Кіріспе

Arbaugh v. Y & H Corp., 546 U. S. 500 (2006), 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның VII тарауына қатысты АҚШ Жоғарғы Сотының шешімі, ол жұмыспен қамту дискриминациясының құрбандарына жеке іс жүргізу себептерін ұсынады. Сот VII тараудың "қызметкерлердің саны туралы талап" бойынша, әлеуетті жауапкерлерді кем дегенде он бес қызметкерді ұстап тұрғандарға шектейтін, VII тарау талаптарын қарау үшін сот құзыретіне шектеу қойылмайды деп шешті. Бұл талап VII тараудың талаптарының негізгі элементі болып табылады, яғни жауапкер бұл мәселені үкім шығарар алдында көтеруі керек, әйтпесе талаптан бас тартылады.

Өмірбаян

Дженифер Арбо Нью-Орлеандағы Moonlight Cafe ресторанында 2000 жылдың мамыр айынан 2001 жылдың ақпанына дейін бармен және официантка болып жұмыс істеді. Осы уақыт ішінде ол өзінің бір мейрамхана иесі тарапынан ұдайы жыныстық асырастырып келгенін мәлімдеді. 2001 жылы 8 қарашада Арбо Луизиананың Шығыс округінің АҚШ округінің сотына арыз жазып, Y & H корпорациясына (Мунлайт кафеінің операторы) және иесіне қарсы талаптарды алға тартты. Оның арызында Луизиана штатының заңына сәйкес түрлі құқық бұзушылықтар бойынша, VII тарауды бұза отырып, жыныстық асырау туралы айтылған. Арбоның арызында оның VII тараудағы талаптары оның ісін қарау үшін соттың федералды сұраққа қатысты құзыретіне жүгінгенін мәлімдеді.

Аудандық сот ісін жүргізу

2002 жылдың қазан айында екі күндік сот процесінен кейін Арбоның пайдасына 40 000 доллар төрелік шығарылды. Екі аптадан кейін Y&H сотқа жүгіну құқығына ие болмағандықтан, сотқа жүгіну туралы өтініш берді, ол бірінші рет сот ісінде VII тарау бойынша "жұмыс беруші" ретінде танылмайды, өйткені ол тиісті мерзім ішінде 20 немесе одан да көп күнтізбелік аптада он бес немесе одан да көп қызметкерді жұмысқа қабылдамады. Егер Арбо VII тарау бойынша жарамды талап білдірмеген болса, Y&H ол сәйкесінше федералды сот төрелігін шақыра алмады деп дәлелдеді. Аудандық сот сотталушының сот жүргізілгеннен кейін мәселені көтеруін "әділсіз және сот ресурстарын ысырап ету" деп санаса да, соттың екі тарапқа да соттан кейінгі мәселелерді анықтауды тапсырды, өйткені сот ісі кез-келген сатыда көтерілуі мүмкін. Аудандар соты сот шешімін қысқарту туралы шешімді қарауға өзгерткеннен кейін, жұмыс берушілер критерийлері қанағаттандырылмаған деп тапты, өйткені Y&H жеткізушілері, меншік иелері мен олардың акционерлерінің әйелдері VII тараудың мақсаттары үшін "қызметкерлер" емес, ал компания оларды қамтымай талапты орындай алмайды. Сот Арбоның пайдасына өз шешімін бұзды, оның VII тараудағы талапты және оның мемлекеттік заң талаптарын бұзған жоқ.

Апелляциялық соттың шешімі

Арбоу бұл шешімді қайта қарауға шағымданып, АҚШ-тың 5-ші округтік апелляциялық сотына жүгінді, ол аудандық соттың шешімін бекітті. Бұрынғы шешімдеріне байланысты Апелляциялық сот жауапкердің VII тараудың "жұмыс беруші" ретінде танылмауы аудандық соттың сот ісіне қатысты құзыретін жояды деп тапты. Сот Y&H-де қажетті 15 қызметкер жұмыс істемеген деген қорытындыға қол жеткізу үшін сот ісін қараудың негізсіздігіне байланысты жұмыстан босатуды дұрыс деп тапты.

Соттың пікірі

Арбо АҚШ Жоғарғы Сотына сертификат беру туралы өтініш берді, ол Апелляциялық соттардың арасындағы қарама-қайшылықты шешім қабылдау туралы шешімді қарастырды. АҚШ-тың солиситор-генералына ауызша пікірталасқа қатысуға рұқсат берілді, ол Арбоның құқықтық түсіндіруін қолдап, пікір білдірді. Жоғарғы Сот биылғы бесінші округтің шешімін судья Рут Бадер Гинзбургтің пікірінде бір ауыздан өзгертіп, VII тарауды қолдану үшін қызметкерлердің шегі талапкердің сот төрелігін талап етудің бір элементі болып табылады, бұл сот төрелігі мәселесі емес деп тапты.

Гинзбургтің көпшілік пікірі

Сот бірінші кезекте федералды сот практикасының мәселелерді шешуде көп жағдайда сот төрелігі талаптары мен сот төрелігінен босату туралы талаптардың элементтерін қате түрде біріктіретінін атап өтті. Соттар істі сот құзыретінің болмауы немесе талаптың көрсетілмеуі үшін қараудан бас тартқан-ақ, еш уақытта нақтыламаған. Жоғарғы Соттың өзі VII тараудың алдыңғы шешімдерінде төменгі соттың талапкердің VII тарау бойынша талап қоюды ұсынбағанын тиісті түрде сотқа жатқызбағаны туралы пікір білдіруден бас тартты, оның орнына төменгі соттың заңның құрылымына назар аударуды жөн көрді. Сот сотқа қатысты шектеулерден туындайтын үш негізгі салдарын сипаттады және олардың қызметкерлердің саны туралы талапқа қатысты емес екендігін анықтады. Біріншіден, сотқа жүгіну құқығына қатысты мәселеде сотқа жүгіну құқығына қатысты, сондықтан ол ешқашан жоғалтылмайды немесе одан бас тартылмайды. Барлық соттарда, тіпті тараптардың ешқайсысы да дау айтпаса да, іс-әрекетті қарау құзыреті бар-жоғын анықтау үшін тәуелсіз міндет бар. Сот VII тараудың мәтінінде ештеңе де Конгресс соттардың өздерінің қызметкерлерінің санының талаптары орындалғанын өз бетінше қамтамасыз етуді көздегенін білдірмейді деп есептеді. Екінші, егер сот төрелігі даулы фактілерге қатысты болса, сот төрешісі дәлелдемелерді қарауға және дауды өз бетінше шешуге құқылы. Керісінше, егер сот төрелігі талаптарының маңызды элементтерін қанағаттандыру мәселесі туындаса, онда бұл мәселе бойынша сот төрелігі тиісті шешім қабылдайды. Үшіншіден, егер федералды сот өзінің сотқа қатысты құзыреті жоқ деп тапса, сот шағымды тұтастай алып тастауы керек, сондықтан сот Арбоның мемлекеттік заң талаптарын бұзған, тіпті олар сотқа қаралып, қазылар алқасы анықтаған болса да. Керісінше, сот федералды талапты келтірмегендіктен қараудан бас тарту туралы өтінішті берген кезде, сот әдетте мемлекеттік құқық талаптарын қарау үшін қосымша юрисдикцияны жүзеге асыру үшін өз қалауы бойынша әрекет етеді. Сот Конгресс қызметкерлердің саны туралы талапты "құқық" деп атай алатынын атап өтті, егер ол қаласа, "қақтығыстағы сома" шегін алуан түрлілік туралы юрисдикцияны белгілеуде пәндік юрисдикцияның құрамдас бөлігіне айналдырды. Алайда, 15 қызметкерге арналған шекті мөлшерде VII тараудың құзыреттілік туралы ережеден бөлек ережеде көрінеді және құзыреттілік терминдерінде сөйлемейтін немесе аудандық соттардың құзыретіне ешқандай сілтеме жасамайтын. Сот қызметкерлердің саны туралы талапты сот құзыретінің мәнімен байланыстырып, "әділетсіз" және "сот ресурстарын ысырап етуді" ескере отырып, Сот бұл талапты сот құзыретінің мәні ретінде түсіндіруден бас тартуды "ең дұрыс жол" деп тапты. Соттың қорытындысында "Егер Конгресс заңмен бекітілген шектеуді юрисдикция ретінде санамаса, соттар бұл шектеуді юрисдикция емес деп қарауы керек" деп мәлімдеді.