Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Латвия ақыны Андрейс Пумпурс (Даугаваның сол жағалауындағы Лиелюмправа азаматтық округінде, қазір Биржгале округі – Ригада) латыш эпосы «Лāчплесис» (Аюды өлтіруші, алғаш рет 1888 жылы жарияланған) авторы және «Жас Латвия» қозғалысының көрнекті тұлғасы болды. 1876 жылы Осман империясына қарсы Сербиядағы соғысқа ерікті болып бармастан бұрын шаруа болып жұмыс істеген ол, Ресей армиясының адал офицері және латыш мәдениетін белсенді түрде қолдаушы болды.
Latvian poet
Andrejs Pumpurs ( on the left bank of the Daugava, in Lieljumprava civil parish, now Birzgale Parish – in Riga) was a poet who penned the Latvian epic Lāčplēsis (The Bear Slayer, first published in 1888) and a prominent figure in the Young Latvia movement. Working in the land before volunteering to fight in Serbia against the Ottoman Empire in 1876, he became a loyal officer in the Russian army and also a staunch promoter of the Latvian culture.
Өмірбаян
Даугава өзенінің екі жағасында өскен ол, Лиелварде шіркеу мектебінің неміс сыныбына азаматтық приходтан таңдалған үш баланың бірі болды, оны лютеран пасторы іріктеген. Отбасының кедейлігіне байланысты үш жылдық курс бітіргеннен кейін білімін жалғастыра алмады, бірақ әкесімен бірге ағаш ағызушы болып жұмыс істеді және түрлі жұмыстар атқарды. Осылайша, Пумпурс туған аймағында өте күшті болған латыш ауыз әдебиетімен және оның шығармаларында маңызды орын алатын аңыздармен танысты. Оның алғашқы өлеңдері мен эпостың алғашқы эскиздері 1867-1872 жылдар аралығында латыш білімі мен мәдени өмірінің ауылдық орталығы – Пиебалгада жазылды. Ригада қысқа уақыт тұрғаннан кейін, 1876 жылы Мәскеуге кетіп, Фрицис Бривземниекс (Треуланд) арқылы славянофил Иван Аксаков пен редактор Михаил Катковпен танысты. Пумпурс түріктерге қарсы сербтер мен олардың орыс одақтастарымен күресуге ерікті түрде барган үшінші латыш болды, Сербиядағы тәжірибесі оның бұрыннан бар ұлтшылдық сезімін күшейтті. Әскери қызметі оны Севастопольге жеткізді және Одессада офицерлік білім алды. 1882 жылы Ливония губерниясына оралып, Усть-Двинск полкіне қосылды, сондай-ақ "Народная Воля" қозғалысының құпия жиналыстарына қатысты. 1895 жылдан бастап Двинскіде (қазіргі Даугавпилс) квартирмейстер болып жұмыс істеді, Ресей армиясын жабдықтау үшін көп саяхаттар жасады, содан кейін Қытайға сапардан оралғаннан кейін ревматизмнен қайтыс болды.
Growing up on both banks of the Daugava river, he was one of three children from the civil parish chosen by the Lutheran minister for the German class of the church school in Lielvārde. Unable to continue his education after completion of the three year course, due to his family's poverty, but working as a raftsman and doing odd jobs with his father, Pumpurs was exposed to the Latvian oral tradition, especially strong in the region of his birth, and to the legends that would be at the forefront of his works. His first poems and early sketches for the epic were written in Piebalga, a rural center of Latvian education and cultural life, between 1867 and 1872. After a brief period in Riga, he left for Moscow in 1876 and was introduced to the Slavophile Ivan Aksakov and the editor Mikhail Katkov by Fricis Brīvzemnieks (Treuland). Pumpurs became the third Latvian to volunteer to fight with the Serbs and their Russian allies against the Turks, his experiences in Serbia strongly influencing his already fervent nationalism. His military career took him to Sevastopol and he received an officer's education in Odessa. In 1882 he returned to the Governorate of Livonia in what became the Ust Dvinsk Regiment, participating in secret meetings of the Narodnaya Volya movement. From 1895 he worked for the quartermaster in Dvinsk (now Daugavpils), traveling widely to supply the Russian army, until he died of rheumatism after a trip to China.