Кіріспе

R v Malmo Levine; R v Caine [2003] 3 S. C. R. 571, 2003 SCC 74, – Канада Жоғарғы Сотының Парламенттің марихуананы иеленуді және сатуды қылмыстық қылық деп тануға құқылы екенін, ал бұл құқық Канаданың Құқықтар мен бостандықтар хартиясының 7-бабын бұзбайтыны туралы шешімі. Сот зиян келтіру принципі Канададағы табиғи әділеттіліктің негізгі құралы емес екенін, және ол Хартияның 7-бабына қатысты емес екенін анықтады.

Өмірбаян

Бұл шешім екі жағдайды қамтиды. Біріншісі – "марихуана/бостандық жақтасы" атанған Дэвид Малмо Левин Шығыс Ванкуверде "Зиянды азайту клубы" деп аталатын ұйым құрды. Бұл клуб марихуана қолданушылар мен халықты осы есірткі туралы біліммен қамтамасыз ету және оны өндіріс бағасымен ұсыну арқылы марихуана қолданудың зиянын азайтуға бағытталған. 1996 жылдың желтоқсан айында полиция "Зиянды азайту клубына" шабуыл жасап, 316 грамм марихуана тәркіледі және Малмо Левинге сауда мақсатында иелік ету айып тағылды. Екінші жағдай 1993 жылы Виктор Кейннің марихуана иелігі үшін тұтқындалуына қатысты. Кейн мұхит жағасындағы көлігінде болғанда екі RCMP офицері оған жоласты. Ол тоқтатылып, одан 0,5 грамм марихуана табылды. Кейн де, Малмо Левин де Наркотиктерді бақылау заңы бойынша марихуананы қылмыстық қылмыстың құрамына енгізудің конституциялықлығына күдік тудырды. Малмо Левиннің аргументі қылмыстық құқық үшін зиян болуының қажеттілігіне қатысты болды. Ол 1867 жылғы Конституциялық актінің 91(27) бабына сәйкес, қылмыстық заң шығаруға конституциялық құқық тек зиян келтіретін әрекеттермен ғана шектеледі деп мәлімдеді. Сондай-ақ, ол "зиян принципi" Канаданың құқықтары мен бостандықтарының хартасының 7-бабына сәйкес, негізгі әділеттілік принципі болуы керек деп сақты.

Канаданың Жоғарғы соты

Малмо Левин мен Кейн Британдық Колумбия апелляциялық сотының шешіміне Канада Жоғарғы сотына шағым жасады, ол істі 2003 жылдың 6 мамырында тыңдады. 2003 жылдың 23 желтоқсанында судьялар Чарльз Гонтиер мен Ян Бинни көпшілік пікірін бірлесіп жазды.

Көпшілік шешім

Көпшілік пікір білдірген Гонтиер және Бинни судьялары 1867 жылғы Конституциялық актінің 91(27)-бабы және Жарғының 7-бабы бойынша зиянды талаптарға қатысты барлық аргументтерді қабылдамады. Олар Парламенттің зиянды дәлелдеуі міндетті емес, тек зиян тууы мүмкін деген негізді қауіпті көрсету жеткілікті деп шешті. Гонтиер және Бинни «R v Hauser» ісіне жүгінді, онда есірткі 1867 жылы қарастырылмаған жаңа мәселе болып саналды және демек, бейбітшілік, тәртіп және жақсы үкімет өкілеттігіне жатады делінген. Олар бұл шешімнің қате болуы мүмкін екенін айтты, себебі есірткі мәселесі анық қылмыстық құқық саласына жатады. Олардың пікірінше, қылмыстық құқық өкілеттігіне әлсіз топтарды қорғау да кіреді. Осылайша, үкімет есірткіге тәуелді адамдар мен қоғамды қорғау мақсатындағы шараларды реттеуге құқылы.

Бір-бірінен айырмашылық пікірлер

Үш судья – Луиза Арбур, Луи Лебель және Мари Дешамп – әрқайсысы Кейн ісі бойынша ғана жеке дауыс берді.

Салдары

Канопе ие болу және пайдалануды заңдастыру 2015 жылы премьер-министр болған Джастин Трюдоның сайлау науқанының бір бөлігі болды. Сайлаудан кейін көп ұзамай, Канопе заңдастыру және реттеу жөніндегі топ мәселені зерттеу үшін құрылды. Топ 2016 жылдың 13 желтоқсанында осы мәселе бойынша есеп жариялады. 2017 жылдың 13 сәуірінде Әділет министрі Джоди Уилсон Рейбоулд Канада Парламентіне канопені заңдастыруға бағытталған екі заң жобасын енгізді. Біріншісі – Канопе заңы, ол ойын-сауық мақсатында канопе пайдалануды заңдастырды. Екіншісі – Қылмыстық кодекске (көлік құралдарына қатысты құқық бұзушылықтар) түзетулер енгізу туралы заң (C 46 заң жобасы) мас күйде көлік жүргізуге қатысты полицияның өкілеттіктерін арттырды, мысалы, адамның мас екендігіне күдік болмаса да, міндетті түрде алкогольге тексеруге рұқсат берді; сондай-ақ Қылмыстық кодексте көлік жүргізуге қатысты құқық бұзушылықтар үшін жазаларды күшейтті.