Кіріспе

Венгрияның ұлттық әнұраны "italic=no" (; "Гимн" немесе "Аннтем") – Венгрияның ұлттық әнұраны. Әннің сөздерін 1823 жылы ұлттық атымен белгілі ақын Ференц Кёльсе жазды, ал қазіргі ресми музыкалық үлгісін 1844 жылы романтикалық композитор Ференц Эркель жазды, бірақ одан да аз танымал музыкалық нұсқалар бар. Өлең "A magyar nép zivataros századaiból" ("Венгр халқының дауылды ғасырларынан") деген тақырыппен жазылған; бұл тақырыптың, қазіргі ұлттық проблемаларға емес, өткенге назар аудару арқылы, өлеңнің Габсбург цензурасынан өтуіне мүмкіндік беру үшін арнайы қосылған деген пікір жиі айтылады. Өлең мәтінінің толық мағынасы венгр тарихын жақсы білетіндерге ғана анық. Бірінші шумақ ресми шараларда да, жалпы ортада да орындалады. Ол 1844 жылы жазылғаннан бастап Венгрия Корольдігінің гимні ретінде де-факто қолданылды және 1989 жылы үшінші Венгрия Республикасының ұлттық әнұраны ретінде ресми түрде қабылданды. "Himnusz" әнінің мәтіні Isten, áldd meg a magyart (; ) сөздерімен басталатын дұға.

Атау

Басты нұсқадағы атау "Hymnus" – «мақтау әні» деген мағына беретін латын сөзі, және бұл сөз ағылшын тілінен басқа тілдерде (мысалы, француз немесе неміс тілінде) «әнұран» мағынасында кеңінен қолданылады. Уақыт өте келе «Himnusz» фонетикалық транскрипциясы латын тіліндегі бастапқы жазуды ығыстырып шығарды, және поэма Венгрияның де-факто әнұраны ретінде кеңінен қабылдануымен бірге, «himnusz» сөзі басқа елдер үшін де «ұлттық әнұран» мағынасын алды.

Гимнустың мүсіні

2006 жылғы 7 мамырда Будапештке жақын Будакеши қаласындағы Сзарвас алаңында «Гимн» поэмасына арналған мүсін ашылды. Бұл мүсінді венгр мұрасының иегері Мария В. Мажик жасаған. Ол поэманың толық мәтінін шеңбер түрінде бейнелейді, ал ортасында екі метрлік қоладан жасалған Құдайдың мүсіні орналасқан. Сегіз бөлік тастан тұратын, әрқайсының биіктігі төрт жарым метр болатын жеті арканың арасында 21 қола қоңырау орналасқан. Поэманың музыкалық үлгісін осы қоңыраулармен ойнауға болады. Мүсіннің құрылысына жұмсалынған 40 миллион форинт (шамамен 200 000 АҚШ доллары) халықтан жиналған қаржы есебінен толыққан.