция оқып, халықаралық конференцияларда сөз сөйлейді. 2009 жылы ол LSA президенті болды. 2000 жылы Американың жергілікті тілдерін зерттеу қоғамының президенті болды, сондай-ақ Journal of Language Contact журналының кеңесшілер кеңесіне кіреді.

Жеке

Ол философ/компьютерлік ғалым Ричмонд Томассонға үйленген және лингвист Люси Томассонның анасы. Оның шешесі ихтиолог Марион Грисуолд Грей болған.