Меcklenburg-Шверин герцогтығының тарихы (1379-1815)

Кіріспе

Германия мемлекеті (1379–1815)

Мекленбург-Шверин герцогтығы (Herzogtum Mecklenburg Schwerin) – 1701 жылы Фридрих Вильгельм мен Адольф Фридрих II Мекленбург герцогтығын Шверин мен Штрелицке бөлген кезде құрылған Солтүстік Германиядағы герцогтік. Мекленбург Никлотинг әулетінің мұрагерлері басқарған Мекленбург-Шверин Балтық теңізі жағалауында, Холштейн-Глюкштадт пен Померания герцогтығы арасындағы Киелі Рим империясының мемлекеті болып қала берді.

Шығу тегі

Династияның негізін қалаушы Никлот (1090–1160) – славян оботрит тайпалық конфедерациясының басшысы, алға жылжыған сакстарға қарсы күресіп, 1160 жылы Генрих Арыстаннан Венд кресті жорығы барысында жеңілді. Никлоттың ұлы Прибислав Генрихке бағынып, 1167 жылы әкесінен қалған мұрасын Мекленбургтің бірінші князі ретінде алды. Прибиславтың ұрпақтары арасында аумақ бөліскеннен кейін, Генрих II (1266–1329) 1312 жылға қарай Старгард және Росток иеліктерін сатып алып, біріктірілген Мекленбург жерлерін – Шверин және Верле округтерінен басқа – ұлдары Альберт II мен Иоаннға мұра етіп берді. Екеуі де герцог атағын алған соң, бұрынғы Старгард иелігі 1352 жылы Иоанн үшін Мекленбург-Старгард герцогтығы болып қайта құрылды. Альберт II Мекленбургтің үлкен батыс бөлігін сақтап қалды, ал 1358 жылы бұрынғы Шверин округін сатып алғаннан кейін, Шверинді резиденциясы етіп белгіледі. 1363 жылы Альберттің ұлы Альберт III Швецияға жорық жасады, бір жылдан кейін король тағына отырды. 1436 жылы Верленің соңғы иесі Вильгельм еркек мұрагерсіз қайтыс болды. Вильгельмнің күйеу баласы, Мекленбург-Старгардтың Ульрик II-нің балалары болмағандықтан, оның әулеті 1471 жылы Ульрик қайтыс болғаннан кейін тоқтап қалды. Барлық иеліктер Мекленбург-Швериннің герцогы Генрих IV-ке қайта оралды, ол сол кезде бүкіл Мекленбургтің жалғыз билеушісі болды. 1520 жылы Генрихтің немерелері Генрих V және Альберт VII герцогтықті қайта бөліп, Мекленбург-Гюстров бөлігін құрды, оны герцог Адольф Фредерик I Мекленбург-Шверин 1610 жылы мұра етіп алды. 1621 жылы екінші бөлісте Гюстровты өзінің інісі Иоанн Альберт II-ге берді. Екеуі де 1628 жылы Альбрехт фон Валленштейн тарапынан тақтан түсірілді, себебі олар Отыз жылдық соғыста Данияның Кристиан IV-ін қолдаған еді. Дегенмен, үш жылдан кейін Швеция империясы оларды қалпына келтіруге мәжбүр етті. 1695 жылы Иоанн Альберт II-нің ұлы, герцог Густав Адольф еркек мұрагерсіз қайтыс болғаннан кейін, Мекленбург герцогы Фредерик Вильгельм Мекленбург-Швериннің басшылығымен қайта біріктірілді.

The dynasty's progenitor, Niklot (1090–1160), was a chief of the Slavic Obotrite tribal federation, who fought against the advancing Saxons and was finally defeated in 1160 by Henry the Lion in the course of the Wendish Crusade. Niklot's son, Pribislav, submitted to Henry, and in 1167 came into his paternal inheritance as the first Prince of Mecklenburg. After various divisions of territory among Pribislav's descendants, Henry II of Mecklenburg (1266–1329) by 1312 had acquired the lordships of Stargard and Rostock, and bequeathed the reunified Mecklenburg lands – except for the County of Schwerin and Werle – to his sons, Albert II and John. After they both had received the title of duke, the former lordship of Stargard was recast as the Duchy of Mecklenburg Stargard for John in 1352. Albert II retained the larger western part of Mecklenburg, and after he acquired the former County of Schwerin in 1358, he made Schwerin his residence. In 1363 Albert's son, Duke Albert III, campaigned in Sweden, where he was crowned king one year later. In 1436, William, the last Lord of Werle, died without a male heir. Because William's son in law, Ulric II of Mecklenburg Stargard, had no issue, his line became extinct upon Ulric's death in 1471. All possessions fell back to Duke Henry IV of Mecklenburg Schwerin, who was then the sole ruler over all of Mecklenburg. In 1520 Henry's grandsons, Henry V and Albert VII, again divided the duchy, creating the subdivision of Mecklenburg Güstrow, which Duke Adolf Frederick I of Mecklenburg Schwerin inherited in 1610. In a second partition of 1621, he granted Güstrow to his brother, John Albert II. Both were deposed in 1628 by Albrecht von Wallenstein, as they had supported Christian IV of Denmark in the Thirty Years' War. Nevertheless, the Swedish Empire forced their restoration three years later. When John Albert II's son, Duke Gustav Adolph, died without male heirs in 1695, Mecklenburg was reunited once more under Frederick William, Duke of Mecklenburg Schwerin.

Тарих

1692 жылдың маусымында Кристиан Людовик I жер аударылып, ұлдары болмай қайтыс болғаннан кейін, оның герцогтығына мұрагерлік құқығы үшін оның інісі Адольф Фридрих II мен оның жүрегі туысы Фридрих Вильгельм арасында дау туды. Император және Швеция мен Бранденбург курфюрстігінің билеушілері осы күреске қатысты, ол үш жылдан кейін, Густав Адольфтың қайтысынан кейін Мекленбург-Гюстров әулетінің жойылғандығынан одан әрі күшейді. 1701 жылы Төменгі Саксондық округтің императорлық мемлекетінің келісімімен Гамбург шартына (1701) қол қойылды және елдің соңғы бөлінісі жасалды. Мекленбург екі талапкердің арасында бөлінді. Мекленбург-Шверин герцогтығы Фридрих Вильгельмге, ал Мекленбург-Штрелиц герцогтығы, шамамен орта ғасырлық Штаргард иелігінің қайта құрылуы, Адольф Фридрих II-ге берілді. Сонымен қатар, бірінші туған баланың құқығы қайта бекітілді, ал Мекленбург-Шверин билеушісіне ортақ ландтагты шақыру құқығы сақталды. Ұдайы қақтығыстар мен бөліністер герцогтардың билігін әлсіретіп, Мекленбургтің империяның ең артта қалған аймақтарының бірі екенін бекітті. Мекленбург-Шверин герцог пен ақсүйектер арасындағы конституциялық күрес кезінде пайда болды. Швецияға қарсы соғыста Ресей империясына қосылған Карл Леопольдтың ауыр қарызы жағдайды шиеленістірді; Карл VI араласты, ал 1728 жылы императорлық сот герцогты басқаруға қабілетсіз деп жариялады. Оның інісі Кристиан Людвиг II герцогтықтың әкімшісі болып тағайындалды. 1747 жылы заңды түрде билікке ие болған осы ханзаданың тұсында 1755 жылдың сәуір айында герцогтық үшін жаңа конституция жасалатын Росток конвенциясына қол қойылды. Бұл құжат бойынша барлық билік герцог, ақсүйектер және жалпы жоғары сыныптардың қолында болды; төменгі сыныптар мүлдем өкілдік етілмеді. Жеті жылдық соғыс кезінде Фридрих II Ұлы Фридрихке қарсы тұрды, нәтижесінде Мекленбург-Шверин Пруссияның оккупациясына түсті. Фридрих II-нің билігі елге басқа да жағынан да пайдалы болды. Француз революциялық соғыстарының алғашқы жылдарында Мекленбург-Швериннің ұлы герцогы Фридрих Франц I бейтараптық саясатын ұстанды, ал 1803 жылы Висмар қаласын Швеция патшалығынан қайтарып алды. 1806 жылы аумақ Бірінші француз империясының әскерлерімен басылып алынды, ал 1808 жылы Фридрих Франц I Рейн конфедерациясына қосылды. Кейін ол конфедерацияның Наполеонды тастап кеткен алғашқы мүшесі болды, оның армиясына контингент жіберді, ал 1813-1814 жылдары Францияға қарсы күресті.

In June 1692, when Christian Louis I died in exile and without sons, a dispute arose about the succession to his duchy between his brother, Adolphus Frederick II, and his nephew, Frederick William. The emperor and the rulers of Sweden and of the Electorate of Brandenburg took part in this struggle, which was intensified three years later, when on the death of Gustav Adolph, the family ruling over Mecklenburg Güstrow became extinct. In 1701, with the endorsement of the Imperial state of the Lower Saxon Circle, the Treaty of Hamburg (1701) was signed and the final division of the country was made. Mecklenburg was divided between the two claimants. The Duchy of Mecklenburg Schwerin was given to Frederick William, and the Duchy of Mecklenburg Strelitz, roughly a recreation of the medieval Stargard lordship, to Adolphus Frederick II. At the same time, the principle of primogeniture was reasserted, and the right of summoning the joint Landtag was reserved to the ruler of Mecklenburg Schwerin. Continued conflicts and partitions weakened the rule of the dukes and affirmed the reputation of Mecklenburg as one of the most backward territories of the Empire. Mecklenburg Schwerin began its existence during a series of constitutional struggles between the duke and the nobles. The heavy debt incurred by Charles Leopold, who had joined Russian Empire in a war against Sweden, brought matters to a head; Charles VI interfered, and in 1728 the imperial court of justice declared the duke incapable of governing. His brother, Christian Ludwig II, was appointed administrator of the duchy. Under this prince, who became ruler de jure in 1747, the Convention of Rostock, by which a new constitution was framed for the duchy, was signed in April 1755. By this instrument, all power lay in the hands of the duke, the nobles, and the upper classes generally; the lower classes were entirely unrepresented. During the Seven Years' War, Frederick II took a hostile attitude towards Frederick the Great, and in consequence Mecklenburg Schwerin was occupied by Prussia. In other respects Frederick II's rule proved beneficial to the country. In the early years of the French Revolutionary Wars, Frederick Francis I, Grand Duke of Mecklenburg Schwerin remained neutral, and in 1803 he regained Wismar from the Kingdom of Sweden. In 1806 the territory was overrun by the First French Empire, and in 1808 Frederick Francis I joined the Confederation of the Rhine. He was later the first member of the confederation to abandon Napoleon, to whose armies he had sent a contingent, and in 1813–1814 he fought against France.

Салдары

1815 жылы Вена конгресінде Мекленбург-Швериннің Фредерик Франциск I Ұлы герцог атағын алды. 1918 жылы Бірінші дүниежүзілік соғысының нәтижесінде монархиялар құлағаннан кейін Ұлы герцогтік Мекленбург-Шверин еркін штаты болып өзгерді. 1934 жылдың 1 қаңтарында ол көршілес Мекленбург-Штрелиц еркін штатымен біріктірілді (қазір екеуі де Германияның Мекленбург-Ворпомерн жерінің құрамында).