«Хан» тегінің шығу тарихы, түркі-моңғол мәні, Орта Азия мен Оңтүстік Азиядағы таралуы. Хан атағының мағынасы мен географиясы. Тегтер, тарих, генеология.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Хан (/x/ɑː/n/) – түркі-моңғол тектік тегі, қазіргі кезде Үндістан, Пәкістан, Ауғанстан, Бангладеш, Өзбекстан және Иранның кейбір аймақтарында ең көп кездеседі. Бұл тегі, әскери басшыға немесе патшалыққа қатысты тарихи титул – хан атауынан шыққан. Бұл атақ ежелгі дәуірде Орталық және Шығыс Еуразия даласындағы көшпелі тайпалар арасында мұрагерлік титул ретінде пайда болды және орта ғасырларда Ауған әулеттері арқылы Азияның қалған бөлігінде де, Шығыс Еуропада да танымал болды. Хан атауының басшылар мен монархтар үшін қолданылуының ең ерте жазбалары Гефталиттер мен Гефтали империясына жатады – бұл екі протомоңғолдық қоғам ежелгі Азияда өмір сүрген. Паннония ойпаты мен Карпат тауларында, сондай-ақ Орталық және Оңтүстік-Шығыс Еуропаның айналасындағы аймақтарда Паннония аварлары мен ерте болгарлар бұл атауды орта ғасырдың басында қолданды, кейіннен ол қазіргі Түркия мен Қырымдағы империяларға, сондай-ақ Үндістан субконтинентіне дейін кеңінен тарады. Хан тегі Ауған және моңғол текті адамдардың арасында кездеседі, бірақ Оңтүстік Азиядағы мұсылмандар арасында одан да көп таралған. Хан фамилиясын Кашмир индустары да қолданады, олар Үндістанның Джамму және Кашмир одақтық аумағындағы Кашмир аңғарында тұрады. 2014 жылғы мәліметтер бойынша, Хан – әлемдегі ең көп таралған тегтердің бірі, Азияда 22 миллионнан астам және бүкіл әлемде 23 миллионнан астам адам осы тегті тасымалдайды. Бұл 108 674 британдық азиялықтың тегі, ол Ұлыбританиядағы ең көп таралған 12-ші тег болып табылады.
Khan (/x//ɑː//n/) is a surname of Turko Mongol origin, today most commonly found in parts of India, Pakistan, Afghanistan, Bangladesh, Uzbekistan and Iran. It is derived from the historic title khan, referring to military chief or royalty. It originated as a hereditary title among nomadic tribes in the Central and Eastern Eurasian Steppe during antiquity and was popularized by Afghan dynasties in the rest of Asia as well as in Eastern Europe during the medieval period. The name's earliest discovered usage as a title for chiefs and for monarchs dates back, respectively, to the Hepthalites and the Hepthali Empire, two proto Mongolic societies in Inner Asia during antiquity; in the Pannonian Basin and Carpathian Mountains and their surrounding regions of Central and Southeast Europe, the title was used by the Pannonian Avars and the early Bulgars during the early medieval period before being more widely spread by various Muslim chieftains in a region spanning the empires centred in modern day Turkey and Crimea to those in the Indian subcontinent. The surname Khan is occasionally found among people of Afghan and Mongolic descent, but it is far more common among Muslims in South Asia. Khan as a last name is also used by Kashmiri Hindus, native to the Kashmir Valley of the Indian union territory of Jammu and Kashmir. as of 2014, Khan is one of the most common surnames worldwide, shared by over 22 million people in Asia and 23 million people worldwide. It is the surname of over 108,674 British Asians, making it the 12th most common surname in the United Kingdom.