Кіріспе

Католик шіркеуінің дін қызметкері, діоцезден тыс жердегі.

Аумақтық прелат – католиктерде, географиялық құзыреті, аумақтық прелатура деп аталатын, әдетте ешқандай діоцезге бағынбаған және жеке шіркеу саналған дін қызметкері. Бұл термин сондай-ақ жалпы мағынада қолданылады және апостолдық префектураға, апостолдық викариатқа, тұрақты апостолдық басқаруға (бұл діоцезға дейінгі, көбінесе миссионерлік немесе уақытша) немесе аумақтық аббаттыққа (қараңыз) да сілтеме жасай алады.

Мәртебе

Аумақтық прелат епархия аумағынан бөлек аумақта епископтыққа ұқсас құқықтармен басқарады. Көп жағдайда прелатура епархиялық бақылаудан босатылып, тікелей Рим Папасының билігіне бағынады. Әдетте, аумақтық (және жеке) прелаттар епископтар ретінде қасиеттілікке ие болады, бірақ «епископ-прелат» аталымы көрсеткендей, өз епархияларының епископтары емес. Көбінесе олар Еуропадан тыс жерлерде (әсіресе Латын Америкасы және бірнеше Азия елдері) немесе протестанттар басым елдерде (оның ішінде лютерандық Норвегияда) миссионерлік қызмет атқарған/атқарып жатыр.

Прелат nullius - ұлық

Аумақтық прелат кейде "nullius" прелаты деп аталады, латын тілінен "nullius diœceseos" – "епархиясыз прелат" деген мағынада, яғни аумақ тікелей Киелі Тақтың немесе Папаның (Рим епискобының) "босатылған" юрисдикциясына бағынады және тұрақты епископтың епархиясы емес. "Nullius" прелаттарының құқықтары епископтық сипатта болады, және бұл жоғары лауазымды тұлғалар епископқа берілген барлық билікке ие деп есептеледі, егер канондық құқықпен оларға нақты тыйым салынбаса. Егер олар епископтық назарына ие болмаса, онда мұндай прелаттар қасиетті сан беруге құқылы емес. Егер епископтық назарына ие болмаса, олар епископтық шенге ғана тән майды киелендіру сияқты функцияларды орындауға құқылы емес.