Кіріспе

Ираклион археологиялық мұражайы – Крит аралындағы Ираклион қаласында орналасқан мұражай. Бұл Грециядағы ең ірі мұражайлардың бірі және Миной өнері бойынша әлемдегі ең көрнекті мұражай, себебі оның қорында Крит Миной өркениетінің ең маңызды және толыққанды артефакттар жиынтығы бар. Академиялық жазбаларда ол көбінесе ағылшын тілінде "AMH" (Ираклион археологиялық мұражайы) деп белгіленеді, мұражайдың өзі де кейде осы атауды қолданады. Мұражай Кнос сарайынан және Криттегі басқа Миной ескерткіштерінен табылған көптеген жәдігерлерді сақтайды.

Тарих

Музей 1883 жылы ежелгі заттардың қарапайым жинағы ретінде басталып, миной өркениетінің қайта жаңғыру кезеңімен және ғылыми әдістерді қолданып алғашқы қазба жұмыстарынан аздап бұрын болды. Бұл кезең 1878 жылғы Халепа шартынан кейін Криттің Осман империясының дербес бөлігі болған және Ұлы державалардың әскери оккупациясымен қорғалған тәуелсіз Крит мемлекетінің (1898-1913) құрылуымен де сәйкес келді. Саяси жағдай Криттегі маңызды жаңалықтардың аралда сақталуына мүмкіндік берді. 1904 жылдан 1912 жылға дейін екі крит археологы – Иосиф Хацидакис және Стефанос Ксантудидис бастамасымен арнайы ғимарат салынды. 1926, 1930 және 1935 жылдардағы үш күшті жер сілкінісінен кейін мұражай құлаудың алдында тұрды. Ол кезде Гераклион мұражайының директоры Спиридон Маринатос болды, ол қаржы табуға және жергілікті тұрғындар мен орталық үкіметті жаңа, берік ғимараттың қажеттілігіне көндіруге көп күш жұмсады. 1935 жылы Маринатос Патроклос Карантиносты табиғи апаттар мен 1941 жылғы неміс басқындығы кезіндегі бомбалаудан зардап көрмейтін, мықты құрылым салуға шақырды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде мұражай зақымданса да, жинағы толық сақталып, 1952 жылы қайтадан жұртшылыққа ашылды. 1964 жылы жаңа қанат қосылды. Гераклион археологиялық мұражайы Грекиядағы ең ірі және маңызды мұражайлардың бірі, сонымен қатар Еуропадағы маңызды мұражайлардың қатарында. Онда Крит тарихының барлық кезеңдерінен алынған көрнекті жәдігерлер жинақталған, неолит дәуірінен Рим дәуіріне дейінгі 5500 жылдан астам кезеңді қамтиды. Миной өркениетіне арналған ерекше жинақта миной өнерінің бірегей үлгілері бар, олардың көптегені нағыз шедеврлер. Гераклион мұражайы әлемдегі миной мәдениетінің ең көрнекті мұражайы деп танылады. Мұражай қала орталығында орналасқан. Ол 1937-1940 жылдары архитектор Патроклос Карантиностың жобасы бойынша, 1856 жылғы жер сілкінісінен қираған Рим католик шіркеуіне қарасты Франциск монастырының орнында салынды. Мұражайдың сейсмикалық тұрғыдан берік ғимараты модернистік сәулет өнерінің маңызды үлгісі болып табылады және Баухауспен марапатталды. Карантинос мұражайдың ерекше қажеттіліктерін ескере отырып, заманауи сәулет принциптерін қолданды: қабырғалардың үстінен және жоғарғы жағынан жақсы жарық түсуін қамтамасыз етті, сондай-ақ көп адамның оңай қозғалуын жеңілдетті. Ол сонымен қатар мұражайдың болашақта кеңейтілетінін де ескерді. Түстер мен құрылыс материалдары, мысалы, көп түсті мәрмәр, мәрмәрмен қапталған миной қабырғаларын еске түсіреді. Екі қабатты ғимаратта үлкен көрме залдары, зертханалар, сурет салу залы, кітапхана, кеңселер және көптеген жәдігерлер сақталатын және зерттелетін ғылыми коллекция бар. Мұражай дүкенінде мұражай жәдігерлерінің көшірмелері, кітаптар, бейнекарталар мен суреттер сатылады. Сондай-ақ кафе де бар. Мұражайдың көп бөлігі 2006 жылдан бастап жөндеуге жабылып, 2013 жылдың мамыр айында қайта ашылды. Гераклион археологиялық мұражайы – Мәдениет министрлігінің Арнайы аймақтық қызметі. Оның мақсаты – тарихқа дейінгі кезеңнен Рим дәуірінің соңына дейінгі крит жәдігерлерін сатып алу, қорғау, сақтау, тіркеу, зерттеу, жариялау, көрсету және насихаттау. Мұражай Грекияда және шетелде уақытша көрмелер ұйымдастырады, ғылыми және академиялық мекемелермен ынтымақтасады және түрлі мәдени шараларды өткізеді.

ХІІ бөлме Ларнакс

Мұнда минойлық ларнактары (саз балшықтан жасалған табыттар) көрмеге қойылған.

Қонақтар туралы ақпарат

Музей сәуірден қыркүйекке дейін, дүйсенбі күні сағат 12-ден 20:00-ға дейін, сейсенбіден жексенбіге дейін сағат 08:00-ден 19:00-ға дейін, қазаннан наурызға дейін күн сайын сағат 08:00-ден 17:00-ге дейін ашық. Еуроодақ студенттері мен 65 жастан асқан зейнеткерлерге билет бағасы жеңілдетілген. Ғимарат ішінде кондиционер бар. Жиынтықтың кейбір бөліктерін жариялану себептерінен немесе басқа да себептермен суретке түсіруге рұқсат етілмейді. Әдетте, шектеулі заттардың жанында тиісті белгілер орналастырылған.