Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Париж, Франциядағы театр және опера үйі
Theatre and opera house in Paris, France
«Театр дю Шателе» (teɑtʁ dy ʃɑtlɛ) театры мен опера үйі Париждің 1-ші округінде, Шателе алаңында орналасқан. Шатель – кішкентай сарай немесе бекініс болған жерде салынған екі театрдың (екіншісі – «Театр де ла Виль») бірі. 1860 және 1862 жылдар аралығында Барон Хаусманның тапсырысымен Габриэль Давиуд салып жобалаған. Алғашқыда «Императорлық Шателе театры» деп аталған, жылдар бойы жаңартылып, атауы өзгерген. Қазіргі таңда 2500 адамға арналған.
The Théâtre du Châtelet (teɑtʁ dy ʃɑtlɛ) is a theatre and opera house, located in the place du Châtelet in the 1st arrondissement of Paris, France. One of two theatres (the other being the Théâtre de la Ville) built on the site of a châtelet, a small castle or fortress, it was designed by Gabriel Davioud at the request of Baron Haussmann between 1860 and 1862. Originally named the Théâtre Impérial du Châtelet, it has undergone remodeling and name changes over the years. Currently it seats 2,500 people.
Сипаттама
Театр Сена өзенінің жағасында салынған екі ұқсас ғимараттың бірі, олар ашық Чâtelet алаңының екі жағында бір-біріне қарама-қарсы тұр. Екіншісі – Театр де ла Виль. Олардың сыртқы архитектурасы негізінен аркалар астындағы Палладиан стиліндегі кіреберістерден тұрады, бірақ ішкі құрылыстары айқын ерекшеленеді. Алаңның ортасында 1808 жылы орнатылған, Наполеонның Мысырдағы жеңісін еске алуға арналған, сфинкспен безендірілген әсем фонтан бар.
The theatre is one of two apparent twins constructed along the quays of the Seine, facing each other across the open Place du Châtelet. The other is the Théâtre de la Ville. Their external architecture is essentially Palladian entrances under arcades, although their interior layouts differ considerably. At the centre of the plaza is an ornate, sphinx endowed fountain, erected in 1808, which commemorates Napoleon's victory in Egypt.
Шығу тегі
Императорлық Шателе театры Хиполит Хоштейннің ат спорты труппасы – Императорлық цирк театры үшін салынған. Бұрынғы театр, Темпль бульварындағы «Цирк Олимпик», Барон Хаусманнның жоспары бойынша, Бульвар Принц Эжен (қазіргі Вольтер бульвары) құрылысын жүргізу үшін бұзылуға тиіс болған. Жаңа театрға арналған жер 1859 жылдың қазан айында Париж қаласымен сатып алынды, ал құрылысы 1860 және 1862 жылдар аралығында жүргізілді. Интерьерді безендіруге Эжен Карриер мен Арман Камбон қатысты, ал пердесін Чарльз Камбон жасады. 1862 жылдың 20 қыркүйегіндегі жарлықпен бекітілген репертуарға әскери туындылар мен бір немесе бірнеше актіден тұратын феериялар, сондай-ақ драмалар мен водевильдер кірді. Хоштейн 1868 жылдың қыркүйегінде директорлық қызметтен кетті. Нестор Рокплан 1869 жылдың 1 шілдесінен 1870 жылдың сәуіріне дейін театрды басқарды.
The Théâtre Impérial du Châtelet was built for Hippolyte Hostein's equestrian company, the Théâtre Impérial du Cirque. The previous theatre, the Cirque Olympique on the Boulevard du Temple, was slated for demolition by Baron Haussmann to allow the construction of the Boulevard du Prince Eugène (now the Boulevard Voltaire). The site for the new theatre was acquired by the City of Paris in October 1859, and construction took place between 1860 and 1862. The interior designers included Eugène Carrières and Armand Cambon, and the curtain was created by Charles Cambon. The repertory, fixed by a decree of 20 September 1862, included military works and féeries in one or several acts, as well as dramas and vaudevilles. Hostein left as director in September 1868. Nestor Roqueplan ran the theatre from 1 July 1869 to April 1870.
ХХ ғасыр
ХХ ғасырда театр оперетталар, эстрадалық қойылымдар мен балеттер, классикалық және эстрадалық музыка концерттері үшін пайдаланылды. Бір кезде ол кинотеатр ретінде де жұмыс істеді. Клод Дебюссидің "Le Martyre de saint Sébastien" операсы 1911 жылғы 22 мамырда театр сахнасында тұңғыш рет қойылды. 1913 жылғы маусымда жаңа Théâtre des Champs-Élysées-ке көшкенге дейін, бұл "Ресей балеті" үшін алғашқы сахна болды. Châtelet театрында тұңғыш рет қойылған балеттердің ішінде Игорь Стравинскийдің "Петрушкасы" (1911 жылғы 13 маусым), Поль Дукастың "Ла Пери" (1912 жылғы 22 сәуір), Васлав Нижинскийдің "Фавнның оянуы" (1912 жылғы 29 мамыр), Морис Равельдің "Дафнис пен Хлоя" (1912 жылғы 8 маусым) және Эрик Сати мен Жан Коктоның "Парад" (1917 жылғы 18 мамыр) бар. Сонымен қатар, Пётр Ильич Чайковский, Густав Малер және Рихард Штраус сияқты көптеген шетелдік композиторлар мен дирижерлер бұл сахнада өнер көрсетті. 1979 жылдан бастап театр Париж қаласының басқаруында, ал толықтай қайта жаңартылғаннан кейін 1980 жылы Théâtre Musical de Paris деген атаумен қайта ашылды. 1989 жылы акустикасы қайта жақсартылып, Théâtre du Châtelet деген есімге қайта оралды. Ширли Хорн 1992 жылы Théâtre du Châtelet сахнасында "I Love You, Paris" атты концерттік альбомын жазды. Бір кезде театр негізінен опералық қойылымдар мен концерттер үшін пайдаланылды. Онда Париж оркестрі мен Франция радиосының филармониялық оркестрі өнер көрсетті. 1993 жылы Лондон филармониялық оркестрі жыл сайынғы тұрақты кезеңін бастады. 1995-1999 жылдар аралығында Стефан Лисснердің көркемдік жетекшілігімен театрдың акустикасы мен көрініс аймағы жақсартылды.
Into the 20th century, the theatre was used for operettas, variety and ballet performances, for classical and popular music concerts. It was also, for a time, a cinema. Claude Debussy's Le Martyre de saint Sébastien received its premiere in the theatre on 22 May 1911. It was the first venue for the Ballets Russes, before they moved to the new théâtre des Champs Élysées with their 1913 season: among the ballets premiered at the Châtelet are Igor Stravinsky's Petrushka on 13 June 1911, Paul Dukas' La Péri on 22 April 1912, Vaslav Nijinsky's Afternoon of a Faun on 29 May 1912, Maurice Ravel's Daphnis et Chloé on 8 June 1912, and Erik Satie and Jean Cocteau's Parade on 18 May 1917. In addition, many foreign composers and conductors made appearances in the theatre, including Pyotr Ilyich Tchaikovsky, Gustav Mahler and Richard Strauss. Since 1979, the theatre has been operated by the City of Paris, and, after undergoing a major restoration, re opened in 1980 under the name Théâtre Musical de Paris. It was acoustically re modeled again in 1989 and reverted to the Théâtre du Châtelet name. Shirley Horn recorded her 1992 live album I Love You, Paris at the Théâtre du Châtelet. For a time it was mainly used for opera performances and concerts. The Orchestre de Paris and the Orchestre Philharmonique de Radio France have played there. In 1993 the Philharmonia Orchestra of London began an annual residency period. Under the artistic direction of Stéphane Lissner from 1995 to 1999, the theatre received additional improvements in acoustics and sight lines.
ХХІ ғасыр
2004 жылы ол театрдың көркемдік жетекшісі болды. Ол классикалық музыка мен би қойылымдарын ығыстырып, «Kiss Me, Kate», «Singin' in the Rain», «42nd Street» және «An American in Paris» сияқты Бродвей мюзиклдерінің табысты өндірісін енгізді. 2017 жылы Шоплиннің орнын Рут Маккензи иеленді, ол 2006 жылдан 2013 жылға дейін Шоплинмен бірге театрда жұмыс істеген бас директор Томас Лауриот ди Превостпен бірге көркемдік директор болып тағайындалды. Маккензи театрдың репертуарын Париж қаласының тұрғындарымен, соның ішінде қала шеткерлерімен байланыстыруды көздеді. Оның басшылығымен, 2017 жылдан 2019 жылға дейін театр 34,7 миллион долларлық қайта жаңартудан өтті. Қайта жаңартудың басты мақсаты электр желілерін, өрт қауіпсіздігі мен қауіпсіздікті жаңарту болғанмен, Ұлы зал 1862 жылғы түріне, ал Ұлы вестибюль Наполеон III стиліне келтірілді. Театр сыртында 19 ғасырдың соңында алынып тасталған би, музыка, комедия және драманы бейнелейтін аллегориялық мүсіндер қайта орнатылды. 2019 жылы театр қайта ашылғанда Маккензи мен Лауриот ди Превост «Робин Гуд схемасын» ұсынды, бұл арқылы театрға келушілер мен демеушілер билетке қол жеткізе алмайтындар үшін қосымша билеттер сатып ала алатын болды. 2019 жылы Comme des Garçons Каролин Дюмур жасаған «Odeur Du Théâtre Du Châtelet Acte I» атты парфюмерлік өнімді шығарды, ол театр тарихы мен жаңа көркемдік жетекшісі Рут Маккензидің заманауи көзқарасынан шабыттанды. 2019 жылдан бері «Алтын доп» марапаттау рәсімі жыл сайын осы жерде өткізіліп келеді. 2020 жылдың 28 тамызында Théâtre du Châtelet Рут Маккензиді көркемдік директор қызметінен босатқанын хабарлады, анонимді дереккөздер қызметкерлермен басқару мәселесі және жеткіліксіз көркемдік маусымға байланысты қаржылық қиындықтарды көрсетті. Жауап ретінде Маккензи өзінің жұмысы бойынша тексеру жүргізілгенін растады, бірақ бұл тексеруде ешқандай бұзушылық анықталмағанын мәлімдеді. Бас директор Томас Лауриот ди Превост өзінің лауазымында қалды. 2020 жылдың қыркүйегінен 2022 жылдың қаңтарына дейін коронавирус пандемиясына байланысты бірнеше қойылымдар тоқтатылды. 2022 жылдың 24 ақпанында Ресейдің Украинаға басып кіруі салдарынан Киев қалалық балетінің 32 бишісі Парижде қалып қойды. Париж қаласы оларға Théâtre du Châtelet-те тұруға мүмкіндік берді. Париж мэрі Анн Идальго бұл туралы топтың театрдағы алғашқы қойылымдарының бірінде жариялап, бұл шара «қажет болғанша» жалғасатынын айтты.
In 2004, became artistic director of the theatre. He de emphasized classical music and dance performances and introduced more lucrative productions of Broadway musicals, including Kiss Me, Kate, Singin' in the Rain, 42nd Street, and An American in Paris. In 2017, Choplin was succeeded by Ruth Mackenzie, who was appointed artistic director alongside general director Thomas Lauriot dit Prévost, who worked at the theatre with Choplin from 2006 to 2013. Mackenzie aimed to connect the theatre's programming more to the citizens of Paris, including its banlieues. Under her tenure, from 2017 to 2019, the theatre was closed for a $34.7 million renovation. While the main purpose of the renovation was to renew electrical circuits, fire safety and security, the Grand Salle was returned to its appearance of 1862 and the Grand Foyer to its Napoleon III style. Outside of the theatre, allegorical statues symbolising dance, music, comedy and drama which were removed at the end of the 19th century were restored. When the theatre re opened in 2019, Mackenzie and Lauriot dit Prévost introduced a “Robin Hood scheme” for theatregoers and sponsors to buy extra tickets for those who cannot afford them. In 2019, Comme des Garçons launched a fragrance called "Odeur Du Théâtre Du Châtelet Acte I" created by Caroline Dumur inspired by the history of the theatre mixed with the modernity of its new creative director Ruth Mackenzie. Since the 2019 edition, the ceremony of the Ballon d'Or is held every year at the venue. On 28 August 2020 it was announced that Théâtre du Châtelet had fired Ruth Mackenzie as artistic director, with an unnamed source suggesting a managerial problem with the staff and a financial problem due to an insufficient artistic season. In response, Mackenzie confirmed an inquiry into her performance had been carried out, but stated that it had not uncovered evidence of wrongdoing. General director Thomas Lauriot dit Prévost remained in his post. Between September 2020 and January 2022, multiple productions were cancelled due to the coronavirus pandemic. On 24 February 2022, 32 dancers of the Kyiv City Ballet were stranded in Paris due to the Russian invasion of Ukraine. The City of Paris offered them a residency at the Théâtre du Châtelet. Anne Hidalgo, mayor of Paris, announced this at one of the group's first performances at the theatre, saying the arrangement would last “for as long as it takes.”