Кіріспе

Неміс кинорежиссері және операторы Вальтер Руттманн (28 желтоқсан 1887 – 15 шілде 1941) 1905 жылы орта мектепті бітіріп, 1907 жылы Цюрихте архитектураны зерттеуді бастады. 1909 жылы Руттманн Мюнхенде сурет салумен айналыса бастады, онда ол Пол Клее және Лионель Файнингермен дос болып, кейін Марбургте сурет салды. 1913 жылы Руттманн әскерге шақырылды, алдымен Дармштадтта қызмет етті, ал Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін ол Шығыс майданға жіберілді, онда артиллерия лейтенанты және газ қорғанысы офицері болып қызмет етті. 1917 жылы жарақаттан кейін стресске байланысты ауруханада емделгеннен кейін ол фильмдер түсіруді бастады. Руттманн авангардтық өнер мен музыканың көрнекті өкілі болды. Оның ерте абстракциялары 1929 жылы Баден-Баден фестивалінде, жасалғанына шамамен сегіз жыл болса да, халықаралық деңгейде танымал болды. Эрвин Пискатормен бірге ол «Әлемнің мелодиясы» (1929) фильмінде жұмыс істеді, бірақ оны ең көп «Берлин: Die Sinfonie der Großstadt» (Берлин: Мегаполистің симфониясы, 1927) фильмімен еске алады. 1928 жылы Берлин радиосының тапсырысы бойынша түсірілген «Уикенд» (Wochenende) фильмі 1930 жылғы 13 маусымда көрсетілді және musique concrète-тің новаторлық туындысы болып табылады – Tri-Ergon процесі арқылы фильмнің дыбыр жолында жазылған дыбыс үзінділерінің монтажы. Руттманн камерамен Берлин көшелерінің дыбыстарын жазды, бірақ бейнесіз, бұл магниттік таспадан бұрынғы кезеңде болды. Ханс Рихтер оны «дыбыс, сөз тіркестері және үнсіздіктің поэзияға тоқылған симфониясы» деп атады.

Беделділікке ұмтылған ол 1928 және 1929 жылдары Мәскеуге сапарлады. Нацистік кезеңде оны Лени Рифеншталь «Еркінің жеңісі» (1935) деректі фильмінің режиссері лауазымынан ауыстырды, себебі Руттманнның монтаждау стилі тым «марксистік» және кеңес әсеріне ие деп есептелді. Ол 1941 жылғы 15 шілдеде Берлинде аяғы ампутацияланғаннан кейін эмболиядан қайтыс болды.

Мәдениет және БАҚ

Раттманның эксперименталды фильмдерінен алынған фрагменттер, «Lichtspiel: Opus II» (1923) және «Lichtspiel: Opus IV» (1925) неміс нео-нуар телесериалы «Вавилон Берлин» титрлерінде қолданылады. 2023 жылы «Lichtspiel: Opus I» және «Opus IV» үндестірілген нұсқаларына саундтректер ұсынылды.