Кіріспе

Лұқа 15-ші жазба - Лұқа кітабының он бесінші тарауы. Бұл тараудың кітабының аты белгісіз, бірақ ертедегі христиан дәстүрі бір ауыздан бұл Ізгі хабарды Лұқа және Елшілердің істері деп бекітті. Бұл тарауда Иса Мәсіхтің үш астарлы әңгімесінің баяндалған: жоғалған қой, жоғалған тыйын және жоғалған немесе 'бозым' ұлы, бұл үштілділік Исаның парызшылдар мен діни басшылар оны "күнәкарлармен" бірге қонақжайлық танытып, тамақтануда айыптап отырғанынан кейін айтып берген құтқарылу туралы. Киелі кітап түсіндірмешісі Генрих Майер осы тарауды, келесі тарауды және Лұқа 17:1 10-ды (ЖД) "жаңа, маңызды және көбінесе бейнелі баяндамалар" деп атайды. Арно Гебелейн бұл астарлы әңгімелер кеңінен қолданылып, қызықты болатынын айтады.

1-аят

Салықшылар мен өзге де күнәкарлар Исаны тыңдау үшін көптеп қасына жиналатын. Бұл Луканың салық жинаушылар туралы үшінші сөздері (, hoi telōnai, сонымен қатар "салымшылар" деп аударылады); олар бұрын шомылдыру рәсімін жасаған Жақияның өкінішке шақыруына жауап берген топтардың бірі болған, ал Иса олармен бірге тамақтанып, парызшылдардың бұрынғы шағымдары арасында 5-ші тарауда. Фредерик Фаррар "күнәкарлар" деген сөз жалпы алғанда "адамдардың төмен және сыртқа шығарылған санаттарына" қатысты екенін айтады.

Жоғалған қой туралы астарлы әңгіме

37 тармақтарда Жаңа Келісімнің екі каноникалық ізгі хабарларында және каноникалық емес Томастың Ізгі хабарында кездесетін осы астарлы әңгіме жазылған. Ізгі хабарда айтылғандай, бір қойшы тоқсан тоғыз қойдан тұратын қойын тастап, жоғалған бір қойсын іздеп кетеді. Бұл астарлы әңгімені Матайдың нұсқасымен салыстырғанда, Лұқа жоғалту үшін бағушының жауапкершілігін атап көрсетеді (3-аят: егер ол біреуін жоғалтса; Матайда, олардың біреуі адасады), іздеудің шартты болмайтындығы және күнәкардың өкініші әкелген қуаныш. Франклин бұл екі әңгіменің де Құдайдың адасқандарды іздеу туралы негізгі баяндауына өкініш туралы түсініктеме (7 және 10-аяттар) қосылған деп айтады. Бұл түсініктеме "мысалдың өзі солай талап еткендіктен емес, Лұқа Құдайдың мейірімділікпен көмек көрсетуіне баса назар аударғандықтан, ол кездескен адамдардың оған жауап беру қажеттілігін төмендетуі мүмкін деген айыпқа бейім болғандықтан енгізілген көрінеді". "Жұмысшы Әке" және "Мұқтаж Әке" - құтқарылу туралы циклдің үшінші және соңғы бөлігі, сонымен қатар Лұқаның Ізгі хабарында ғана кездеседі (11-32 тармақтар). Онда әкесі өлер алдында екі ұлының кішісіне мұралық үлесін беретінін айтады. Кіші ұлы, өз байлығын ысырап еткеннен кейін (бұл сөз "құнсыз" деген мағынаны береді), ашаршылық кезінде аш қалады. Содан кейін ол өкінді және үйіне оралды. Ол жұмыс істеуге өтініш білдірді және әкесіне туыстығынан бас тартты. Алайда әкесі оны ұлы ретінде қабылдап, той жасайды. Үлкен ұлы оған қатысудан бас тартып, әкесі үшін жұмыс істеген кезден бері оған достарымен бірге тойлауға ешбір ешкі де бермегенін айтады. Әкесі үлкен ұлына: "Әкеңнің бар мал-мүлкі үлкен ұлыңа тиесілі, ал кіші ұлың қайтып келгенде, бәрібір тойлаңдар!" - деп ескертеді.

Литургиялық қолданыс

Батыс католик дәстүрінде бұл астарлы әңгіме әдетте оразаның төртінші жексенбісінде (C жылы) оқылады, ал Шығыс православие шіркеуінде ол ысырапшыл ұлының жексенбісінде оқылады.