Кіріспе

Неміс нацистік партиясының жоғары лауазымды шенеунігі Филипп Булер (11 қыркүйек 1899 – 19 мамыр 1945) – неміс нацистік партиясының жоғары лауазымды шенеунігі, Рейхслитер (Ұлттық жетекші) және НСДАП фюрерінің канцеляриясының бастығы. Ол сонымен қатар нацистік Германияда 250 000-нан астам мүгедек ересектер мен балаларды өлтірген «T4» эвтаназия бағдарламасына жауапты СС офицері, сондай-ақ 15 000–20 000 концентрациялық лагерь тұтқындарын өлтірген «14f13» операциясының («арнайы қарау») бірлескен ұйымдастырушысы болды. Булер 1945 жылғы 10 мамырда американдық әскерлермен тұтқындалды. 1945 жылғы 19 мамырда ол Австриядағы Зелл-ам-Зедегі АҚШ-тың ұстау лагерінде өз-өзіне қол жұмсады.

Ерте өмір

Булер Мюнхенде зейнеткер полковниктің отбасында дүниеге келді және бес жыл Бавария Корольдік кадет корпусында білім алды. 1916 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде 1-ші Бавария жаяу артиллерия полкіне қабылданып, 1917 жылдың шілдесінде лейтенант болып кірісті, ал келесі айда ауыр жарақаттанды. Ол 2-дәрежелі Темір крестпен марапатталды және соғыстың соңына дейін ауруханада жатты. 1919 жылдан 1920 жылға дейін философияны оқыды, ал 1921 жылы нацистік партияның «Völkischer Beobachter» газетін басып шығаратын баспаханада жұмыс істеді.

Нацистік қызметшісі

1922 жылы шілдеде Булер 12-ші нөмірмен нацистік партияға (НСДАП) қосылды. 1922 жылдың соңында ол Макс Аман басшылығымен НСДАП-тың іскерлік менеджерінің орынбасары болды. Ол Мюнхендегі Сыра залы төңкерісіне қатысты және партияға тыйым салынғаннан кейін Мюнхенде орналасқан нацистік ұйым – «Үлкен Германия халық қауымдастығының» іскерлік менеджері болды. 1925 жылдың 27 ақпанында партия қайта құрылғаннан кейін ол дереу қайта қосылып, 1934 жылдың қарашасына дейін НСДАП-тың ұлттық іскерлік менеджері қызметін атқарды. 1933 жылы билікке келгеннен кейін ол Оңтүстік Вестфалия сайлау округі бойынша Рейхстаг депутаты болып сайланды. 1933 жылдың 2 маусымында Гитлер оны нацистік партиядағы екінші ең жоғары саяси шені – рейхслайтер етіп тағайындады. Ол 1933 жылдың 20 сәуірінде 54 932 нөмірмен СС-ге группенфюрер шенімен қосылды. 1936 жылдың 30 қаңтарында Булер СС-тің обергруппенфюрер шеніне көтерілді. 1934 жылдың тамыз айының соңынан қазан айының соңына дейін Булер Мюнхен қаласының полиция бастығы болды. Қыркүйек айында ол Германия құқығы академиясының мүшесі болды. Содан кейін ол 1934 жылдың 17 қарашасында құрылған және негізінен партиялық істерге бағытталған Адольф Гитлер кеңсесінің басшысы болып тағайындалды. Ол бұл лауазымды 1945 жылдың 23 сәуіріне дейін атқарды. Осы қызметінде, мысалы, құпия жарлықтар дайындалып, Адольф Гитлерге ұсынылғанға дейін ішкі істер басқарылуы мүмкін еді. Сонымен қатар, Булер «Нацистік әдебиетті қорғау жөніндегі ресми партиялық тексеру комиссиясының» (Der Chef der Kanzlei des Führers und Vorsitzender der Parteiamtlichen Prüfungskommission zum Schutze des NS Schrifttums) төрағасы болды, ол нацистік қоғам үшін жарамды және жарамсыз жазбаларды анықтады. Соғыс жылдарында Булер «Үлкен Германияның азаттық күресі» («Der großdeutsche Freiheitskampf») атты үш томдық кітап жариялады, онда Гитлердің 1939 жылдың 1 қыркүйегінен 1942 жылдың 15 наурызына дейінгі сөздері жинақталған.

Соғыс қылмыстары

Булер мүгедек неміс азаматтарын өлтіруге жауапты болды. Гитлердің бұйрығымен (1939 жылдың 1 қыркүйегіне ретроспективті түрде берілген), Булер Карл Брандтпен бірге нацистердің ерте евтаназия бағдарламасын, Aktion T4 әзірледі, онда психикалық және физикалық мүгедектер өлтірілді. Бұл бағдарламаны іске асыруды Булер қадағалады. Әртүрлі өлтіру әдістері сынақтан өтті. Алғашқы өлтіру орталығы Жоғарғы Австриядағы Хартхайм сарайы болды. Евтаназия бағдарламасынан алынған тәжірибелер кейін басқа топтарды, әсіресе яһудилерді жоюдың индустриалды жолдарында қолданылды. 1941 жылы Булер мен Генрих Гиммлер 14f13 акциясын бастады. Булер Гитлердің канцеляриясының II Хауптамт («ІІ бас кеңсе») басшысы, Обердинстлейтер Виктор Бракқа осы бұйрықты орындауды тапсырды. Брак бұған дейін Т4 операциясының алдыңғы қатардағы бөлімдерін басқарған. Бұл схема Концентрациялық лагерьлер инспекторы және Рейхсфюрер СС басшылығымен «Sonderbehandlung 14f13» деген атпен жұмыс істеді. Сандар мен әріптердің комбинациясы СС есеп жүйесінен алынған және «14» саны Концентрациялық лагерьлер инспекторын, «f» әрпі неміс тіліндегі «өлім» (Todesfälle) сөзін, ал «13» саны өлтіру құралын, яғни T4 өлтіру орталықтарында газға алуды білдіреді. «Sonderbehandlung» («ерекше емдеу») – өлім жазасын немесе өлтіруді білдіретін эвфемизм. 1942 жылы Булер «Наполеон – Kometenbahn eines Genies» (Наполеон – Генийдің кометалық жолы) атты кітабын жариялады, ол Гитлердің сүйікті кітабына айналды. 1938 жылы ол нацистік «Kampf um Deutschland» (Германия үшін күрес) басылымын шығарған.

Тұтқынға алу және өзін-өзі өлтіру

Булер мен оның әйелі Хеленді американдық әскерлер 1945 жылы 10 мамырда Зелл-ам-Сиге жақын Брук қаласындағы Фишхорн сарайында тұтқындады. Хелен Фишхорн сарайының терезесінен секіріп түсіп, өз-өзіне қол жұмсады. 19 мамырда Булер американдық интернациялық лагерьде цианид капсуласын қолданып, өзін-өзі өлтірді. Олардың балалары болмады.