Құстар отбасы: Торғайлар және олардың ерекшеліктері
Lark
Құстар отбасы: Торғайлар (Alaudidae) туралы ақпарат. Африкада кең таралған, дүниежүзілік құс. Еуразиялық торғай – ең танымал түрі. Торғайлар туралы көбірек біліңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Құстар отбасысы
Family of birds
Қызылқұстар – Алaудa тұқымдасына жататын қүстар. Қызылқұстардың таралу аймағы бүкіл әлемге тараған, ең көп түрі Африкада кездеседі. Солтүстік Америкада тек бір түрі – мүйізді қызылқұс, ал Австралияда тек Хорсфилд бұталы қызылқұсы таралған. Мекендеу орындары әртүрлі, бірақ көптеген түрлері құрғақ аймақтарда тіршілік етеді. Егер "қызылқұс" сөзі нақтыланбаған болса, көбінесе ол Еуразиялық аспан қызылқұсы (Alauda arvensis) дегенді білдіреді.
Larks are passerine birds of the family Alaudidae. Larks have a cosmopolitan distribution with the largest number of species occurring in Africa. Only a single species, the horned lark, occurs in North America, and only Horsfield's bush lark occurs in Australia. Habitats vary widely, but many species live in dry regions. When the word "lark" is used without specification, it often refers to the Eurasian skylark (Alauda arvensis).
Сипаттама
Алаудилер – ұзындығы мен салмағы жағынан кішкентай және орташа өлшемдегі құстар. Көптеген жер құстары сияқты, көптеген алауди түрлерінің де тік тұруға көмектесетін ұзын артқы тырнақтары бар. Көпшілігі жолақты қоңыр түсті қауырсындарымен келеді, кейбіреулері қара немесе ақ түсті өрнектермен ерекшеленеді. Олардың қарапайым сыртқы түрі жерде, әсіресе ұяда жатқанда, жасыруға көмектеседі. Олар жәндіктермен және тұқымдармен қоректенеді; көптеген түрлердің ересектері негізінен тұқымдарды жесе де, барлық түрлер өз балаларын шайқаудан кейін кем дегенде бірінші аптада жәндіктермен тамақтандырады. Көптеген түрлер азық табу үшін мүсіктерімен қазып алады. Кейбір алаудилердің тұқымды жару үшін қалың мүсіктері болады (мысалы, қалың мүсікті алаудиде бұл ерекше айқын), ал басқаларының ұзын, төмен қарай иілген мүсіктері бар, олар қазуға өте ыңғайлы. Алаудилер 11-16 күндей күндерінде жатысқа жатады. Шекспирдің 29-сонетінде: «таңда көтеріліп, / сұранышпен жатқан жерден, көктегі қақпаға ән салады» (11–12). Алаудилер сонымен қатар (көбінесе бір уақытта) «жандар мен жандардың құрметімен» (Бернарт де Вентадорнның Can vei la lauzeta mover еңбегіндегідей) және «ғибадатхана қызметтерімен» байланысты. Таңның және діни мағынаның осы екі түрі Блейктің Альбион қыздарының көріністеріндегідей «рухани таң» ретінде біріктірілуі мүмкін, бұл «жерден көкке және көктен жерге өтуді» білдіреді. Ренессанс суретшілері, мысалы, Доменико Гирландайо, Иоанн 16:16-ға сілтеме жасай отырып, алаудиді Христиан символы ретінде бейнелейді.
Larks, or the family Alaudidae, are small to medium sized birds, in length and in mass. Like many ground birds, most lark species have long hind claws, which are thought to provide stability while standing. Most have streaked brown plumage, some boldly marked with black or white. Their dull appearance camouflages them on the ground, especially when on the nest. They feed on insects and seeds; though adults of most species eat seeds primarily, all species feed their young insects for at least the first week after hatching. Many species dig with their bills to uncover food. Some larks have heavy bills (reaching an extreme in the thick billed lark) for cracking seeds open, while others have long, down curved bills, which are especially suitable for digging. Larks incubate for 11 to 16 days. and Shakespeare's Sonnet 29, "the lark at break of day arising / From sullen earth, sings hymns at heaven's gate" (11–12). The lark is also (often simultaneously) associated with "lovers and lovers' observance" (as in Bernart de Ventadorn's Can vei la lauzeta mover) and with "church services". These meanings of daybreak and religious reference can be combined, as in Blake's Visions of the Daughters of Albion, into a "spiritual daybreak" to signify "passage from Earth to Heaven and from Heaven to Earth". With Renaissance painters such as Domenico Ghirlandaio, the lark symbolizes Christ, with reference to John 16:16.
Музыка
Ағылшын композиторы Ральф Воган Уильямс Джордж Мередиттің өлеңін музыкалық тұрғыдан бейімдеді, және оны 1914 жылы аяқтады. Ол скрипка мен фортепианоға арналған, ал атауы – "The Lark Ascending – A Romance". Бұл туынды алғаш рет 1920 жылдың желтоқсан айында орындалды. Содан кейін композитор оны скрипка мен оркестр үшін қайта жазды, бұл нұсқа алғаш рет 1921 жылдың маусымында таныстырылды, және осы нұсқасы бүгінгі күнге дейін ең танымал. Ескі уэльс халық әні "Marwnad yr Ehedydd" ("Ларктың жоқтауы") "қарғаның" өлімі туралы айтады, бұл, мүмкін, Уэльс басшысы Оуэйн Глиндюрға жасалған сырлы сілтеме болуы мүмкін.
English composer Ralph Vaughan Williams wrote a musical setting of George Meredith's poem, completed in 1914. It was composed for violin and piano, and entitled The Lark Ascending A Romance. The work received its first performance in December 1920. Soon afterwards the composer arranged it for violin and orchestra, in which version it was first performed in June 1921, and this is how the work remains best known today. The old Welsh folk song Marwnad yr Ehedydd (The Lark's Elegy) refers to the death of "the Lark", possibly as a coded reference to the Welsh leader Owain Glyndŵr.
Үй жануарлары
Қытайда дәстүрлі түрде шырғалақтар үй жануарлары ретінде ұсталады. Пекинде шырғалақтарды басқа әнші құстар мен жануарлардың дауысын қайталауға үйретеді. Пекин тұрғындарының ежелгі әдеті – шырғалақтарына қатаң ретпен 13 түрлі дыбысты үйрету ("шырғалақтың он үш әні" деп аталады, қытайша: 百灵十三套). Барлық 13 дыбысты дұрыс ретпен айта алатын шырғалақтар жоғары бағаланады, ал әндеріндегі кез келген қателік олардың құнын күрт төмендетеді.
Traditionally, larks are kept as pets in China. In Beijing, larks are taught to mimic the voice of other songbirds and animals. It is an old fashioned habit of the Beijingers to teach their larks 13 kinds of sounds in a strict order (called "the 13 songs of a lark", Chinese: 百灵十三套). The larks that can sing the full 13 sounds in the correct order are highly valued, while any disruption in the songs will decrease their value significantly.
Ерте ояну
Құбылар күнінің басында, көбінесе таң атпай бұрын ән салады, соның салдарынан таңертең ерте тұратын адамды "құбымен бірге тұру" деп айтады, ал "құбы" деген сөз таңертең әдетте ерте тұратын адамды білдіреді.
Larks sing early in the day, often before dawn, leading to the expression "up with the lark" for a person who is awake early in the day, and the term lark being applied to someone who habitually rises early in the morning.