Кіріспе

Оңтүстік Африка үкіметінің сот тармағына шолу соттар

Оңтүстік Африканың сот жүйесі – Оңтүстік Африка соттарында отырған судьялар мен әкімдердің жиынтығы. Сот жүйесі – Оңтүстік Африка Республикасының Конституциясына және елдің заңдарына ғана бағынатын, үкіметтің тәуелсіз тармағы. Сот жүйесі Оңтүстік Африка заңдарын түсіндіруде Оңтүстік Африка Парламенті қабылдаған заңдарды, сондай-ақ заң шығару кезінде заң шығарушы органдарда жасалған түсіндірмелерді негізге алады. Оңтүстік Африка Республикасы Конституциясының 8-тарауы Оңтүстік Африка сот жүйесінің құрылымын анықтайды. Бұл тарау сонымен қатар соттардың тәуелсіздігіне кепілдік береді және олардың "тәуелсіздігін, бейтараптығын, қадір-қасиетін, қолжетімділігі мен тиімділігін" қамтамасыз ету үшін мемлекеттің басқа да органдарына соттарға көмектесуді және қорғауды талап етеді. Бұған қоса, Конституцияның 2-тарауы әр адамның дауды немесе сот процесін әділ, бейтарап және тәуелсіз сот арқылы қарауға құқығы бар екендігін кепілдейді. Оңтүстік Африканың сот жүйесіне:

Оңтүстік Африканың Бас судьясы, Бас судьяның орынбасары және Конституциялық соттың басқа судьялары;
Жоғары апелляциялық соттың Президенті, Президенттің орынбасары және басқа судьялары;
Жоғары соттардың әрқайсысының Президенті, Президенттің орынбасары және басқа судьялары;
Магистратура соттарының аймақтық және аудандық судьялары;
Парламент актісімен құрылған басқа соттардың судьялары кіреді. Жоғары соттардың тұрақты судьяларын Оңтүстік Африка Республикасының Президенті Сот қызметі комиссиясымен және Оңтүстік Африка Ұлттық Ассамблеясында өкілдік ететін саяси партиялардың басшыларымен келісіп тағайындайды. Әкімдерді тағайындау жеке Әкімдер комиссиясының құзыретіне жатады.

Сонымен қатар, мемлекет атынан қылмыстық іс қозғауға жауапты жалғыз ұлттық қудалау органы бар.

Сот қызметі жөніндегі комиссия

Оңтүстік Африканың Сот қызметі комиссиясы судьяларды тағайындауда маңызды рөл атқарады және елдің ұлттық үкіметіне сот жүйесі және әділеттілік тағайындауға қатысты кез келген мәселе бойынша кеңес береді. Бұл комиссия Оңтүстік Африка Конституциясында "сот және әділеттілік жүзеге асырудың кез келген мәселесі бойынша ұлттық үкіметке кеңес беру үшін" құрылған, және осы мақсатта жеке заңнама қабылданған орган.

Ұлттық прокуратура органы

Ұлттық қудалау органы (ҰҚО) мемлекет атынан қылмыстық іс қозғауға жауапты. ҰҚО-ны Президент тағайындайтын Бас прокурор басқарады. Оңтүстік Африка Республикасының Конституциясында Оңтүстік Африка Парламенті қабылдаған заңнама ҰҚО-ның қорқынышсыз, жақындықсыз және әділдіксіздіксіз өкілдік функцияларын орындауын қамтамасыз етуі керек делінген.