Қол дезинфекциясы: қол жууға балама және тиімділігі

Кіріспе

Қол жуудың баламасы

Препаратты бір қолдың алақанына жағыңыз. Екі қолды бір-біріне ысқалаңыз. Қолдар құрғағанша, өнімді қолдардың және саусақтардың барлық бетіне жағыңыз, себебі ол жақсы қабылдануы мүмкін және бактерияларды азайтуда тиімдірек. Алкогольсіз қолға арналған дезинфекциялау құралдарын жалпы пайдалану ұсынылмайды. Терінің құрғап қалмауы үшін глицерин сияқты заттар қосылуы мүмкін. Алкогольсіз түрлерінде әдетте бензалконий хлориді немесе триклозан болады, бірақ олар алкогольді түрлеріне қарағанда аз тиімді. Алкоголь антисептик ретінде кем дегенде 1363 жылдан бері қолданылып келеді, ал оны қолдауды растайтын мәліметтер 1800 жылдардың соңында пайда болды. Алкогольді қол дезинфекциялау құралы Еуропада кем дегенде 1980 жылдан бері кеңінен қолданылады. Алкогольді түрі Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының қажетті дәрілер тізіміне енгізілген.

Жалпы жұртшылық

Алкогольді қол дезинфекциялау құралдары қол майлы немесе көзбен көрінетін лас болса тиімді болмауы мүмкін. Ауруханаларда медицина қызметкерлерінің қолдары көбінесе патогендермен зарарланады, бірақ сирек кірленген немесе майлы болады. Алайда, қоғамдық орындарда тамақ дайындау, спортпен айналысу, бақша шаруалығымен шұғылдану және сыртта белсенді болу сияқты әрекеттерден майлылық пен кірлену жиі кездеседі. Сонымен қатар, ауыр металдар мен пестицидтер сияқты (көбінесе сыртта кездесетін) зиянды заттарды қол дезинфекциялау құралдарымен кетіруге болмайды. Дезинфекциялау құралдарын, әсіресе жағымды түсті болса, балалар жұтып қоюы мүмкін. Бұл олардың микробаларды өлтіру қабілетін азайтады. Гайанада алкоголь концентрациясын бұрмалап көрсету мәселесі бар.

Мектептер

Қазіргі уақытта мектептердегі қол гигиенасын жақсарту шараларының тиімділігін растайтын деректердің сапасы төмен. 2020 жылы жасалған Кокрейн шолуында, сусыз қолды тазалау мен дәстүрлі сабынмен және сумен жуу әдістерін салыстырып, оның мектепке келмеуге (қатырмауға) тигізетін әсері зерттелді. Нәтижесінде, сусыз қолды тазалаудың ауруға байланысты қатырмауға шағын, бірақ пайдалы әсері анықталды.

Денсаулық сақтау

Қолды дезинфекциялау құралдары алғаш рет 1966 жылы ауруханалар мен денсаулық сақтау мекемелері сияқты медициналық орталарда қолданыла бастады. Бұл өнім 1990-шы жылдардың басында кеңінен танымал болды. Денсаулық сақтау саласында алкогольді негізгі қолды дезинфекциялау құралы көбінесе сабынмен және сумен қол жууға қарағанда ыңғайлырақ. Алкогольді сүрткіштер антибиотиктерге төзімді бактериялар мен туберкулез бактерияларын қоса алғанда, көптеген түрлі бактерияларды өлтіреді. Олар сондай-ақ тұмау вирусы, суық тию вирусы, коронавирустар және ВИЧ сияқты көптеген вирустарды жояды. 90% спиртті сүрткіштер қол жуудың басқа түрлеріне қарағанда вирустарға қарсы тиімдірек. Егер спирт мөлшері тым аз болса (0,3 мл) немесе концентрациясы төмен болса (60% төмен), онда қолды дезинфекциялау құралындағы спирттің протеиндерді денатурациялау және жасушаларды лизировать үшін қажетті 10–15 секундқа толуы мүмкін. Шығыс Теннесси мемлекеттік университетінің зерттеушілерінің мәліметінше, Америка дүкендерінде 40% спирт құрамындағы өнімдер де сатылады. Алкогольді дезинфекциялау құралдары көптеген бактериялар мен саңырауқұлақтарды өлтіреді және кейбір вирустардың таралуын тоқтатады. Кемінде 70% спирт (негізінен этил спирті) бар алкогольді сүрткіштер қолға тигізілгеннен кейін 30 секунд ішінде бактериялардың 99,9%-ын, ал бір минут ішінде 99,99%-дан 99,999%-ға дейін өлтіреді. Денсаулық сақтауда тиімді дезинфекция үшін тырнақтардың айналасы, саусақтар арасы, бас бармақтың артқы жағы және білек сияқты барлық ашық беттерге назар аудару қажет. Қолға спиртті жаққанда, оны қолға және төменгі қолға кемінде 30 секунд бойы мұқият сүртіп, содан кейін кептіру керек. Алкогольді негізгі қол гельдерін пайдалану, антисептикалық/микробқа қарсы сабынмен және сумен қол жууға қарағанда теріні аз кептіреді және эпидермисте ылғалды сақтайды. Алкогольдің концентрациясы кемінде 60-95% құрайтын қолды дезинфекциялау құралдары микробтарды тиімді өлтіреді. Алкогольді сүрткіштер бактерияларды, дәріге төзімді бактерияларды (MRSA және VRE), туберкулезді, сондай-ақ кейбір вирустарды (ВИЧ, герпес, РСВ, риновирус, вакциния, тұмау және гепатит) және саңырауқұлақты өлтіреді. 70% спирт құрамындағы алкогольді сүрткіштер қолға тигізілгеннен кейін 30 секунд ішінде бактериялардың 99,97%-ын (3,5 лог азайту, шамамен 35 децибелге азайтумен салыстырылады), ал бір минут ішінде 99,99%-дан 99,999%-ға дейін (4-тен 5 лог азайту) бактерияларды өлтіреді. Сонымен қатар, егер қолдар сұйықтықтармен немесе басқа да көзге көрінетін ластанулармен ластанған болса, қолды жуу қажет, сондай-ақ дәретханадан кейін және алкогольді дезинфекциялау құралын қолданғаннан кейін дискомфорт сезілсе де қол жуу керек. Бұған қоса, CDC қолды дезинфекциялау құралдары пестицидтер сияқты химиялық заттарды жоюда тиімді емес екенін мәлімдейді.

Hand sanitizers were first introduced in 1966 in medical settings such as hospitals and healthcare facilities. The product was popularized in the early 1990s. Alcohol based hand sanitizer is more convenient compared to hand washing with soap and water in most situations in the healthcare setting. Alcohol rubs kill many different kinds of bacteria, including antibiotic resistant bacteria and TB bacteria. They also kill many kinds of viruses, including the flu virus, the common cold virus, coronaviruses, and HIV. 90% alcohol rubs are more effective against viruses than most other forms of hand washing. In too low quantities (0.3 ml) or concentrations (below 60%), the alcohol in hand sanitizers may not have the 10–15 seconds exposure time required to denature proteins and lyse cells. Products with alcohol concentrations as low as 40% are available in American stores, according to researchers at East Tennessee State University. Alcohol rub sanitizers kill most bacteria, and fungi, and stop some viruses. Alcohol rub sanitizers containing at least 70% alcohol (mainly ethyl alcohol) kill 99.9% of the bacteria on hands 30 seconds after application and 99.99% to 99.999% in one minute. For health care, optimal disinfection requires attention to all exposed surfaces such as around the fingernails, between the fingers, on the back of the thumb, and around the wrist. Hand alcohol should be thoroughly rubbed into the hands and on the lower forearm for a duration of at least 30 seconds and then allowed to air dry. Use of alcohol based hand gels dries skin less, leaving more moisture in the epidermis, than hand washing with antiseptic/antimicrobial soap and water. Hand sanitizers containing a minimum of 60 to 95% alcohol are efficient germ killers. Alcohol rub sanitizers kill bacteria, multi drug resistant bacteria (MRSA and VRE), tuberculosis, and some viruses (including HIV, herpes, RSV, rhinovirus, vaccinia, influenza, and hepatitis) and fungi. Alcohol rub sanitizers containing 70% alcohol kill 99.97% (3.5 log reduction, similar to 35 decibel reduction) of the bacteria on hands 30 seconds after application and 99.99% to 99.999% (4 to 5 log reduction) of the bacteria on hands 1 minute after application. In addition, if hands are contaminated with fluids or other visible contaminates, hand washing is preferred as well as after using the toilet and if discomfort develops from the residue of alcohol sanitizer use. Furthermore, CDC states hand sanitizers are not effective in removing chemicals such as pesticides.

Балалардың қауіп факторлары

Қолды дезинфекциялау құралы балалар үшін қауіпті және оларға түрлі жағынан әсер етеді. Алкогольді қолға арналған дезинфекциялау құралдарын қолдануды қадағалау қажет, себебі оларды қате пайдалану немесе шамадан тыс қолдану терінің құрғауына, тері тітіркенуіне немесе улануға (жұтылған жағдайда) әкелуі мүмкін. 12 жасқа дейінгі балалардың қолдануы қол дезинфекциялау құралын дұрыс емес пайдалану болып саналады, бұл гипогликемияға, апноэге немесе ацидозға алып келуі мүмкін. Осының салдарынан балалар басқа ауруларға осал бола бастайды. Балаларға қауіпті қол дезинфекциялау құралын үнемі қолданғанда, оны жұту немесе шамадан тыс пайдалану балалардың көзіне, бетіне, кеудесіне және терісіне зиян келтіруі мүмкін. Өйткені балалардың терісі жоғары сезімталдыққа ие. Алкогольді қолға арналған дезинфекциялау құралын қолдану кезінде тұтандыру сирек кездеседі, бірақ денсаулық сақтау қызметкерінің қолды дезинфекциялап, полиэстерден жасалған оқшаулау халатын шешіп, содан кейін қолы әлі ылғал болғанда металл есікті тигізген бір жағдай осы қажеттілікті көрсетеді; статикалық электр тогы естілетін ұшқын шығарып, қол гелін тұтандырды. Өрт сөндіру бөлімдері алкогольді қолға арналған дезинфекциялау құралдарын тазарту құралдарымен бірге жылу көздерінен және ашық оттан қашық сақтауды ұсынады.

Тері

Зерттеулер көрсеткендей, спиртті қол дезинфекциялағыштар теріде табиғи түрде болатын пайдалы микроорганизмдерді жою арқылы ешқандай қауіп тудырмайды. Дене пайдалы микробтарды тез арада толықтырып, оларды қолдың үстіне, зиянды микроорганизмдер аз болатын жерден көшіреді. Дегенмен, спирт терідегі майдың сыртқы қабатын кетіруі мүмкін, бұл терінің қорғаныш функциясына кері әсер етеді. Тағы бір зерттеу көрсеткендей, қолды микробқа қарсы жуғышпен дезинфекциялау спиртті ерітінділерге қарағанда терідегі қорғаныш қабатын күштірек бұзады, бұл тері липидтерінің жоғалуын күшейтеді. Спиртті қол дезинфекциялағыштарды жиі пайдалану, егер құрамында жұмсартқыштар және/немесе теріге ылғал беретін заттар болмаса, терінің құрғауына себеп болуы мүмкін. Спирттің құрғату әсерін глицерин және/немесе басқа жұмсартқыштар қосу арқылы азайтуға немесе толық жоюға болады. Клиникалық сынақтарда жұмсартқыш заттар қосылған спиртті қол дезинфекциялағыштар, самынға немесе микробқа қарсы жуғыш заттарға қарағанда теріде азырақ қабыну мен құрғақшылықты тудырады. Аллергиялық контактты дерматит, контактты қышыма синдромы немесе спиртке немесе спиртті қол дезинфекциялағыштардағы қоспаларға сезімталдық сирек кездеседі. FDA тұтынушыларға осы рецептсіз дәрі-дәрмекті дұрыс қолдану және одан сақтану қажеттігі туралы, соның ішінде ересектерге ішке ішуге, көзге тигізуге, балалардың қолынан тыс жерде сақтауға және ересектердің қадағалауымен ғана балаларға қолдануға рұқсат ету туралы ескертулерді қоюды талап етеді. Американдық Улануды Бақылау Орталықтарының мәліметінше, 2006 жылы қол дезинфекциялағыштарды жұтқан 12 000-ға жуық жағдай тіркелген. Спиртті қол дезинфекциялағыштарды жұтқан жағдайда, кішкентай балаларда спирттік улану болуы мүмкін. Алайда, АҚШ-тың Ауруларды Бақылау Орталығы балалардың жақсы гигиенасын қалыптастыру үшін, қадағалау астында қол дезинфекциялағыштарды пайдалануды ұсынады, сондай-ақ ата-аналар балаларымен саяхаттағанда қол дезинфекциялағыштарды алып жүруді ұсынады, олардың кір қолдардан ауру жұқтырмауы үшін. Денатураторлар – бұл Purell сияқты қол дезинфекциялағыштарға қосылатын, сұйық гельдің ішімдік ретінде пайдалануын тоқтатуға арналған ингредиенттер. Бұл химиялық зат гельге жағымсыз дәм береді, сондықтан оны ішуге ынтасы төмендейді. Бұл, әсіресе, кішкентай балаларды одан аулақ ұстауға көмектеседі, себебі қол дезинфекциялағыштардың әртүрлі иісі мен түсі балаларды қызықтырады. Алкоголизмге шалдыққан адамдар дәстүрлі алкогольді сусындар қол жетімсіз болғанда немесе оларға жеке қол жеткізу күшпен немесе заңмен шектелгенде, қол дезинфекциялағыштарды ішуге тырысуы мүмкін. Түрмелер мен ауруханаларда гельді ішіп мас болған адамдар туралы жағдайлар тіркелген. Осының салдарынан, кейбір мекемелерде дезинфекциялық сұйықтықтар мен гельдерге қол жеткізуді бақылау және шектеу шаралары қолданылады. Мысалы, COVID-19 пандемиясы кезінде Нью-Мексико штатында бірнеше апта ішінде алкоголизмге шалдыққан жеті адам дезинфекциялық заттарды ішкеннен ауыр жарақат алды: үшеуі қайтыс болды, үшеуі ауыр күйде жатыр, ал біреуі мүңкіп соқыр болды. 2021 жылы Үндістанның Махараштра штатында оншақты бала полиомиелит вакцинасының орнына қателікпен қол дезинфекциялағыштарын ауызға алғаннан кейін ауруханаға түсті.

Research shows that alcohol hand sanitizers do not pose any risk by eliminating beneficial microorganisms that are naturally present on the skin. The body quickly replenishes the beneficial microbes on the hands, often moving them in from just up the arms where there are fewer harmful microorganisms. However, alcohol may strip the skin of the outer layer of oil, which may have negative effects on barrier function of the skin. A study also shows that disinfecting hands with an antimicrobial detergent results in a greater barrier disruption of skin compared to alcohol solutions, suggesting an increased loss of skin lipids. Frequent use of alcohol based hand sanitizers can cause dry skin unless emollients and/or skin moisturizers are added to the formula. The drying effect of alcohol can be reduced or eliminated by adding glycerin and/or other emollients to the formula. In clinical trials, alcohol based hand sanitizers containing emollients caused substantially less skin irritation and dryness than soaps or antimicrobial detergents. Allergic contact dermatitis, contact urticaria syndrome or hypersensitivity to alcohol or additives present in alcohol hand rubs rarely occur. The FDA requires strict labeling which informs consumers on proper use of this OTC drug and dangers to avoid, including warning adults not to ingest, not to use in the eyes, to keep out of the reach of children, and to allow use by children only under adult supervision. According to the American Association of Poison Control Centers, there were nearly 12,000 cases of hand sanitizer ingestion in 2006. If ingested, alcohol based hand sanitizers can cause alcohol poisoning in small children. However, the U. S. Centers for Disease Control recommends using hand sanitizer with children to promote good hygiene, under supervision, and furthermore recommends parents pack hand sanitizer for their children when traveling, to avoid their contracting disease from dirty hands. Denaturants are an ingredient added to hand sanitizers, such as Purell, that is used to stop the liquid gel from being digested. This chemical adds a taste to the gel that makes it less enticing to consume. It is especially helpful in keeping younger children away because of the different smells and colors of hand sanitizers that tend to attract children. People with alcoholism may attempt to consume hand sanitizer in desperation when traditional alcoholic beverages are unavailable, or personal access to them is restricted by force or law. There have been reported incidents of people drinking the gel in prisons and hospitals to become intoxicated. As a result, access to sanitizing liquids and gels is controlled and restricted in some facilities. For example, over a period of several weeks during the COVID 19 pandemic in New Mexico, seven people in that U. S. state who were alcoholic were severely injured by drinking sanitizer: three died, three were in critical condition, and one was left permanently blind. In 2021, a dozen children were hospitalized in the state of Maharashtra, India, after they were mistakenly orally administered hand sanitizer instead of a polio vaccine.

Абсорбция

2015 жылдың 30 сәуірінде FDA қолды дезинфекциялау құралының қауіпсіздігіне қатысты қосымша ғылыми деректерді талап ету туралы хабарлады. Соңғы ғылыми зерттеулерге сәйкес, кем дегенде кейбір медициналық антисептиктердің белсенді компоненттеріне қатысты жүйелік әсер (яғни, антисептиктердің қанда немесе зәрде анықталуы арқылы денеге таралуы) бұрынғыдан жоғары болып шықты. Сондай-ақ, қолда бар деректер кейбір антисептиктердің белсенді компоненттеріне адамның күнделікті, қайталама әсер етуінің салдарына қатысты алаңдаушылық тудырады. Бұл спирт және триклозан қосылған қолға арналған антисептиктерді қамтиды.

Қолды хирургиялық залалсыздандыру

Қолды кез келген хирургиялық процедурадан бұрын, жұмсақ сабынмен жуу және содан кейін антисептикпен сүрту арқылы дезинфекциялау қажет. Хирургиялық дезинфекция үшін, әдеттегіден гөрі қолға қолданылатын антисептик мөлшерін арттыру және сүрту уақытын ұзарту талап етіледі. Қолдың барлық бетіне антисептик дұрыс жағылғанын қамтамасыз ету үшін, әдетте, қолды белгілі бір сүрту техникаларын қолдана отырып екі рет өңдейді, EN1499 (гигиеналық қол жуу) және неміс стандарты DIN EN 1500 (гигиеналық қол дезинфекциясы) стандарттарына сәйкес.

Алкогольсіз

Кейбір қолға арналған дезинфекциялық өнімдер микроорганизмдерді жою үшін алкогольден басқа заттарды қолданады, мысалы, повидон йодты, бензалконий хлоридін немесе триклозанды. Тұрақты белсенділік – бұл өнім қолданғаннан кейін микроорганизмдердің көбеюіне немесе тіршілік етуіне кедергі келтіретін, ұзақ немесе кеңейтілген антимикробтық әрекет. Бұл әрекетті өнім қолданғаннан кейін бірнеше минут немесе сағаттар өткен соң сынама алып, бастапқы деңгеймен салыстырғанда бактерияға қарсы тиімділікті көрсету арқылы анықтауға болады. Бұл қасиетті «қалдық әсер» деп те атайды. Егер олар жуу кезінде бактериялардың санын едәуір төмендетсе, белсенді және белсенді емес компоненттердің екеуі де тұрақты әсерді көрсетуі мүмкін. Зертханалық зерттеулерде бензалконий хлоридінің ұзақ сақталуы MRSA-ның антибиотиктерге төзімділігімен байланысты болуы мүмкін екені көрсетілді. Алкогольді дезинфекциялау құралдарына фекальды бактерияларда төзімділік пайда болуы мүмкін. Алкогольді дезинфекциялау құралдарындағы спирттің мөлшері салмақ бойынша 62% немесе одан жоғары болса, салмақ бойынша 0,1-0,13% бензалконий хлориді бірдей антимикробтық тиімділікті қамтамасыз етеді. Триклозан қоршаған ортадағы биоаккумуляцияға ұшырайды және Ұлттық токсикологиялық бағдарламаға сәйкес, қалдық судағы жеті ең ірі органикалық ластаушы заттың бірі болып табылады. Триклозан табиғи биологиялық жүйелерде түрлі проблемаларға әкеледі, ал триклозан, мысалы, әжетхана суындағы хлормен біріктірілгенде, адамдарда канцерогенді диоксиндерді тудырады. Дегенмен, қалдық судағы триклозанның 90-98% фотолиздік немесе табиғи биологиялық процестер арқылы ыдырайды немесе қалдық суларды тазарту станцияларында сорбция арқылы алынып тасталады. Көптеген зерттеулер өзендерге құятын суда тек өте аз мөлшерде ғана анықталатынын көрсетеді. Бірқатар зерттеулер триклозанның фотодеградациясы 2,4-дихлорфенол және 2,8-дихлордибензо-п-диоксин (2,8 DCDD) тудыратынын көрсетті. 2,4-дихлорфенолдың өзі де биологиялық және фотодеградацияға ұшырайды. Диоксиндер отбасының уытсыз қосылыстарының бірі – DCDD үшін 1% конверсия жылдамдығы туралы хабарланған, ал жартылай өмірдің есебінен оның фотолабильді екені анықталды. DCDD-нің түзілу және ыдырау кинетикасы туралы Санчес Прадо және авторлар (2006) баяндаған, олар «триклозанның уытты диоксиндерге айналуы ешқашан дәлелденбеген және өте сирек болады» деп мәлімдеген. Алкогольсіз қол дезинфекциялау құралдары теріде болғанда бірден тиімді болуы мүмкін, бірақ ерітінділердің өзі ластануы мүмкін, себебі алкоголь ерітіндіде сақтаушы болып табылады және оның болмауы алкогольсіз ерітіндінің ластануға бейімдігін тудырады. Дегенмен, алкогольді дезинфекциялау құралдары да алкогольдің мөлшері дұрыс бақыланбаса немесе өндіріс кезінде микроорганизмдермен қатты ластанса, ластануы мүмкін. 2009 жылдың маусым айында алкогольсіз Clarcon Antimicrobial Hand Sanitizer АҚШ нарығынан FDA-мен алынып тасталды, себебі өнімде әртүрлі бактериялардың, оның ішінде «терінің және жақын тіндердің мүмкін инфекцияларын тудыруға және медициналық немесе хирургиялық араласуға, сондай-ақ тұрақты зақымдануға әкелуі мүмкін» бактериялардың өте жоғары деңгейі анықталды. Кез келген қол дезинфекциялау құралының өндіріс кезінде бактериялармен қатты ластануы оның тиімділігіне кепілдік бермейді және ластанушы организмдермен емдеу орнының жұқтырылуына әкелуі мүмкін.

Some hand sanitizer products use agents other than alcohol to kill microorganisms, such as povidone iodine, benzalkonium chloride or triclosan. Persistent activity is defined as the prolonged or extended antimicrobial activity that prevents or inhibits the proliferation or survival of microorganisms after application of the product. This activity may be demonstrated by sampling a site several minutes or hours after application and demonstrating bacterial antimicrobial effectiveness when compared with a baseline level. This property also has been referred to as "residual activity." Both substantive and nonsubstantive active ingredients can show a persistent effect if they substantially lower the number of bacteria during the wash period. Laboratory studies have shown lingering benzalkonium chloride may be associated with antibiotic resistance in MRSA. Tolerance to alcohol sanitizers may develop in fecal bacteria. Where alcohol sanitizers utilize 62%, or higher, alcohol by weight, only 0.1 to 0.13% of benzalkonium chloride by weight provides equivalent antimicrobial effectiveness. Triclosan has been shown to accumulate in biosolids in the environment, one of the top seven organic contaminants in waste water according to the National Toxicology Program Triclosan leads to various problems with natural biological systems, and triclosan, when combined with chlorine e. g. from tap water, produces dioxins, a probable carcinogen in humans. However, 90–98% of triclosan in waste water biodegrades by both photolytic or natural biological processes or is removed due to sorption in waste water treatment plants. Numerous studies show that only very small traces are detectable in the effluent water that reaches rivers. A series of studies show that photodegradation of triclosan produced 2,4 dichlorophenol and 2,8 dichlorodibenzo p dioxin (2,8 DCDD). The 2,4 dichlorophenol itself is known to be biodegradable as well as photodegradable. For DCDD, one of the non toxic compounds of the dioxin family, a conversion rate of 1% has been reported and estimated half lives suggest that it is photolabile as well. The formation decay kinetics of DCDD are also reported by Sanchez Prado et al. (2006) who claim "transformation of triclosan to toxic dioxins has never been shown and is highly unlikely." Alcohol free hand sanitizers may be effective immediately while on the skin, but the solutions themselves can become contaminated because alcohol is an in solution preservative and without it, the alcohol free solution itself is susceptible to contamination. However, even alcohol containing hand sanitizers can become contaminated if the alcohol content is not properly controlled or the sanitizer is grossly contaminated with microorganisms during manufacture. In June 2009, alcohol free Clarcon Antimicrobial Hand Sanitizer was pulled from the US market by the FDA, which found the product contained gross contamination of extremely high levels of various bacteria, including those which can "cause opportunistic infections of the skin and underlying tissues and could result in medical or surgical attention as well as permanent damage". Gross contamination of any hand sanitizer by bacteria during manufacture will result in the failure of the effectiveness of that sanitizer and possible infection of the treatment site with the contaminating organisms.

Формуляция 1

Қажетті ингредиенттер көлемі (10 л дайындық) Белсенді ингредиенттер % (көлем/көлем) Этанол 96% 8333 мл 80% Глицерол 98% 145 мл 1,45% Сутек пероксиді 3% 417 мл 0,125% Дистилденген су 10000 мл-ге дейін қосылады 18,425%

Формуляция 2

Қажетті ингредиенттер көлемі (10 л дайындық) Белсенді зат % (көлем/көлем) Изопропил спирті 99,8% 7515 мл 75% Глицерол 145 мл 1,45% Сутек пероксиді 3% 417 мл 0,125% Дистилденген су 10000 мл-ге дейін қосылады 23,425%

COVID-19 пандемиясы

2010 жылы Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы қолды дезинфекциялау құралын өндіру жөніндегі нұсқаулық жариялады, ол 2020 жылы COVID-19 пандемиясынан кейін қол дезинфекциялау құралының тапшылығына байланысты қайта қызығушылық тудырды. Сұранысты қанағаттандыру үшін жергілікті спирт зауыттары алкогольді қолға арналған дезинфекция құралын жасауға қолдана бастады. АҚШ-та қол дезинфекциялау құралын өндіретін дистилляторлар бастапқыда заңдық жағдайы нақты емес еді, бірақ Алкоголь және темекі салығы мен сауда бюросы дистилляторлар рұқсатсыз дезинфекция құралын өндіре алатынын мәлімдеді. Пандемияның басында, үрейлі сатып алулар салдарынан қол дезинфекциялау құралының жетіспеушілігіне байланысты, адамдар қолды дезинфекциялау үшін 60%-дан 99%-ға дейін концентрациядағы изопропил немесе этил спиртін қолдана бастады, оларды әдетте глицеринмен немесе теріге жұмсақ күтім жасайтын ылғалдандырғыштармен араластырып, тітіркенуді басу үшін алоэ вера суы немесе лимон немесе лайм шырынының тамшыларын, иіс үшін эфир майларын қосатын. Осылайша өздері қол дезинфекциялау құралын жасады. Дегенмен, оларды жасауға қатысты ескертулер бар, мысалы, дұрыс емес өлшемдер немесе ингредиенттердің қате пайдаланылуы коронавирусты өлтіруге жеткіліксіз спирт мөлшеріне алып келуі мүмкін, нәтижесінде қоспа тиімсіз немесе тіпті улы болуы мүмкін. Сонымен қатар, кейбір коммерциялық өнімдер нашар бақылау мен өндіріс процесіне қарамастан немесе алаяқтық ниетпен қауіпті болуы мүмкін. 2020 жылдың маусым айында АҚШ-тың Азық-дәрі басқармасы (FDA) Мексикадағы Eskbiochem SA de CV компаниясы өндірген қол дезинфекциялау құралдарын қолдануға қарсы кеңес берді, себебі бір өнімде метанолдың мөлшері 81%-ға дейін жетеді. Метанол тері арқылы сіңіріледі, шамалы мөлшерде улы, ал көп мөлшерде ішкенде "қайыру, құсу, бас ауруы, көрудің нашарлауы, соқырлық, ұстамалар, кома, жүйке жүйесінің зақымдануы немесе өлімге" әкелуі мүмкін. Eskbiochem SA компаниясының шамадан тыс метанолмен өндіргені күдікті өнімдер Канаданың Британ Колумбиясына дейін жеткізілген. 2020 жылдың тамызында FDA қауіпті қол дезинфекциялау құралдарының тізімін кеңейтті.