Кіріспе

Невшехир облысындағы қала

Атауы

Севастополис сөзі грекше "Себастос"тен шыққан, ол латынша "Август" сөзінің грекше мағынасы, ал "полис" сөзі "қала" дегенді білдіреді. Кейбір дереккөздерде бұл қала Гераклеополь деп аталған (яғни "Геракл қаласы", грек құдайы, күш пен батылдықтың символы).

Тарих

Бұл ежелгі қаланың негізі қаланған күні әлі белгісіз. Кейбір дереккөздерде ол бірінші ғасырда, рим императоры Траян билігінде құрылғандығы, қала Понт Галатикум/Полемониакум аудандарынан бөлініп, Каппадокия провинциясына қосылғандығы айтылады. Осыған қатысты епитафиялық жазу сақталған. Бұл епитафия Каппадокия әкімі Аррианға арналған ескерткіш ретінде жазылған. Птолемей заманында бұл қала Понт Каппадокикус аймалындағы (Птолем. V. 6. § 7) қала болып есептелген, ал Антониндік ізілме жолында (205-бет) Тавиумнан Себастияға (қазіргі Сивас) қарай созылған жол бойында орналасқандығы, сондай-ақ Кесариямен байланысы бар екендігі көрсетілген (214-бет). Плиний (VI. 3) оны Колопен ауданына жатқызып, оны кішкентай қала деп сипаттаған басқа да мәліметтермен келіседі. (Hierocl. 703-бет)

1987 жылы Токат мұражайы дирекциясы ұйымдастырған қазба жұмыстары барысында табылған сәулеттік бұйымдар қаланың эллиндік, римдік және византиялық кезеңдерде маңызды орталық болғандығын көрсетті. Комана Понтикада (Ескі Токат) табылған артефакттар Севастополис қаласынан табылғандарымен өте ұқсас, бұл екі ежелгі қаланың бұрынғыда тығыз байланыста болғандығын көрсетеді. Севастополис – шығыс-батыс және оңтүстік-орталықтан солтүстікке қарай бағытталған жолдардың тоғысқан жері. Бұл қаланың римдік және византиялық кезеңдердегі маңыздылығын көрсетеді. Ежелгі қаланың айналасын кішкентай, мұқият кесілген тастардан қаланған, цемент қолданылмаған қабырға қоршап тұрған. Қаланың солтүстік-шығыс бөлігінде дөңгелек пішінді ғибадатхана табылды, едені мәрмәрмен жабылған. Севастополистің шығыс жағында моншалар орналасқан, ал қажетті су оңтүстік-батысқа қарай 3 шақырым жердегі термалды бұлақтан алынған. Қазба жұмыстары кезінде көптеген мүсіндер, статуэткалар, фриздер, бағаналар, қабір тастары мен епитафиялар табылған.