Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотландия монетасы. Плак (plang) – төрт шотландтық пенске тең немесе 1707 жылға қарай ағылшын пенсінің үштен біріне бағасы тең болған көне шотландтық монета.
Scottish coin
A plack (plang) was an ancient Scottish coin of the value of four Scots pence or, by 1707, one third of an English penny.
Мәселелер және номенклатура
Шотландия королі Джеймс III 1473 жылға дейін Эдинбургте плактар мен жарты пенс тақталар соғуды бастады. Олар күміс мөлшері аз "бильон" қорытпасынан жасалған. Монетаның атауы фламанд тіліндегі "металл дискі" деген сөзден шыққан. 1488-1513 жылдары таққа отырған Шотландия королі Джеймс IV екі түрлі төрт пенс тақта шығарды, екеуі де бильоннан соғылған. Бірінші шығарылымда "ломбардтық" ортағасырлық стильдегі әріптер, ал екіншісінде рим әріптері қолданылды. Сондай-ақ, екі пенске бағаланған жарты плактар да болды. Қазіргі уақытта жарты плактар салыстырмалы түрде сирек кездеседі. Джеймс V патшалыққа келгенге дейін шығарылған плактардың дизайны оның әкесінікінен сәл өзгеше, олар кейде оның анасы Маргарет Тюдорға сілтеме жасай отырып, "Патшайымның плактары" деп аталады. Джеймс V тұсында жарты плактар соғылмаған.
James III of Scotland started minting placks and two pence half placks in Edinburgh before 1473. They were made of "billon", an alloy with a low silver content. The name of the coin comes from a Flemish word for a metal disc. James IV of Scotland, who reigned from 1488 to 1513, issued two kinds of four pence placks, both minted in billon. The first issue has "Lombardic" mediaeval style lettering, and the second issue used Roman capitals. There were also half placks, valued at two pence. The half placks are now comparatively rare. Placks issued during the minority years of James V are slightly different in design from those of his father, and are sometimes called "Queen's Placks", referring to his mother Margaret Tudor. No half placks were minted under James V.
Қайта бағалаулар
1567 жылы мамыр айында Шотландия королевасы Мэридің құпия кеңесі жалған ақша таратуды сатқындық деп жариялап, тыйым салды. 1567 жылдың желтоқсанында Шотландия Парламенті талқылаған мәселеде, нонсанттар, бабилер, плактар және қатал монеталардың құнын төмендету ұсынылды, себебі олардың көптеп жалғандары жасалған немесе "жалған монеталар" болған. 1574 жылдың наурыз айында регент Мортон Мэри Гиз билігінде жасалған ресми емес плактар мен арыстандар (екі пенс) немесе қатал монеталарды "қайғыру", яғни құнын төмендету туралы жарлық шығарды. Бұл бұйрық Джон Росс басып шығарды. Енді бұл плактар екі пенспен, ал арыстандар бір пенспен бағаланатын болды. Монеталар монетаханаға қайтарылуы керек еді, егер заңды деп табылса, Дугластың жүрегі мен жұлдызымен белгіленіп, иесіне қайтарылатын. Мұндай белгіленген монеталар бүгінде жиі табылады. Алтын шебер Джеймс Грей осы белгілеу жұмысын жүргізді. Бұл шараның мақсаты – аса жоғары бағалармен және көптеп таралған жалған монеталармен күресу еді. Мортонның төмен сапалы монета реформасы кедейлерге қиындық туғызды делінеді. Бір жылнама авторы, қарсы белгілердің, "жүрек белгісінің" суретін Мортон қақпасымен, Эдинбург қамалының Порткуллис қақпасына ойылған геральдикалық бейнелермен салыстырып, Мариандық азамат соғысынан кейін қаланы қайта құруға қатысқан жұмысшыларға төленген жалаң ақша туралы айтты.
Placks and other copper based coins were widely counterfeited, and in May 1567 the Privy Council of Mary, Queen of Scots, prohibited the circulation of forgeries under the pain of treason. An article considered by the Parliament of Scotland in December 1567 proposed the devaluation of the coins nonsunts, bawbees, placks, and hardheads, because of counterfeits or "false coins". In March 1574, Regent Morton issued a proclamation to "cry down" or devalue unofficial placks and lions or hardheads (two pence pieces) made in the time of Mary of Guise. The order was printed and published by John Ross. These placks would now be current at two pence, and the lions at one penny. The coins were to be returned to the mint, and if found lawful marked with a Douglas heart and star and returned to the owner. Such countermarked coins are often found today. The goldsmith James Gray was in charge of the marking. The measure was intended to counter exorbitent prices and the large number of counterfeits. Morton's reform of the base money coinage was said to have caused hardship to the poor. A chronicle writer compared the motifs of the countermark, the "mark of a heart" with heraldry carved on Morton's Gate, the Portcullis Gate of Edinburgh Castle, and said that the labourers who worked on the reconstruction of the castle after the Marian Civil War had been paid with base money.
Джеймс VI тақташалары
1588 жылы «плак» сөзі бір немесе екі пенни құндылығындағы монеталарды сипаттау үшін де қолданылды, «тупенстердің» (екі пеннилік монеталар) шотланд арыстанының жанында екі нүктесі болды. Бұл екі пеннилік плактар бүгінде «қатты бастар» деп аталады. Кейбір сол кездегі жалған монеталар қалайымен жабылған мыс бос жаймалардан жасалған, осылайша олар бильон сияқты көрінетін. 1593 жылдың шілдесінде Шотландия Парламенті кесілген екі жезді және қызыл гүл суреті бар төрт пеннилік плак соғуға рұқсат берді. Бұл «солтүстік кресті плак» бильон қорытпасынан соғылған соңғы монета болды.
In 1588 the word plack was also used to describe coins of the value of a penny or two pence, the "tuppences" having two dots placed next to the lion of Scotland. These twopenny placks are known as "hardheads" today. Some contemporary counterfeits were made of copper blanks coated with tin, to give the appearance of billon. In July 1593 the Parliament of Scotland authorised the minting of a four penny plack with two sceptres crossed and a thistle. This "saltire plack" was the last coin minted in billon alloy.