Кіріспе

Американдық философ Рональд Альберт Маккламрок – Нью-Йорк штатының мемлекеттік университеті Албани университетінде философия профессоры. Оның зерттеудің басты салалары – сана философиясы, ғылым философиясы және когнитивтік ғылым.

Экзистенциалдық таным

Маккламрок өзінің "Existential Cognition: Minds in the World" атты кітабында адам мен жануарлардың мінез-құлқының барлық түрлерін анықтауда сыртқы ортаның (әлеуметтік және физикалық) ерекше маңызды екенін дәлелдеді. Оның пікірінше, көптеген заманауи сана теорияларындағы әдістемелік жекеленушілік мүлдем жеткіліксіз, және біз "сыртқы механизмдердің мінез-құлқына қатысты әсерін" анықтау үшін организм мен әлем арасындағы өзара әрекеттесулерді қарастыруымыз керек, сондай-ақ қалыпты ішкі механизмдерді де ескеруіміз қажет. Герберт А. Саймоннан идея алып, сонымен қатар Морис Мерло-Понти және Мартин Хайдеггер сияқты экзистенциалдық феноменологтардың ойларына ден қойған Маккламрок, адамның әлемде болу жағдайы оның өзін-өзі түсінуін абстракция арқылы мүмкінсіз етеді, оны тәжірибелік нысан ретінде бөліп қарастыруға болмайды, өйткені ол оның бір бөлігі. Алайда, континенттік философтардан өзгеше, Маккламрок сана мен жалпы ақыл-ойының шектеулі және кіріктірілген табиғаты туралы қорытындыларын негіздеу үшін қазіргі заманғы ақпарат ғылымдарының, биологияның және таным ғылымдарының нәтижелерін пайдаланады. Дэвид Маррдан алынған мысалында, қарапайым шыбырдың басқару механизмдеріндегі жергілікті ортаның реттеліштерін пайдалану талқыланады. "Шыбырлар, шындығында, қанат қағып ұшу керектігін толық білмейді. Олар миден қанаттарға сигнал жіберіп ұшып кетпейді. Шыбырдың аяқтары мен қанаттары арасында тікелей байланыс бар, сондықтан аяқтары бетке тимей қалғанда, қанаттары ұшып-соғуға бастайды. Ұшу үшін шыбыр жай ғана секіріп, содан кейін аяқтарынан сигнал алғаннан кейін қанаттарын іске қосады. Жергілікті бет миден қанаттарға сигналды жеткізеді, бұл адамның жүйке жүйесі белгілі бір жағдайда сыртқы ортаның бөліктеріне дейін созылуы мүмкін екенін көрсетеді. Тағы бір мысалда Маккламрок бір жерден екінші жерге көлікпен келе жатқан адамды келтіреді. Жолда ол әртүрлі сыртқы сигналдар мен ынталандыруларға (көше аттары, бағыт көрсеткіштері, сұрағанда ақпарат беретін адамдар, маңызды орындар және т.б.) кездеседі, олардың барлығы оған көмектеседі, көп жағдайда А нүктесінен В нүктесіне сәтті жету үшін қажет. А нүктесінен В нүктесіне баратын жолы, әрине, оның ортасымен анықталады. Құмырсқалар үшін бұл одан да анық. Құмырсқалардың қозғалысынан қалған іздерге қарағанда, олар жоспарланған және реттелген сияқты көрінеді. Бірақ шындығында, құмырсқа бір жерден екінші жерге бара жатқанда, көбінесе күтпеген және болжамаған кедергілерге тап болады. Әр кедергіде ол әдетте таңдамайтын шешім қабылдауға мәжбүр болады. Сондықтан оның соңғы жолы сыртқы ортамен, сондай-ақ оның мінез-құлқымен анықталады.

Шығармалары

"Көз жасынсыз тұтастық: танымдық процестердегі жергілікті және жаһандық әсерлер", Ғылым философиясы. 1989 жыл. "Маррдың үш деңгейі: қайта қарастыру", "Айдар мен машиналар". 1991 жыл. "Қайта келтірілмейтін және субъективтілік", "Философиялық зерттеулер". 1992 жыл. "Зақымсыз пайда болу: Ким көптік іске асырылу және себептік түрлер туралы", Аналитикалық философияның электрондық журналы. 1992 жыл. "Әдістемелік индивидуализм ғылыми зерттеудің құрылымдық қағидасы ретінде қарастырылады", "Философиялық психология". 1992 жыл. "Функционалдық талдау және этиология", Erkenntnis. 1993 жыл. (Бонни Штайнбокпен бірге) "Бала үшін тууы қашан әділетсіз?", "Хастингс орталығының баяндамасы". 1994 жыл. Экзистенциалдық таным: әлемдегі есептеу ақылы. Чикаго университетінің баспасы. 1995 жыл. "Бөгеттеу және іріктеу деңгейлері", Erkenntnis. 1996 жыл. "Модулярлық", "Когонитивті ғылым энциклопедиясы". 2003 жыл.