Кіріспе

Нью-Мексикодағы тарихи үй Губернаторлар сарайы (lang es) – Нью-Мексикодағы Санта-Фе қаласындағы Палас даңғылында Пуэбло сәулетінің аумақтық стилінде салынған саздан жасалған құрылыс. Санта-Фе тарихи ауданында, Линкольн және Вашингтон даңғылдары арасындағы Санта-Фе алаңында орналасқан, ол 1610 жылы Нуэво-Мексиконың астанасы ретінде құрылғаннан бері ғасырлар бойы Нью-Мексиконың үкімет орталығы қызметін атқарды. 1901 жылға дейін Нью-Мексиконың үкімет орталығы болып келді.

Тарих

1610 жылы қазіргі Американың оңтүстік-батысының көп бөлігін қамтитын Санта-Фе де-Ньюэво-Мексиконың жаңа тағайындалған губернаторы Педро де Пералта Губернаторлар сарайының құрылысын бастады, алайда кейінгі тарихи зерттеулер құрылыс 1618 жылы оның өкілеттігі кезеңінің ортасында басталғанын көрсетті. Келесі жылдары сарай, Нью-Мексико аумағы сияқты, бірнеше рет қожайынын ауыстырды: 1680 жылғы Пуэбло көтерілісі, 1693-1694 жылдар аралығында испандықтардың оралуы, 1821 жылы Мексиканың тәуелсіздігі, 1848 жылы Американың аумақтық мәртебесі және 1912 жылы АҚШ штаты мәртебесіне ие болды. Сарай бастапқыда испан колониясы Нуэво-Мексиконың үкімет орыны ретінде қызмет етті, ол бір кезде қазіргі Техас, Аризона, Юта, Колорадо, Невада және Нью-Мексико штаттарын қамтыды. Мексика Тәуелсіздік соғысынан кейін Мексиканың Санта-Фе де-Ньюэво-Мексико провинциясы Губернаторлар сарайынан басқарылды. Нью-Мексико АҚШ территориясы ретінде қосылғанда, сарай Нью-Мексиконың алғашқы аумақтық астанасы болды. Лью Уоллес өзінің "Бен-Хур: Мәсіх туралы әңгіме" атты кітабының соңғы бөліктерін осы ғимаратта, 1870-ші жылдардың соңында аумақтық губернатор болып қызмет еткенде жазды. Өмірінің кейінгі жылдарында ол 1879 жылдың көктемінде, қатты найзағай кезінде, Линкольн округінде Билли Кидпен болған шиеленісті кездесуден оралғаннан кейін, романның кульминациялық Кресттен түсіру көріністерін түнде жазғанын есіне алды. Уоллес Линкольн округінің соғысына байланысты сыртқы қауіптерден сақтанып, губернатор кабинетінде көлеңкелі шамның жарығымен жұмыс істеді. 1909 жылы антрополог доктор Эдгар Ли Хьюетт жас археолог Джесси Л. Нусбаумды бұзылып қалған Губернаторлар сарайын қалпына келтіру жұмысына жетекшілік етуге шақырды. 1913 жылдың күзінде аяқталған бұл тапсырма үшін Джесси Л. Нусбаум доктор Эдгар Ли Хьюетт басқаратын Америка археология мектебінің, кейіннен Америка зерттеу мектебінің және Нью-Мексиконың Санта-Федегі Нью-Мексико мұражайының алғашқы қызметкері болып жұмысқа алынды. Өзінің күнделігінде Нусбаум сарай архитектурасын қоршаған ортамен үйлестірудің маңыздылығын атап өтті, "Сарай климат пен атмосфераға бейімделуден басталды және жер мен аспанның түсіне сәйкес келді" деп жазды, бұл көзқарасты ол кейіннен Меса-Верде ұлттық паркінің директоры ретінде де қолданды. 1909 жылы Нью-Мексиконың аумақтық заң шығарушы органы Нью-Мексико мұражайын құрғаннан бастап 2009 жылдың жазына дейін Губернаторлар сарайы мемлекеттік тарих мұражайының орны болды. 2009 жылы Жаңа Мексика тарих мұражайы сарайға іргелес ашылды, ол қазір Нью-Мексико мәдени істер департаменті бақылайтын сегіз мұражайдың бірі. 1960 жылы ол Ұлттық тарихи ескерткіш деп жарияланды. 1960 жылдың 17 маусымында АҚШ пошта қызметі сарайдың суреті бар бирюза түстес 1 1/4 центтік марка шығарды. Стивен Родтың сөзіне göre, "Бұл Санта-Федің 350 жылдығын мерекелеудің ашылу күнімен сәйкес келді. Маркада сарай алдыңғы жағынан көрсетілген, бұл сурет Санта-Федегі Тайлер Дингидің фотосуретінен алынған. Губернатор сарайы маркасы осы сериядағы сегізінші "ұлттық қасиетті орын" болды".