Уақыт мәселесі

Кіріспе

1976 жылы түсірілген Винсенте Миннеллидің фильмі

«Уақыт мәселесі» – 1976 жылы шыққан, Лиза Миннелли мен Ингрид Бергманның басты рөлдерде ойнаған америка-италиялық жартылай музыкалық фантастикалық фильм. Джон Гейдің сценарийі Морис Дрюонның «Естелік фильмі» (La Volupté d'être) романы негізінде жазылған. Көркем әңгіме атақты итальяндық эксцентрик, Маркеза Касатидің өмірінен алынған оқиғаларға негізделген, оны Дрюон екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Лондонға тағайындалғанда жақсы білген. Бұл фильм Изабелла Росселлинидің кинодағы тұңғыш рет пайда болуымен қатар, Чарльз Бойердің соңғы туындысы болды және Винсенте Миннеллидің өміріндегі соңғы жобасы еді.

Сюжет

1950 жылдардың ортасында өткен баспасөз конференциясында танымал киножұлдыз Нинаның басты рөлде ойнайтын жаңа фильмнің түсірілімдері көрсетілді. Конференцияға жол тартқанда Нина сәндік айнаға қарап, 19 жасында Римге келген күнін еске түсіреді. Оның туысы Валентина оны қираған қонақ үйде кеңсе қызметкері болып жұмыс істеуге шақырады. Жұмысының барысында Нина бір кезде Еуропаның сүйіктісі болған, ауруға шалдыққан синьора Контесса Санцианимен танысады. Контессаға 40 жылдан бері ажырасып кеткен күйеуі граф Санциани келеді. Ескі даулар қайта жанып, Санциани қонақ үйден кетеді де, менеджерге әйеліне бір нәрсе болса, оны хабарламауды бұйырады. Нинамен сөйлескен соң, Контесса оны өзіне жетекшілік етуге және оны мәдениетті әйелге айналдыруға шешім қабылдайды. Бір күні кешке Контесса Нинаны өз бөлмесіне шақырып, бір кезде үнді елшісі сыйлаған сариді көрсетеді. Ол Нинадан киімдерін шешіп, сариді киюін талап етеді. Содан кейін Контесса Нинаның шашын қырқып, макияж жасайды. Енді кеңсе қызметкеріне мүлдем ұқсамайтын Нина, Контессаның әңгімелерін тыңдап, оның өмірін бастан кешіруді қиялдайды. Бұл ойлар казино мен Венеция сарайлары сияқты әсем орындарда өтетін фантастикалық көріністер тізбегін тудырады. Жұмыстан сирек демалыс күні Нина Римді аралап, болашағында оны қандай мүмкіндіктер күтіп тұрғанын сезіне бастайды. Сол күні кешке, ол Контессаға тапсырма орындап жатқанда, соңғысы психикалық күйзеліске ұшырайды. Контессаның айқай-шуына ашуланған қонақ үйдің менеджері оның бірнеше күн ішінде қонақ үйден кетуін талап етеді. Келесі күні таңертең Нина қонақ үйде тұратын Мариодан көмек сұрайды. Ол өзімен бірге Контессаның ескі акция куәліктерін алып келеді, Марио олардың құнын анықтай алады деп үміттенеді. Марио олардың құны жоқ екенін айтады, бірақ Контессаға ешқандай жаны ашпайды. Ашуланған Нина бөлмеден шығып кетеді. Кейін Нина банкке барып, Марионың жақындаған жайында дұрыс болғанын біледі. Куәліктердің көпшілігі құнды емес, бірақ Конго банкіне тиесілі бір куәлік Контессаның қонақ үйіндегі төлемдерін бірнеше аптаға жеткілікті – 150 000 фунт стерлинг. Ол осы ақшаның бір бөлігін Контессаның қонақ үй шығыстарын төлеуге жұмсайды. Сол күні Нина Контессаның кешкі асын алуға барады. Сценарий режиссері Антонио Викари Нинаны көріп, онымен кездесу үшін сценарий жазып жатқан Марионы пайдаланады. Ақырында Нинаның кинотестке түсуі туралы шешім қабылданады. Студияға кетер алдында, ол Контессаның бұрынғы сүйіктісі Габриэль д'Орационы іздеп кеткенін біледі. Енді дұрыс ойлай алмайтын Контесса көшеге асығып шығып, көлік соғып алады. Оны есінен танып, католиктік қайырымдылық ауруханасына жеткізеді. Бұл арада Нинаның экрандық сынағы кезінде қиындықтар туындайды, Марио оны Контесса туралы сөйлетуге көндіреді. Оның кейін көрсеткен құмарлығы Викариге әсер етеді, ол Нинаның өзінің келесі фильмінде басты рөлді ойнауын қалайды. Нина түсірілім алаңын тез тастап кетеді, ол Мариомен бірге Контессаның Пиа әпкесінің күтімінде жатқан ауруханасын табады. Нинаны жаңа ғана қайтыс болған Контессаның төсегіне апарады. Қайғыға батқан Нина естелік ретінде Контессаның сәндік айнасын алып, ауруханадан кетеді. Қазіргі уақытта Нина киножұлдызға айналды. Ол баспасөз конференциясына келеді. Лимузинен түскенде бір қыз оған шашып келіп, өскенде Нина сияқты болғым келеді дейді.

At a mid 1950s press conference, scenes are shown for an upcoming film starring Nina, a popular screen celebrity. While on her way to the conference, Nina looks at herself in an ornate mirror, which triggers a flashback to her arrival in Rome, when she was 19 years old. Her cousin, Valentina, has arranged for her to work as a chambermaid in a dilapidated hotel. In the course of her duties, Nina meets an ailing Signora Contessa Sanziani, who was once the toast of Europe. The Contessa receives a visit from her husband, Count Sanziani, from whom she has been estranged for 40 years. Old quarrels are revived and Sanziani leaves the hotel, telling the manager that he does not wish to be informed if anything should happen to his wife. After having a discussion with Nina, the Contessa decides to take her under her wing and turn her into a sophisticated woman. One evening, the Contessa summons Nina to her room and shows her a sari an Indian ambassador had once given her. She insists that Nina undress and places the sari on her. The Contessa then gives Nina a haircut and puts makeup on her. Now looking nothing like a maid, Nina imagines herself living out the Contessa's existence while listening to her stories. This triggers a series of fantasy sequences, all taking place in elaborate settings such as casinos and Venetian palazzos. On a rare day off from work, Nina explores Rome and begins to sense the bright future that may lie in store for her. That evening, while she is performing a task for the Contessa, the latter suffers a mental breakdown. The hotel's manager, angered by the Contessa's wailing, insists that she must leave the hotel within a few days. The next morning, Nina seeks help from Mario, a frustrated screenwriter who lives in the hotel. She has brought with her some of the Contessa's old stock certificates, hoping that Mario can determine their worth. Mario says they are worthless, but feels no pity for the Contessa. Angered, Nina leaves his room. Later, Nina goes to a bank and finds that Mario was nearly right. Most of the certificates are worthless, but one, from the Bank of Congo, is worth enough to pay the Contessa's hotel bill for weeks – ₤150,000. She uses part of this money to help pay the Contessa's hotel expenses. That same day, Nina goes to a restaurant to pick up the Contessa's dinner. A screen director, Antonio Vicari, sees Nina there and uses Mario, who is writing a screenplay for him, to meet her. Eventually, arrangements are made for Nina to have a screen test. Before she leaves for the studio, she finds that the Contessa has checked out of the hotel to find an old flame, Gabriele d'Orazio. No longer thinking clearly, the Contessa hurries into the street and is hit by a car. She is taken, unconscious, to a Catholic charity hospital. Meanwhile, Nina has difficulties with her screen test, until Mario gets her to talk about the Contessa. Her subsequent show of passion impresses Vicari, who decides he wants Nina to star in his next picture. Nina hurries off the set, and after a search, she and Mario locate the hospital where the Contessa is under the care of Sister Pia. Nina is taken to the Contessa's bedside, who has just died. Saddened, Nina takes the Contessa's ornate mirror as a remembrance and leaves the hospital. Back at the present time, Nina has become a motion picture star. She arrives at the press conference. As she steps out of her limousine, a girl hurries up and says she wants to be just like Nina when she grows up.

Өндіріс

Романды 1965 жылы Пол Осборн «Ла Контесса» деп сахнаға қойды, ал бас рөлде Вивьен Ли ойнады. Миннелли кітапты 1966 жылы оқыды, бірақ фильмге құқықты тек 1973 жылы алды. Ол Джек Х. Скирболл арқылы қаржы жинады, ол кейде продюсерлікпен айналысты. Ақырында American International Pictures итальяндық продюсер Джулио Сбаригиямен бірлесіп қаржыландыруға келісті. Түсірілім 1975 жылдың ақпан айында Рим мен Венецияда басталды және 14 аптаға созылуы жоспарланған еді, бірақ фильм кестеден қалып қойды. Миннеллидің түсірген нұсқасы үш сағаттан асты. Лиза Миннеллидің сол кездегі күйеуі Джек Хейли-младший фильмді 97 минутқа дейін қысқартты. Винченте Миннелли кейіннен фильмнен бас тартты, ал режиссер Мартин Скорсезе экран жұлдызына жасалған қатыгездік үшін AIP-ті сынап, сауда басылымдарында жарнамалар жариялады. Chicago Sun Times газетінің редакторы Роджер Эберт оны «фильм ретінде үлкен көңіл көшірмейтін туынды, бірақ арманға берілу үшін өте жақсы. Соңғы кезде сюжеттен бас тартып, шатасқан оқиғадан арылғаннан кейін, біз 60 жастағы Ингрид Бергманды тамашалау мүмкіндігіне ие боламыз. Меніңше, Ингрид Бергманды кез келген жаста ойлау – уақытты өткізудің лайықты тәсілі. Ол жарқын экрандық бейнесімен ерекшеленеді, сондықтан кинолық романтиканы жақсы көретін адамдар үшін «Уақыт мәселесі» арман жобасы сияқты көрінген болуы керек. Дегенмен, фильм толыққанды тұрғысынан дұрыс емес». Time журналында Джей Кокс былай деп жазды: «Бұл жағдай қиынға соғады: өте талантты адамдар өздерінің ең жақсы қабілеттерінен төмен жұмыс істейді, бәрі асығыс шараға айналады. Фильмге күш салынып, сәл сиқыр қолданылса, нәтиже жақсы болуы мүмкін еді, бірақ бірдеңе қатты бұзылды. Режиссер Миннеллидің бұрынғы керемет алхимиясы бәрін қорғасынға айналдырады. Фильм бөлінген, мағынасыз, истериялық; актерлер де қиындық сезініп, ауыр, үстемдік ететін бейшаралықпен ойнайды. «Уақыт мәселесі» Миннеллинің фильміне мүлдем ұқсамайды. Ол жылдар бойы тіпті ең қарапайым жұмыстарға да салған еңбекқорлығын көрсетпейді».

The novel had been adapted for the stage by Paul Osborne as La Contessa in 1965 and starred Vivien Leigh in the title role. Minnelli read the book in 1966, but only obtained the film rights in 1973. He raised the funds via Jack H. Skirball, a sometime producer. Eventually American International Pictures agreed to co finance with Italian producer Giulio Sbarigia. Shooting began in February 1975 in Rome and Venice and was meant to take 14 weeks; however, the movie went behind schedule. Minnelli's cut of the movie was over three hours. Liza Minnelli's then husband Jack Haley Jr. re cut the film to 97 minutes. Vincente Minnelli later disowned it, and fellow director Martin Scorsese took out ads in the trade papers chastizing AIP for its treatment of the screen legend. Roger Ebert of the Chicago Sun Times called it "a fairly large disappointment as a movie, but as an occasion for reverie, it does very nicely. Once we've finally given up on the plot – a meandering and jumbled business – we're left with the opportunity to contemplate Ingrid Bergman at 60. And to contemplate Ingrid Bergman at any age is, I submit, a passable way to spend one's time she possesses a radiant screen personality for people who love movie romance, A Matter of Time must have seemed like a dream project. And yet the movie just doesn't hold together." In Time, Jay Cocks wrote "It makes for an awkward occasion: a group of gifted people working so far below their best talents that everything takes on the giddy air of a runaway charade the movie could have worked with hard effort and a little magic, but something has gone terribly wrong. Director Minnelli's once wondrous alchemy turns everything to lead. The movie is disjointed, sappy, hysterical; and the actors, perhaps sensing trouble, press on with painful, overbearing desperation A Matter of Time does not look at all like a Minnelli movie. The fastidious craftsmanship that he has through the years expended even on the lowliest undertaking is nowhere in evidence."