Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жылдық ржанаяқтың уытты әсері (ARGT) – бактериялармен зарарланған жылдық ржанаяқтың (Lolium rigidum) құрамындағы уыттан малдың улануы. Уытты Rathayibacter toxicus (бұрын Clavibacter toxicus) бактериясы шығарады, ал оны Anguina funesta нематоды ржанаяққа тасымалдайды.
Annual ryegrass toxicity (ARGT) is the poisoning of livestock from toxin contained in bacterially infected annual ryegrass (Lolium rigidum). The toxin is produced by the bacterium Rathayibacter toxicus (formerly Clavibacter toxicus), which is carried into the ryegrass by the nematode Anguina funesta.
Тарих
ARGT алғаш рет 1950-ші жылдары Оңтүстік Австралиядағы Блэк-Спрингс аймағында, содан кейін 1960-шы жылдары Батыс Австралиядағы Гновангеруп маңында анықталды. Ауру жылдам тарады және қазір Батыс Австралиядағы 40 000-нан 60 000 шаршы шақырымға дейінгі және Оңтүстік Австралиядағы осыған ұқсас аумақтардағы егістік жерлер ARGT-ны қоздыратын организмдермен зарарланған. ARGT-мен байланысты малдың көп бөлігі қазаннан қаңтарға дейін қырылады, бірақ жоғалтулар сәуір айында да тіркелген.
ARGT was first recorded in vicinity of Black Springs, South Australia, in the 1950s and then near Gnowangerup, Western Australia, in the 1960s. The disease has spread rapidly and approximately 40,000 to 60,000 square kilometres of farmland in Western Australia, and similar areas in South Australia are now infested by the ARGT causing organisms. Most ARGT related livestock losses occur during October to January, but losses have been recorded as late as April.
Симптомдары
АРГТ – неврологиялық жағдай және миға әсер етеді. Қойлар бастапқыда толығымен қалыпты көрінуі мүмкін, бірақ шамамен жүз метрдей айдағанда, жеңіл әсер көргендер отардың қалған бөлігінен қалып қойып, жоғарылап басқан қозғалыс жасайды. Ауыррақ жағдайдағы жануарлар координациясын жоғалтып, құлап кетуі мүмкін, бірақ тыныш қалдырылса, әдетте жазылып, отарға қосылады. Ең ауыр жағдайдағы қойлар қайта-қайта құлап, тұруға шамасы келмейді. Мұндай қойлар өлуі мүмкін, кейде алғашқы белгілер пайда болғаннан кейін бірнеше сағаттың ішінде өледі.
ARGT is a neurological condition and affects the brain. Sheep may at first appear perfectly normal, but if driven for a hundred metres or so, the slight stress will cause mildly affected animals to lag behind the rest of the flock and exhibit a high stepping gait. More seriously affected animals may lose co ordination and stumble, but will usually recover and join the rest of the flock if left quietly alone. The most severely affected sheep will fall repeatedly and may be unable to get up. These sheep are likely to die, with death sometimes occurring within a few hours of the first symptoms appearing.
Алдын алу
Рыж шөптерінің санын азайтуға бағытталған гербицидтерді қолдану АРГТ қаупін азайтуға көмектесті, бірақ жайылымдардың өнімділігінің жылдам төмендеуі және рыж шөптерінің гербицидке төзімділігінің артуы сияқты қолайсыз салдарларға алып келді. Жақында пайда болған биологиялық бақылау агенті – Twist fungus, рыж шөптерін бақылау қажеттілігінсіз АРГТ қаупін азайтуда тиімді екені көрсетілді. Twist fungus инокулятын алғаш рет 1997 жылы қолданған.
Herbicide applications aimed to reduce ryegrass population have been successful in reducing the risk of ARGT but have undesirable effects such as rapid reduction in pasture productivity and increase in ryegrass herbicide resistance. A recently released biological control agent, the twist fungus, has been demonstrated to be effective in reducing the risk ARGT without the need of controlling ryegrass. The first use of the twist fungus inoculum was in 1997.