Кіріспе
Сионизмге қарсы хасидтік топ – Тольдос Ахарон – берілген, оқшауланған, құлшыныспен сионизмге қарсы тұратын хасидтік топ. Бұл топтың ерекшелігі – өте консервативті болуы және Иерусалимдегі ескі Ишувтың өмірін сақтауға деген ұмтылысы, сионизмге қатаң қарсылық, қатаң хареди өмір салты, ерекше киім үлгісі, сондай-ақ орташа қарқынмен және ынтамен дұға етуге баса назар аудару. Бас кеңсесі Иерусалимнің Меа Шеарим ауданында орналасқан, сонымен қатар Рамат Бейт Шемеш, Нью-Йорк қалаларында да көптеген өкілдері бар, ал Тиберия және Хариш қалаларында қосымша мүшелері бар. Топтың шамамен 1800 отбасысы бар. Тольдос Ахарон – Шомер Эмунимнен бөлініп шыққан. Оны ребе, Довид Кохн басқарады.
Toldos Aharon is a devout, insular, fervently anti Zionist Hasidic group. The group is characterized by extreme conservatism and a desire to preserve the life of the old Yishuv in Jerusalem, in sharp opposition to Zionism, in a strict Haredi way of life, in a special style of clothing, and in an emphasis on prayer at a moderate pace and with enthusiasm. Headquartered in Jerusalem's Mea Shearim neighborhood, it also has significant numbers in Ramat Beit Shemesh, and New York City, and additional members in Tiberias and in Harish. The sect has about 1,800 households. Toldos Aharon is a split off from Shomer Emunim. It is led by its Rebbe, Dovid Kohn.
Тарих
Хасидтер 1921 жылы Сатмарда топ құрған Аарон Роттың есімімен аталған, ол Құдайға құлшылық етудің кең ауқымды талаптарымен ерекшеленген. 1928 жылы раввин Рот Израиль жеріне көшіп келді. Ол «амин» сөзін дауыстап айтудың ерекше маңыздылығын сезінгендіктен, 1933 жылы топтың атын «Шомер Эмуним» деп өзгертті. Рот 1947 жылы 6 нисан күні қайтыс болды. Шамамен бір жылдан кейін оның шәкірттері бөлініп кетті, ал салыстырмалы түрде шағын топ оның ұлы Авраам Хаим Ротты әкесінің орнына ребе етіп таңдады. Көптеген студенттер Ааронның күйеу баласы Аврохом Ицшок Конды таңдады. Ол Меа Шеарим ауданының шетінде өз астыртын мекенін құрды (қазіргі таңда оның орнында Тольдос Аврохом Ицчок хасидтік тобының бейт-мидрашы орналасқан). Сатмар раввині Йоэль Тейтельбаум Ааронның көзқарасына қарсы болды, бірақ оның шәкірті Конның ребе қызметіне тағайындалуымен екі хасидтік секта арасында келісім орнады. Аврохом Ицшок Кон 1996 жылы Ханука мерекесінде қайтыс болды. Конның көптеген ұлдары болды, олардың төртеуі бүгінде ребе болып табылады.
Киім және әдет-ғұрыптар
Иерусалимде үйленген ерлер апта бойы ақ және сұр түсті "зебра" пальто киеді, ал сенбі күндері алтын бекиш/кафтан (пальто) киеді. Тольдос Ахарон және Тольдос Аврохом Ицхок топтарында ғана 13 және одан үлкен жастағы (бар мицва) ұлдар алтын пальто мен штреймель киеді, сияқты үйленген ерлер де киеді; алайда, үйленген ерлерді ақ шұлықтарынан, ал үйленбеген ұлдарды қара шұлықтарынан ажыратуға болады. Басқа хасидтік топтарда тек үйленген ерлер ғана штреймель киеді. Барлық ерлер мен ұлдар дәстүрлі иерусалимдік ақ кипа киеді. Үйленбеген ұлдар апта ішінде белбеуі бар қара пальто киеді, үйленген ерлерден айырмашылығы, олар "зебра" стиліндегі пальто киеді. Үйленген әйелдер шаштарын перука кимей жабады, ал олардан күтілетін тзнют нормалары барлық хасидтік/православ яһуди топтарының арасында ең қатаң болып саналады. Дәстүрлі иерусалимдік қауымдастықтағыдай, үйленбеген қыздардың шаштары екі өрімге тоқылған, көптеген басқа хареди қауымдардан айырмашылығы, онда қыздар қарапайым ат құйрығын тағады. Шомрей Эмуним ыстық және жанындағы эмоционалды дұғаларымен, сондай-ақ Ребе жазған "таканос" жарлықтарымен басқарылатын қатаң өмір салтымен ерекшеленеді. Мысалы, мұндай жарлықтардың бірі жүн киюге тыйым салған. (Яһуди заңы жүн мен зығырдан жасалған киім киюге тыйым салады. Раввин Ахарон заңды бұзу мүмкіндігін болдырмау үшін жүнді мүлдем кимеудің қауіпсіздігіне алаңдады.) Тораны толық уақыт бойы оқудың және күнделікті ритуалды ванналарда шомылудың маңыздылығына ерекше назар аударылады.
Шомер Емуним, Толдос Ахарон және Толдос Аврохом Ицхок топтарының хасид кітаптары
Барлық хасид яһудилері құрметтейтін кітаптардан өзге, Тольдос Ахарон хасидтері Әхарон Роттың "Шомер Эмуним", "Шулхан Хатахор" және "Тахарас ХаКодеш" кітаптарын, сондай-ақ Аврохом Ицшок Конның "Диври Эмунох" кітабын ерекше құрметтейді. Тольдос Ахарон хасидтері қолданатын дұға кітабының нұсқасы "Брохо у'Техиллох" деп аталады. Toldos Avrohom Yitzchok апта ішіндегі дұғалар кітабын – "Техиллас Аврохом Ицшок" деп шығарды, бірақ "Брохо у'Техиллох" нұсқасын да қолданады. Аврохам Ицхок Конның өзінің ізбасарларына Старошельедегі Ахарон Халевидің "Шаарей Хаичуд ВеХаэмунох", "Шаарей Авода" және "Аводас Халеви" еңбектерін оқуын тапсырғандығы айтылады. Старосельер ребе Лиадидің Шнеур Залманның бірінші ребесінің шәкірті болған. Шнеур Залманның дүниеден өткеннен кейін Ахарон Халеви Старосельеде Хабадтың бір тармағы ретінде өз хасидтік қозғалысын құрды.