Кіріспе
Батыс Африкада сөйленетін Кисси (немесе Киси) тілі – Батыс Африканың мель тілдерінің бірі. Оның солтүстік және оңтүстік деп екі диалектісі бар, екеуі де тональды тілдер. Солтүстік диалектісі Гвинея және Сьерра-Леонеде таралған. Оңтүстік диалектісі Либерия және Сьерра-Леонеде қолданылады. Екі диалекті де бір-бірінен айқын ерекшеленеді, бірақ тығыз байланысты. Гвинеяда Кисси тілі негізінен Киссидугу және Геккеду қалаларында, сондай-ақ олардың префектураларында сөйленеді.
Kissi (or Kisi) is a Mel language of West Africa, There are two dialects, northern and southern, and both are tonal languages. The northern dialect is spoken in Guinea and in Sierra Leone. The southern dialect is spoken in Liberia and Sierra Leone. The two dialects are notably different, but are closely related. In Guinea, the main places Kissi is spoken are the cities of Kissidougou and Guéckédou and their préfectures.
Түсі
Кисси тілінде төрт тон бар: екі регистрлік және екі контурлық. Екі регистрлік тон – тегіс және жоғары, ал екі контурлық тон – көтеріңкі орта тон және төмендейтін жоғары тон. Кисси тілінде өте жоғары тон да бар, бірақ ол сирек кездеседі және тек бірнеше грамматикалық контексте ғана қолданылады.
Өтірік сөздер
Кисси сөйлемшесінің айтылуы Ағылшын тіліндегі Кисси сөйлемшесінің мысалы Ағылшын тіліндегі аудармасы y /i/ I y tyo kɔlaŋ loŋ. Мен сонда барамын. a /a/ You a tyo kɔlaŋ loŋ. Сен сонда барасың. o /o/ He/She o tyo kɔlaŋ loŋ. Ол сонда барады. n /n/ We n tyo kɔlaŋ loŋ. Біз сонда барамыз. la /la/ You (plural) la tyo kɔlaŋ loŋ. Сіздер сонда барасыздар. aa /aː/ They aa tyo kɔlaŋ loŋ. Олар сонда барады. Осы мысалдардан көріп отырғаныңыздай, етістіктер ағылшын тіліндегі етістіктердей түбірленбейді, бірақ тон арқылы өзгертіледі. Кисси сөйлемшесінің айтылуы Ағылшын тіліндегі Кисси сөйлемшесінің мысалы Ағылшын тіліндегі аудармасы ya /ja/ Me o tyo ya lɔ. yɔŋgu ya ho. / k'ya ho. Ол мені ұрады. Маған соны бер. nɔm /nɔm/ You y tyo nɔm lɔ. Мен сені ұрамын. ndu /ndu/ Him /Her y tyo ndu lɔ. o tyo ndu pilɛ lɔ. Мен оны ұрамын. Ол өзін ұрады. na /na/ Us o tyo na lɔ. Ол бізді ұрады. nia /nia/ You (plural) o tyo nia lɔ. Ол сіздерді ұрады. ndaa /ndaː/ Them o tyo ndaa lɔ. Ол оларды ұрады.