Кіріспе

Гарлистон (Baile Gheàrr Lios, IPA: [ˈpaləeaːʎis̪]) - Шотландияның оңтүстік-батысындағы Дамфрис және Галлоуэй аймағындағы Вигтауншир тарихи округінде орналасқан шағын, жоспарланған жағалау ауылы. Ол 18-ші ғасырдың ортасында Гарлиз лорды, кейін Галлоуэйдің 6-шы графы құрған.

Орналасуы мен тарихы

Ауыл Уитхорнның солтүстік-батысына қарай 5 миль (8 км) және 17 ғасырда тасталған Крэглтон қамалынан солтүстікке қарай бірнеше миль жерде жатыр. Галлоуэй графының бұрынғы резиденциясы – Галлоуэй үйі ауылдың шетінде орналасқан, ал елді мекен грузин стилінде жоспарланған. Порт 19 және 20 ғасырдың басында Машар аймағына тасымалданатын тауарлар үшін маңызды импорттық орталыққа айналды. 1876 жылы Вигтоншир темір жолы елді мекенге дейін созылды, соның арқасында тауарлар порт арқылы үздіксіз ағылып жатты, ал кеме жасау және оған байланысты теңіз өнеркәсібі ауылда дамыды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ауыл D күніне дайындық ретінде құпия "Мулбери" гавани жобасының бір бөлігі болды. Гарлистондағы жағажай мен теңіз түбінің пішіні Нормандиядағы жоспарланған гавандарға ұқсас болды және бұл, аймақтың шалғай орналасқандығымен қоса, Гарлистон мен төңірегін жасанды гавандарды дамыту аймағы ретінде таңдауға себеп болды. Гарлистон гаванында, сондай-ақ жақын орналасқан Ригг Бэй мен Портьеррокта үш үлгінің прототиптері сынақтан өтті. Гавандардан алынған бетон қапшық (кодтық аты "Hippo") 2006 жылдың 12 наурызында, жексенбі күні болған дауылға дейін Крюгглтон (немесе Ригг) шығанағында көрініп тұрды. Прототиптердің қалдықтары, әсіресе су үстіндегі жолдарды тіреген бетон "жусандар", Эггернессте, Портьеррокта және Ригг шығанағында көріледі. Бұл қалдықтар қазір Historic Scotland ұлттық ескерткіштер тізіміне енгізілген.

Қазіргі уақытта

Бүгінде ауыл көбінесе тыныш, ұйықтап жатқан жер. Соңғы 50 жылда жергілікті өнеркәсіп және портолық қызмет тоқтады. Су жағасында боулинг алаңы бар, ал ауылдың тұрақ орны туристерді қызықтырады, порты қайықпен саяхаттайтындарға тоқтауға мүмкіндік береді. Галлоуэй үйі жеке меншікте болғанымен, Галлоуэй үйі бақтарының қоры жеке басқаратын бақтар жұртшылыққа ашық. Ақылы тұрақ бақтарға және Ригг шығанағына оңай қол жеткізуді қамтамасыз етеді.