Кіріспе

"Әдемі елдің зорлауы" - Александр Корделлдің 1959 жылы алғаш рет жарық көрген романы. Ол Корделлдің "Мортимер трилогиясының" бірінші кітабы, одан кейін "Ребекканың қонақтары" (1960) және "Жер әні" (1969) жарық көрді. Кітап он жеті тілге аударылған. Бұған қоса, кітап жылдар бойы көптеген пьесаларға бейімделді, соңғы кезде де солай. Филип Мадок оқыған кітаптың аудио нұсқалары да бар және кітапты фильмге түсіруге бірнеше рет әрекет жасалды. Корделлдің стилі мен тақырыбы Ричард Льюэллиннің "Менің аңғарым қаншалықты жасыл болды" романымен ұқсас.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Сюжет 19 ғасырда Уэльстің Бленавон және Нантигло темір өндіретін қауымдастықтарының өміріне арналған. Оқиға жас Иестин Мортимердің көзімен көрсетіледі, ол темір өндірушілер мен кәсіби одақтар арасындағы қарым-қатынастың шиеленіскен кезінде өседі. Кітап 1826 жылы басталады, сол кезде Иестин сегіз жаста және Бленавонның жанындағы Гарндирус пештерінде жұмыс істей бастайды. Оның қарындасы Морфид шахталарда және темір заводтарында жұмыс істейтін әйелдер мен балалардың жағдайына қатты алаңдайды. Ол чартистер қозғалысын қолдайды және "Шотланд малшылары" деп аталатын радикалды топтардың іс-әрекеттерін айыптайды. Осы мәселеде ол консервативті әкесі Хайвел Мортимерге қарсы келеді, ол кейіннен темір өндірушіге деген адалдығын күдікпен қарастыра бастайды.

Әңгіме

Корделлдің алғашқы табысты романы ерте өнеркәсіптік Уэльстегі өмірдің ауыр сынақтарын суреттейді. Әкесі бастапқыда сол кездегі ағылшын көмір және темір өндірушілеріне жақсы ниетпен қараса, кейін отбасы мен көршілерінің қасірет көргенін (кейде тіпті қаза болғанын) көріп, ұлы Иестынмен бірге наразылыққа шығады. Отбасылық өмір кәсіби одақтар мен чартизм үшін күреске бастап кетеді. Романның тарихи тұрғысы егжей-тегжейлі сипатталған, 1839 жылғы Ньюпорт көтерілісі сияқты мұқият зерттелген деректі оқиғалар осы кітаптың Ұлыбританияда және АҚШ-та бестселлер атанымына лайық екенін көрсетеді. Корделл Уэльсте бастау алған чартистер қозғалысының тарихын ешкімдей дәл және анық баяндады, бірақ бәрінен бұрын Мортимер отбасының адамгершілігін көрсетті.