Еуропалық баспасөз тарихы: "Egunkaria" баск тіліндегі газеттің жабылуы, ETA жаласы, сот процесі және ақыры толық ақталғаны туралы ақпарат. Баск тілі, газеттер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Баск тіліндегі бұрынғы газет Egunkaria («Күнделікті» үшін баск тілінде) он үш жыл бойы Испания билігі 2003 жылғы 20 ақпанда ETA қарулы баск сепаратистік тобымен заңсыз байланыста болды деген айыптамалармен жапқанға дейін, толығымен баск тілінде шығатын жалғыз газет болды. Жеті жылдан кейін, 2010 жылғы 15 сәуірде сотталушылар ETA-мен байланысы бойынша барлық айыптан ақталды. Газеттің жабылуына байланысты өтемақы мәселесі (қазір газет жұмыс істемейді) және газеттің басқару кеңесінің мүшелеріне қамауда ұстау кезінде жасалған күштеу туралы мәселе әлі де шешілмеген күйде қалып отыр.
Former Basque language newspaper
Egunkaria (Basque for The Daily) for thirteen years was the only fully Basque language newspaper in circulation until it was closed down on 20 February 2003 by the Spanish authorities due to allegations of an illegal association with ETA, the armed Basque separatist group. After seven years, on 15 April 2010 the defendants were acquitted on all charges related to ties to ETA. The issue of damages for the closure of the newspaper (which no longer operates) remains open, as well as the alleged torture of the members of the newspaper's executive board during detention.
Тарихы және профилі
Egunkaria 1990 жылы Баск еліндегі жалғыз баск тіліндегі күнделікті газет ретінде құрылды (бұрын екі тілдегі газеттер мен бір тілдегі апталықтар болған). 1990 жылы жарық көрген кезде құрылтайшылар 8000-ден 15000 данаға дейін таралымға және 40 000 потенциалды оқырманға жетеміз деп күткен, бұл мақсат кейіннен орындалды. Газет кеңінен құрметке ие басылымға айналып, баск тілінде сөйлейтін қауым үшін маңызды кездесу орынына айналды. Оның сатудан және жарнамадан түскен кірісі Баск аймақтық үкіметінен алған субсидиялармен толықтырылды.
Egunkaria was established in 1990 as the only Basque language daily newspaper in the Basque Country (there had already been bilingual newspapers and monolingual weeklies). The founders initially expected, when launched in 1990, to reach a circulation of 8,000 to 15,000 copies and 40,000 potential readers, a goal later achieved, later growing into a widely respected publication as well as a meeting point for the Basque speaking community. and its revenue from sales and advertising was complemented by subsidies from the Basque regional government.
Полиция операциясы кезінде жабылу
2003 жылғы 20 ақпанда Испанияның азаматтық гвардиясы Хуан дель Ольмоның бұйрығымен – Audiencia Nacional-дың испан тергеуші судьясы – Андоайндегі газет кеңсесіне және басқа да бөлімшелерге шабуыл жасап, құжаттар мен компьютерлерді тәркіледі, газеттің активтерін тоқтатты. Сонымен қатар, таңғы рейдтерде газет қызметкерлері болған немесе бұрынғы қызметкерлердің он адам тұтқындалып, уақытша қамауға алынды. Операция Испанияның консервативті үкіметі қолданған «Барлығы ЭТА» саяси-құқықтық тұғыры аясында жүзеге асырылды. Испанияның ішкі істер министрі Анхель Асебестің сөзіне қарағанда, «жабылу олардың тілінде сөз және ой еркіндігін қорғау мақсатын көздейді». Әділет министрі Хосе Мария Михавила газетті «террористік әрекет құралы» деп сипаттады. Редакция бәсекелес «Diario de Noticias», «Gara» және «El Diario Vasco» газеттерінің көмегімен «Egunero» («Әр күн») атты жаңа күнделікті газет шығарды. Маусым айында толыққанды баск тіліндегі «Berria» («Жаңалықтар»/«Жаңа») газеті жарық көрді. Кейіннен барлық тұтқындар тазаланды және босатылды. Газет активтерін сот тағайындаған әкімшілер сатуына байланысты, іс нәтижесіне қарамастан, Egunkaria газеті таратылды. 2007 жылғы сәуірден бастап экономикалық істерге қатысты барлық шешімдер, заңбұзушылықтар мен күдіктерге байланысты күштен шығарылды. Екі тілді (испан-баск) ұлттық солшыл газет [[Egin (газет)]] де ұқсас жағдайларда жабылды. Egunkaria газетінің жабылуы халық арасында наразылық тудырды, түрлі топтардан (баск аймақтық үкіметі, белгілі жазушылар, испан журналистері) сын айтылды. Жазушы Салман Рушди жабылуды «қорқынышты» деп бағалады.
On 20 February 2003, the Spanish Civil Guard on orders from Juan del Olmo – a Spanish investigating judge in the Audiencia Nacional – raided the newspaper's offices in Andoain and other delegations, seized documents and computers, and froze the newspaper's assets. In addition, ten individuals who were or had been members of staff were arrested in dawn raids and detained. The operation was launched under the political juridical umbrella "Everything is ETA" implemented by the Spanish Conservatives in office. According to the incumbent Spanish Minister of Interior Ángel Acebes, "the closure aims at defending the freedom of expression and thinking in their language". Minister of Justice José María Michavila labelled the newspaper "an instrument for terrorist action". The redaction issued an improvised new daily, Egunero ("Every day"), with the help of competitors Diario de Noticias, Gara and El Diario Vasco. In June, a new fully Basque daily Berria ("The news"/"The new one") appeared. All detainees were later cleared of all charges and released. The newspaper was effectively forced into liquidation as its assets were sold off by court appointed administrators, meaning that regardless of the outcome of the case, Egunkaria had ceased to exist. Due to irregularities and a breach of guarantees for the defendants, all decisions made since April 2007 related to the economic proceedings have been overturned. The bilingual (Spanish Basque) nationalist leftist newspaper [[Egin (newspaper) was also closed under similar circumstances. The closure of Egunkaria resulted in grass roots indignation, with widespread criticism coming from different circles (Basque regional government, reputed writers, Spanish journalists, The writer Salman Rushdie denounced the closure as "appalling".
Соңғы үкім
2010 жылы Audiencia Nacional қылмыстық сотының соңғы және бірауыздан қабылданған шешімі газетті жабуға ешқандай негіз болмағанын айтты. Шешімде «баск тілі мен баск мәдениетіне қатысты барлық нәрсені ETA қолдайды немесе бақылайды деген тар және қате көзқарас фактілерді дұрыс бағаламауға және айыптаудың дәйекті болмауына әкеледі» деп расталады. Сондай-ақ, жабылу «баспасөз бостандығына араласу» болып табылады деп атап көрсетілді. Ақырында, шешімде «айыпталушылардың ETA-мен ең болмаса қандай да бір байланысы бар екені дәлелденбеді, және бұл олардың барлық жағдайда ақталуын анықтайды» делінген. 2012 жылы Адам құқықтары жөніндегі Еуропалық сот Испанияны ұсталғандар тарапынан айтылған азаптау шағымдарын тиісінше тергемегені үшін кінәлі деп тапты.
In 2010, the final and unanimous sentence by the Criminal Court of the Audiencia Nacional states that there was no grounds to have the newspaper closed. The sentence confirms that "the narrow and erroneous view according to which everything that has to do with the Basque language and with culture in that language is promoted and/or controlled by ETA leads to an incorrect assessment of facts and figures, and to the inconsistency of the accusation." It goes on to note that the closure was an "interference with press freedom". Finally, the sentence declares that "the allegations have not proven that the defendants have the slightest relation with ETA, and this determines in itself the acquittal with all pronouncements favorable to the defendants." In 2012, the European Court for Human Rights sentenced against Spain for not investigating properly the torture accusations raised by the detainees.