Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Конго Демократиялық Республикасының тамағы мен сусындары
Food and drink of the Democratic Republic of the Congo
Конго Демократиялық Республикасы мен Конго Республикасының ас-дәмі әртүрлі, ол жергілікті халықтың тағамдарын көрсетеді. Маниок, фуфу, күріш, банандар және картоп көбінесе басқа қосымша тағамдармен бірге жейтін негізгі тағамдар болып табылады.
The cuisine of the Democratic Republic of the Congo and the Republic of the Congo varies widely, representing the food of indigenous people. Cassava, fufu, rice, plantain and potatoes are generally the staple foods eaten with other side dishes.
Конголық тағамдар
Жердің екі пайызынан аспайтын бөлігі ғана өңделеді, ал оның көп бөлігі тек өзін-өзі асықтау үшін қолданылады. Конгоның егістік жерлері әртүрлі дақылдардың көзі болып табылады. Оларға жүгері, күріш, маниока, тәтті картоп, ямс, таро, банан, помидор, қабақ және бұршақ пен жаңғақтың түрлері жатады. Бұл тағамдар елдің барлық аймақтарында желінеді, бірақ сонымен қатар аймақтық тағамдар да бар. Экспортқа ең маңызды дақылдар – кофе және пальма майы. Жабайы өсімдіктер, жемістер, саңырауқұлақтар, көбінесе үйленбеген әйелдерге тиесілі, нгандалар барлар мен мейрамханалардың арасындағы орталық позицияны иеленеді. Нганда мейрамханаларының үш негізгі түрі бар:
Less than two percent of the land is cultivated, and most of this is used for subsistence farming. Congo's farmland is the source of a wide variety of crops. These include maize, rice, cassava (manioc), sweet potatoes, yam, taro, plantain, tomatoes, pumpkin and varieties of peas and nuts. These foods are eaten throughout the country, but there are also regional dishes. The most important crops for export are coffee and palm oil. Wild plants, fruits, mushrooms, Often owned by unmarried women, the nganda occupy a middle ground between bars and restaurants. Three typical types of nganda restaurants are:
Өзен жағасындағы нгандалар пісірілген балықты пісірілген бананмен бірге ұсынады – бұл өзен ағысымен жоғарыдан келген рецепттер. Конго нгандалары жоғарыда аталған куангамен бірге көкөніс соусымен балық тағамдарын ұсынады. Бұл тағамдар Киншасадан төмен ағыс бойында дайындалады. Касаи нгандалары ешкі етін күріш пен жасыл көкөністермен ұсынады. Арнайы жағдайларда олар қоянды десерт ретінде де пайдаланады. Нганда мейрамханалары көбінесе белгілі бір аймақтарға ғана емес, сонымен қатар әртүрлі әлеуметтік топтарға – көшіп жүретін жұмысшылар мен кеншілерге, кәсіби мамандарға және мемлекеттік қызметкерлерге арналған.
Riverside nganda serve baked fish served with cooked plantains: recipes from up river. Kongo nganda serve fish dishes with a vegetable sauce, together with kwanga mentioned above. These dishes originate downriver from Kinshasa. Kasai nganda serve goat meat with rice and green vegetables. They also use rabbit as the grand dessert at a special occasion. Nganda restaurants are often geared not only to specific regions, but also different classes—from migrant menial workers and miners, to professionals and government officials.
Конголық тағамдардың тізімі
Моамба – көбінесе арахис майынан жасалған соустан дайындалатын соус немесе тағам. Ngai ngai ya musaka – пальма жаңғағының (тұқымдары емес, сырты) қабығынан жасалған соустан дайындалатын соус немесе тағам, Африка май пальмасының (Elaeis guineensis) жемісінен жасалады, Батыс Орта Африкада. Ngai ngai – француз тілінде oseille, ал ағылшын тілінде sorrel деп аталатын жапырақ. Чиквангуе немесе кунга – кассавадан жасалып, пісіріліп, банан жапырақтарына оралған, елдің кейбір аймақтарында қара, ал басқаларында ақшыл болады. Фуфу – кассава ұнынан жасалған жабысқақ қамыр тәрізді тағам. Бұл басқа елдердегі күріш немесе картоп сияқты негізгі тағам. Loso na madesu – күріш пен бұршақ. Sombe немесе pondu – қайнатылған, ұнтақталған және пісірілген кассава жапырақтарынан жасалған сорпа. Ndakala – кішкентай кептірілген балық. Pili pili – өте ащы бұрыш, көбінесе барлық тағамдармен беріледі, тіпті кейде кептіріліп жеміс үстіне себіледі. Пальма шарабы – жабайы пальма ағашының шырынынан жасалып, табиғи ашытқылармен ашытылады, спирт мөлшері 5-7 пайызды құрайды. Mbembe – ұлулар. Mulenda немесе dongo dongo – бамия. Soso – тауық пен күріш. Ntaba немесе ngulu yako tumba – грильде пісірілген ешкі еті, шошқа еті. Mbisi ya Mayi (poisson de mere) – теңіз балығы. Liboke ya mbika (буланған қымыз тұқымы пудингі), liboke ya ngulu (банан жапырақтарында буланған шошқа еті сорпасы) немесе liboke ya mbisi (балық, көбінесе сом сорпасы, банан жапырақтарында буланған). Mikate – қуырылған қамырдан жасалған шарлар. Makelele – жебелер. Pain mwambe – арахис майы қосылған нан. Makayabu – тұзды балық. Kamundele – кебаб шамы, ет қабаттары. Thomson – скумбрия. Mbewngi – қара көзді бұршақ. Loso ya bulayi – конголық қуырылған күріш. Madesu – бұршақ сорпасы. Pondu ya madesu – кассава жапырақтары мен бұршақ сорпасы. Dabo kolo – пісірілген нанның кішкентай кесекшелері.
Moamba, a sauce or a dish prepared with a sauce usually made from peanut butter. Ngai ngai ya musaka is a sauce or dish prepared with a sauce usually made from the pericarp (not the seeds) of palm nuts, the fruit of the African oil palm (Elaeis guineensis) tree, in western Middle Africa. Ngai ngai is a leaf called oseille in French and sorrel in English. Chikwangue or kwanga, made from cassava, cooked and stored in banana leaves, darker in some parts of the country, nearly white in other parts. Fufu, sticky dough like dish made of cassava flour. This is a staple dish much as rice or potatoes in other countries. Loso na madesu—rice and beans. Sombe or pondu—soup made from boiled, pounded and cooked cassava leaves. Ndakala—small dried fish. Pili pili—very hot pepper, served with nearly everything, even occasionally dried and sprinkled on fruit. Palm wine made from the sap of a wild palm tree, is fermented by natural yeasts, and has an alcohol content of between five and seven percent. Mbembe—snails. Mulenda, or dongo dongo—okra. Soso—chicken and rice. Ntaba or ngulu yako tumba—grilled goat, pork. Mbisi ya Mayi (poisson de mere)—fish. Liboke ya mbika (steamed pumpkin seed pudding), liboke ya ngulu (pork pepper soup steamed in banana leaves) or liboke ya mbisi (fish, mostly catfish pepper soup steamed in banana leaves). Mikate—deep fried dough balls. Makelele—grasshoppers. Pain mwambe—peanut butter bread. Makayabu—salt fish. Kamundele—kebab sticks, beef on skewers. Thomson—horse mackerel. Mbewngi—black eyed peas. Loso ya bulayi—Congolese fried rice. Madesu—bean stew. Pondu ya madesu—cassava leaf and bean stew. Dabo kolo—small pieces of baked bread.