Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық романист және драматург (1849–1924)
British novelist and playwright (1849–1924)
Франсис Элиза Ходжсон Бернетт (24 қараша 1849 – 29 қазан 1924) – британдық-американдық романист және драматург. Ол ең танымал үш балалар романы – «Кішкентай лорд Фонтлерой» (1885–1886 ж. жарық көрген), «Кішкентай ханшайым» (1905) және «Құпия бақ» (1911) арқылы белгілі. Франсис Элиза Ходжсон Англияның Манчестер қаласында дүниеге келген. 1853 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін, Франсис 4 жаста болғанда, отбасының жағдайы қиынға түсіп, 1865 жылы АҚШ-қа көшіп, Теннесси штатының Нью-Маркет қаласында қоныстанды. Франсис 19 жасында жазушылық жолын бастап, отбасының күнкөрісіне көмектесу үшін журналдарда әңгімелер жариялады. 1870 жылы анасы қайтыс болды. 1873 жылы Теннесси штатының Ноксвилл қаласында медицина докторы Сван Бернеттке тұрмысқа шықты. Бір жылдан кейін тұңғыш ұлы Лайонель дүниеге келді. Бернеттер екі жыл Парижде тұрды, онда екінші ұлдары Вивиан туды, содан кейін АҚШ-қа оралып, Вашингтон қаласына қоныс аударды. Бернет роман жазуға кірісіп, алғашқы романы («That Lass o' Lowrie's») жақсы пікірлер алды. «Кішкентай лорд Фонтлерой» 1886 жылы жарық көрді және оны балалар әдебиетінің танымал авторы етті, алайда 1890 жылдары жазған ересектерге арналған романтикалық романдары да сәнді болды. Ол «Кішкентай лорд Фонтлерой» және «Кішкентай ханшайым» пьесаларының сахналық нұсқаларын жазып, қоюға көмектесті. 1880 жылдардан бастап Бернетт Англияға жиі сапар шегіп, 1890 жылдары онда үй сатып алып, «Құпия бақ» романын жазды. 1890 жылы оның үлкен ұлы Лайонель туберкулезден қайтыс болды, бұл оның көп жылдар бойы күрескен депрессиясының қайталануына себеп болды. 1898 жылы Сван Бернеттен ажырасып, 1900 жылы Стивен Таунсендке үйленді, ал 1902 жылы қайта ажырасты. Бірнеше жылдан кейін ол Нью-Йорк штатының Нассау округіне қоныстанды, 1924 жылы қайтыс болды және Рослин зиратында жерленді. 1936 жылы оның құрметіне Бесси Поттер Вонноның ескерткіш мүсіні Орталық парктегі Консерватория бағында орнатылды. Мүсінде оның екі танымал «Құпия бақ» кейіпкерлері – Мэри мен Диккон бейнеленген.
Frances Eliza Hodgson Burnett (24 November 1849 – 29 October 1924) was a British American novelist and playwright. She is best known for the three children's novels Little Lord Fauntleroy (published in 1885–1886), A Little Princess (1905), and The Secret Garden (1911). Frances Eliza Hodgson was born in Cheetham, Manchester, England. After her father died in 1853, when Frances was 4 years old, the family fell on straitened circumstances and in 1865 emigrated to the United States, settling in New Market, Tennessee. Frances began her writing career there at age 19 to help earn money for the family, publishing stories in magazines. In 1870, her mother died. In Knoxville, Tennessee, in 1873 she married Swan Burnett, who became a medical doctor. Their first son Lionel was born a year later. The Burnetts lived for two years in Paris, where their second son Vivian was born, before returning to the United States to live in Washington, D. C. Burnett then began to write novels, the first of which (That Lass o' Lowrie's), was published to good reviews. Little Lord Fauntleroy was published in 1886 and made her a popular writer of children's fiction, although her romantic adult novels written in the 1890s were also popular. She wrote and helped to produce stage versions of Little Lord Fauntleroy and A Little Princess. Beginning in the 1880s, Burnett began to travel to England frequently and in the 1890s bought a home there, where she wrote The Secret Garden. Her elder son, Lionel, died of tuberculosis in 1890, which caused a relapse of the depression she had struggled with for much of her life. She divorced Swan Burnett in 1898, married Stephen Townsend in 1900, and divorced him in 1902. A few years later she settled in Nassau County, New York, where she died in 1924 and is buried in Roslyn Cemetery. In 1936, a memorial sculpture by Bessie Potter Vonnoh was erected in her honor in Central Park's Conservatory Garden. The statue depicts her two famous Secret Garden characters, Mary and Dickon.
Балалық шағы Манчестерде, Ұлыбритания
Франсис Элиза Ходжсон 24 қараша 1849 жылы Манчестердегі Читхемдегі Йорк көшесінің 141-ші үйінде дүниеге келді. Ол Йоркширдегі Донкастерден шыққан темірші Эдвин Ходжсон мен оның әйелі Элиза Бундтың, Манчестердегі жақсы отбасынан шыққан бес баланың үшіншісі болды. Оның әкесі Динскейтте темір және латунь бұйымдарын сататын бизнес иесі болды. Отбасы жайлы тұрды, оларға қызметші қыз бен күтімші қыз қызмет етті. Франсистің екі үлкен ағасы және екі кіші әпкесі болды. Бір жылдан кейін, 1 қыркүйекте 1853 жылы, әйелі бесінші рет жүкті болған кезде Ходжсон кенеттен инсульттан қайтыс болды, отбасын табыссыз қалдырды. Франсис әжесінің қамқорлығында болды, ал анасы отбасылық бизнесті басқарды. Франсис кітаптарды сатып алған әжесінен оқуға үйренді, әсіресе, өзінің алғашқы кітабы – түрлі-түсті суреттері мен өлеңдері бар «Гүл кітабы» оған ұнады. Олардың кірісі төмендегендіктен, Элиза отбасылық үйден бас тартып, балаларымен Седли Гроув, Таннерс Лейн, Пендлтон, Салфордтағы туыстарымен бірге тұруға көшті. Олар Франсис ойнаған үлкен, қоршалған бақшасы бар үйде тұрды. Франсис бір жыл бойы екі әйел басқаратын кішкентай мектепке барды, онда ол алғаш рет феялар туралы кітапты көрді. Анасы отбасын Салфордтың Ислингтон скверіне көшіргенде, Франсис гүлдер мен бақтардың жетіспеуіне қайғырды. Олардың жаңа үйі, Фридрих Энгельстің айтуынша, сол кезде Манчестерде тұратын, «сипаттауға келмейтін» тығыздық пен кедейлікпен шектесетін, ескірген ақсүйектердің жабық алаңында орналасқан. Франсис өзінің қиялын ескі дәптерлерге жазып, әңгімелер құрастырды. Оның сүйікті кітаптарының бірі – Харриет Бичер Стоудың «Том ағаның қабінесі» романы болды, және ол одан көп сағат бойы кейіпкерлерді сомдап ойнады. Франсис пен оның бауырлары жас қыздар мен жігіттерге арналған таңдамалы семинарияға білім алуға жіберілді, онда ол «епті» және «романтикалық» деп сипатталды. Ол белсенді әлеуметтік өмір сүрді және достары мен туыстарына әңгімелер айтуды ұнатты; анасынан жақсы тыңдаушы тапса да, ағалары оның әңгімелерінен әстеу болды. Манчестер толығымен мақта экономикасына тәуелді болды, ол Америка Азамат соғысынан туған Ланкашир мақта ашаршылығынан қирады. 1863 жылы Элиза Ходжсон бизнесін сатуға және отбасын тағы да кішірек үйге көшіруге мәжбүр болды; сол кезде Франсистің білімі аяқталды. Элизаның інісі (Франсистің ағасы) Уильям Бунд отбасын Кноксвиллге (Теннесси штаты) шақырды, онда ол құрғақ тауарлар дүкенінің табысты жұмыс істейтінін айтты. Бір жыл ішінде Элиза оның ұсынысын қабылдап, Манчестерден отбасымен көшіп кетуге шешім қабылдады. Ол олардың барлық мүлкін сатып, Франсиске өзінің ерте жазбаларын отқа жағуды бұйырды.
Frances Eliza Hodgson was born at 141 York Street in Cheetham, Manchester on 24 November 1849. She was the third of five children of Edwin Hodgson, an ironmonger from Doncaster in Yorkshire, and his wife Eliza Boond, from a well to do Manchester family. Her father owned a business in Deansgate, selling ironmongery and brass goods. The family lived comfortably, employing a maid and a nurse maid. Frances had two older brothers and two younger sisters. Barely a year later, on 1 September 1853 and with his wife pregnant for a fifth time, Hodgson died suddenly of a stroke, leaving the family without an income. Frances was cared for by her grandmother while her mother took over running the family business. From her grandmother, who bought her books, Frances learned to love reading, in particular her first book, The Flower Book, which had colored illustrations and poems. Because of their reduced income, Eliza had to give up their family home and moved with her children to live with relatives in Seedley Grove, Tanners Lane, Pendleton, Salford, where they lived in a house with a large enclosed garden in which Frances enjoyed playing. For a year Frances went to a small dame school run by two women, where she first saw a book about fairies. When her mother moved the family to Islington Square, Salford, Frances mourned the lack of flowers and gardens. Their new home was located in a gated square of faded gentility adjacent to an area with severe overcrowding and poverty that "defied description", according to Friedrich Engels, who lived in Manchester at the time. Frances had a fertile imagination, writing stories of her own creation in old notebooks. One of her favorite books was Harriet Beecher Stowe's novel Uncle Tom's Cabin, and she spent many hours acting out scenes from the story. Frances and her siblings were sent to be educated at The Select Seminary for Young Ladies and Gentlemen, where she was described as "precocious" and "romantic". She had an active social life and enjoyed telling stories to her friends and cousins; in her mother, she found a good audience, although her brothers tended to tease her about her stories. Manchester was almost entirely dependent on a cotton economy that was ruined by the Lancashire cotton famine brought about by the American Civil War. In 1863, Eliza Hodgson was forced to sell their business and move the family once again to an even smaller home; at that time, Frances' limited education came to an end. Eliza's brother (Frances's uncle), William Boond, asked the family to join him in Knoxville, Tennessee, where he now had a thriving dry goods store. Within the year, Eliza decided to accept his offer and move the family from Manchester. She sold their possessions and told Frances to burn her early writings in the fire.
Теннессиге көшіп бару
Азамат соғысы аяқталғаннан кейін және аймаққа әкелген саудасы тоқтаған соң, Фрэнсистің әкесі бизнесінің көп бөлігін жоғалтып, жаңадан келген отбасын қамтамасыз ете алмады. Отбасы алғашқы қыста Ноксвиллдің сыртындағы Нью-Маркет қаласында бұйынынан салынған үйге көшіп орналасты. Кейіннен олар Ноксвиллдегі үйге көшті, Фрэнсис оны "Нұхтың кемесі, Арарат тауы" деп атады, бұл атау үйдің оқшау төбеде орналасқан жерінен шабыттанды. Олардың қарсы бетінде Бернет отбасы тұрды, және Фрэнсис Свон Бернетпен дос болып, оған Англияда оқыған Чарльз Диккенс, сэр Уолтер Скотт және Уильям Мейкпис Такерей сияқты авторлардың кітаптарын таныстырды. Ол бала кезіндегі жарақатынан соң жақындық танытқан болуы мүмкін, себебі ол мүгедек болып, дене тәрбиесімен айналыса алмады. Олар танысқаннан көп ұзамай Свон Огайодағы колледжге кетіп қалды. Фрэнсис ақша табу үшін жазуға кірісті. Оның алғашқы әңгімесі 1868 жылы "Годиз Ледис Бук" журналында жарияланды. Ұзақ өтпей ол "Годиз Ледис Бук", "Скрибнерс Монтли", "Петерсонс Мэгезин" және "Харперс Базар" журналдарында тұрақты түрде жариялана бастады. Алғашқы әңгімесі жарық көргеннен кейін, 18 жасқа толмастан, ол өмірінің қалған бөлігін жазушы ретінде өткізді. 1869 жылға қарай ол отбасын Ноксвиллдегі жақсырақ үйге көшіру үшін жеткілікті ақша тапқан. 1870 жылы анасы қайтыс болды, және екі жыл ішінде екі әпкесі мен бір інісі үйленді. Фрэнсис Свонмен достығын сақтап қалғанымен, екеуі де үйленуге асықпады.
After the end of the Civil War and the trade it had brought to the area, Frances's uncle lost much of his business and was unable to provide for the newly arrived family. The family went to live in a log cabin during their first winter in New Market, outside Knoxville. They later moved to a home in Knoxville that Frances called "Noah's Ark, Mt. Ararat", a name inspired by the house's location atop an isolated hill. Living across from them was the Burnett family, and Frances became friendly with Swan Burnett, introducing him to books by authors such as Charles Dickens, Sir Walter Scott and William Makepeace Thackeray that she had read in England. She may have befriended him because of a childhood injury that left him lame and unable to participate in physical activities. Not long after they met, Swan left for college in Ohio. Frances turned to writing to earn money. Her first story was published in Godey's Lady's Book in 1868. Soon after, she was being published regularly in Godey's Lady's Book, Scribner's Monthly, Peterson's Magazine and Harper's Bazaar. Once her first story was published, before she was 18, she spent the rest of her life as a working writer. By 1869, she had earned enough to move the family into a better home in Knoxville. Her mother died in 1870, and within two years, two of her sisters and a brother were married. Although she remained friends with Swan, neither was in a hurry to be married.
Неке
Жазуынан түскен табысымен ол 1872 жылы Англияға ұзақ сапармен оралды. Бір жыл ішінде, 1874 жылдың қыркүйегінде, ол тұңғыш баласы Лайонелді дүниеге әкелді. Сол жылы ол Ланкаширде өтетін өзінің алғашқы толық романы – «That Lass o' Lowrie's» романына кірісті. Олар Ноксвиллден кетуді қалаған, ал оның жазудан түскен табысы оларға Парижге баруға мүмкіндік берді, онда Сван көз және құлақ аурулары маманы ретінде медициналық білімін жалғастырды. Екінші ұлы Вивианның дүниеге келуі оларды АҚШ-қа қайта оралуға мәжбүр етті. Кейін Бернет киім тігуді жалғастырып, ұлдарына қайыс жағалы бармақ костюмдер, ал өзіне әсем көйлектер жасады. Ол ұлдарының шаштарын ұзартып, содан кейін оларды ұзын бұйраларға өріп тартты. «That Lass o' Lowrie's» романы жақсы пікірлерге ие болып жарық көрді және британдық басылымға құқықтары сатылды. Кітап жарық көргеннен кейін көп ұзамай ол күйеуіне қосылды, D.C. қаласында үй шаруасын құрып, жаңа достар тапты. Ол жазуын жалғастырып, өркендеп келе жатқан жас романист ретінде танылды. Отбасын тәрбиелеу мен жаңа қалаға бейімделудің қиындықтарына қарамастан, Бернетт 1879 жылы жарық көрген «Haworth's» романына, сондай-ақ Лондонда көрсетілген пираттық сахналық нұсқасына жауап ретінде «That Lass o' Lowrie's» романының драмалық интерпретациясын жазуға кірісті. 1879 жылы Бостонға сапары барысында ол Луиза Мэй Алкоттпен және балалар журналы «St. Nicholas» редакторы Мэри Мапес Доджбен танысты, содан кейін балаларға арналған әңгімелер жаза бастады. Келесі бес жыл ішінде ол «St. Nicholas» журналында бірнеше қысқа әңгімелерін жариялады. Бернетт ересектерге арналған көркем әдебиеттерді де жазуын жалғастырды: «Louisiana» романы 1880 жылы, «A Fair Barbarian» – 1881 жылы, ал «Through One Administration» – 1883 жылы жарық көрді. Алайда, бұрынғыдай Ноксвиллде болғандай, ол үй шаруасын жүргізу, балалар мен күйеуін күту және жазу кестесін сақтаудың қысымын сезінді, бұл оның шаршауына және депрессияға ұшырауына себеп болды. Сванның тәжірибесі өсіп, жақсы беделге ие болды, бірақ оның табысы одан төмен болғандықтан, ол жазуын жалғастыруға тиіс деп ойлады. Ұлдарымен бірге ол қысты Флоренцияда өткізді, онда «The Fortunes of Philippa Fairfax» романын жазды, ол Англияда ғана жарық көрді, бірақ АҚШ-та жарияланбады. Ол Сара Крю әңгімесін сахналық пьесаға айналдырды, кейіннен оны «A Little Princess» романына қайта жазды. 1890 жылдың желтоқсанында Бернеттің үлкен ұлы Лайонел Парижде туберкулезден қайтыс болды, бұл оның өміріне және жазуына зор әсер етті. Оның өлімінен кейін, терең депрессияға түсіп кетпес бұрын, ол досына жазған хатында екі ұлдың анасы болу, олардың біреуінің қайтыс болуымен салыстырғанда, оның жазуының маңызсыз екенін жазды. Осы кезде ол Англия шіркеуіндегі дәстүрлі сенімінен бас тартып, спиритизм мен христиан ғылымын қабылдады. Вашингтоннан, күйеуі мен кіші ұлынан екі жыл бойы қашып жүргеннен кейін, Бернетт 1892 жылдың наурыз айында ол жерге қайта оралды, онда ол қайырымдылық жұмыстарын жалғастырып, қайтадан жазуды бастады. 1893 жылы Бернетт өзінің үлкен ұлына арналған «The One I Knew Best of All» атты автобиографиясын жариялады.
With the income from her writing, she returned to England for an extended visit in 1872, Within the year, she gave birth to her first child, Lionel, in September 1874. Also during that year, she began work on her first full length novel, That Lass o' Lowrie's, set in Lancashire. The couple wanted to leave Knoxville, and her writing income allowed them to travel to Paris, where Swan continued his medical training as an eye and ear specialist. The birth of their second son, Vivian, forced them to return to the United States. Later, Burnett continued to make clothing, designing velvet suits with lace collars for her boys and frilly dresses for herself. She allowed her sons' hair to grow long, which she then shaped into long curls. That Lass o' Lowrie's was published to good reviews, and the rights were sold for a British edition. Shortly after the publication of the book, she joined her husband in D. C., where she established a household and friends. She continued to write, becoming known as a rising young novelist. Despite the difficulties of raising a family and settling into a new city, Burnett began work on Haworth's, which was published in 1879, as well as writing a dramatic interpretation of That Lass o' Lowrie's in response to a pirated stage version presented in London. After a visit to Boston in 1879, where she met Louisa May Alcott, and Mary Mapes Dodge, editor of children's magazine St. Nicholas, Burnett began to write children's fiction. For the next five years, she had published several short works in St. Nicholas. Burnett continued to write adult fiction as well: Louisiana was published in 1880; A Fair Barbarian in 1881; and Through One Administration in 1883. However, as had happened earlier in Knoxville, she felt the pressure of maintaining a household, caring for children and a husband, and keeping to her writing schedule, which caused exhaustion and depression. Swan's practice grew and had a good reputation, but his income lagged behind hers, so she believed she had to continue writing. With her sons, she moved on to spend the winter in Florence, where she wrote The Fortunes of Philippa Fairfax, the only book to be published in England but not in the United States. She would go on to make Sara Crewe into a stage play, and later rewrite the story into A Little Princess. In December 1890, Burnett's elder son Lionel died from consumption in Paris, which greatly affected her life and her writing. Following his death, before she sank into a deep depression, she wrote in a letter to a friend that her writing was insignificant in comparison to having been the mother of two boys, one of whom died. At this time she turned away from her traditional faith in the Church of England and embraced Spiritualism and Christian Science. After a two year absence from her Washington, D. C. home, her husband, and her younger son, Burnett returned there in March 1892, where she continued charity work and began writing again. In 1893, Burnett published an autobiography, devoted to her elder son, titled The One I Knew Best of All.
Ажырасып , Ұлы Мейтам залына көшіп келемін
Бернет 1894 жылы Лондонға оралды. Сол жерде кіші ұлы Вивианның ауырып қалғанын естіп, дереу Америка Құрама Штаттарына қайтып келді. Вивиан аурудан жазылып кетті, бірақ Гарвард университетіндегі алғашқы семестрін өткізіп алды. Бернет оның толық сауығып, Лондонға оралғанша оның қасында болды. Осы кезде ол қаржы жағдайына алаңдады: Вивианның біліміне төлем жасап, Вашингтон қаласындағы үйді (Сван жеке пәтерге көшіп кеткен болатын) және Лондондағы үйді ұстап тұрды. Бұрынғысы сияқты, ол жазуды табыс көзі ретінде пайдаланып, «Сапалы әйел» романын жаза бастады. 1896 жылы жарық көрген «Сапалы ханым» ересектерге арналған тарихи романдардың біріншісі болды. Одан кейін 1899 жылы «Де Уиллоуби талабына қатысты» романы, ал 1901 жылы «Маркизаның қалыптасуы» және «Леди Уолдерхерст әдістері» кітаптары жарық көрді. 1890 жылдардың ортасынан бастап ол Англиядағы Ұлы Мейтем залында тұрды, онда гүлдерге деген құмарлығын қанағаттандырып, келесі он жылдықта мекен етті. Бірақ ол әлі де жыл сайын Атлантика арқылы Америка Құрама Штаттарына сапарлар жасап тұрды. 1900 жылдың ақпан айында Таунсендке тұрмысқа шықты.
Burnett returned to London in 1894; there she heard the news that her younger son Vivian was ill, so she quickly went back to the United States. Vivian recovered from his illness, but missed his first term at Harvard University. Burnett stayed with him until he was well, then returned to London. At this time, she began to worry about her finances: she was paying for Vivian's education; keeping a house in Washington D. C. (Swan had moved out of the house to his own apartment); and keeping a home in London. As she had in the past, she turned to writing as a source of income and began to write A Lady of Quality. A Lady of Quality, published in 1896, was to become the first of a series of successful adult historical novels, which was followed in 1899 with In Connection with the De Willoughby Claim; and in 1901 she had published The Making of a Marchioness and The Methods of Lady Walderhurst. From the mid 1890s, she lived in England at Great Maytham Hall—which had a large garden where she indulged her love for flowers—where she made her home for the next decade, although she continued annual transatlantic trips to the United States. In February 1900 she married Townsend.
Қайта үйлену және кейінгі өмір
Неке Италияның Генуя қаласында болды, ал жаңа үйленген жұбайлар бал айына Пеллиге барды, онда екі апта бойы тоқтаусыз жаңбырға шыдады. Бернеттің өмірбаясын жазған Гретчен Герзина осы неке туралы: «Бұл оның өміріндегі ең ірі қателік болды» деп жазады. Таунсендпен Мейтамда бірге тұруды көтере алмай, Бернетт 1900–1901 жылдардың қысында Лондонда үй жалдады. Ол онда достарымен араласып, жазумен айналысты. Ол бір уақытта екі кітапқа жұмыс істеді: «Шаттл» – көлемді әрі күрделі туынды; және «Маркизаның тууы» – ол бірнеше аптада жазып, жақсы пікірлерге ие болған кітап. 1901 жылдың көктемінде елге оралғанда Таунсенд оның ұзақ жылдар бойы ынтымақтас болған Scribner's баспасын үлкен сыйақы ұсынатын басқа баспамен алмастыруға тырысты. 1902 жылдың күзінде, Мейтамда қонақтарды қабылдап, әлеуметтік өмірмен айналысқаннан кейін, ол денсаулығының нашарлап, құлдырауға ұшырады. Ол Америкаға оралып, 1902 жылдың қысында санаторийге жатты. Ол Таунсендке енді онымен бірге тұрмайтынын айтты, соның салдарынан некелері аяқталды. Екі жыл өткен соң, 1904 жылдың маусымында ол Мейтамға қайта оралды. Мейтам Холлда бірнеше қоршалған бақтар болды, ал гүлзарда ол бірнеше кітап жазды; «Құпия бақ» идеясы осы жерде туды, ол негізінен Манчестерде Буилл Хилл паркіндегі сарайда болған кезде жазылды. 1905 жылы пьесаны романға өңдегеннен кейін «Кішкентай ханшайым» жарық көрді. 1907 жылы ол АҚШ-қа қайта оралды, 1905 жылы азаматтық алды және Нью-Йорк қаласынан тыс, Лонг-Айлендтегі Пландом Манордың Пландом Парк ауданында 1908 жылы құрылысы аяқталған үй салды. Оның ұлы Вивиан баспа ісімен айналысты, оның өтінішімен ол «Балалар журналының» редакторы болуға келісті. Келесі бірнеше жылда ол «Балалар журналында» бірнеше қысқа туындыларын жариялады. 1911 жылы «Құпия бақ» жарық көрді. Ол 1924 жылдың 29 қазанында 74 жасында қайтыс болды. Publishers Weekly журналының АҚШ-тағы ең сатылатын кітаптар тізімінде Бернеттің ересектерге арналған бірнеше романдары да сол кезде өте танымал болды. «Сапалы әйел» 1896 жылы екінші орынды, «Шаттл» 1907 жылы төртінші, 1908 жылы бесінші, Т. Тембаром 1913 жылы оныншы, 1914 жылы алтыншы, ал «Кумбе үйінің басшысы» 1922 жылы төртінші орынды иеленді.
The marriage took place in Genoa, Italy, and the couple went to Pegli for their honeymoon, where they endured two weeks of steady rain. Burnett's biographer Gretchen Gerzina writes of the marriage, "it was the biggest mistake of her life". Unable to bear the thought of continuing to live with Townsend at Maytham, Burnett rented a house in London for the winter of 1900–1901. There she socialized with friends and wrote. She worked on two books simultaneously: The Shuttle, a longer and more complicated book; and The Making of a Marchioness, which she wrote in a few weeks and published to good reviews. In the spring of 1901, when she returned to the country, Townsend tried to replace her long time publisher Scribner's with a publishing house offering a larger advance. In the autumn of 1902, after a summer of socializing and filling Maytham with house guests, she suffered a physical collapse. She returned to America, and in the winter of 1902 entered a sanatorium. There she told Townsend she would no longer live with him, and the marriage ended. She returned to Maytham two years later in June 1904. Maytham Hall had a series of walled gardens and in the rose garden she wrote several books; it was there she had the idea for The Secret Garden, mainly written at the manor house in Buile Hill Park while visiting Manchester. In 1905 A Little Princess was published, after she had reworked the play into a novel. In 1907, she returned permanently to the United States, having become a citizen in 1905, and built a home, completed in 1908, in the Plandome Park section of Plandome Manor on Long Island outside New York City. Her son Vivian was employed in the publishing business, and at his request, she agreed to be an editor for Children's Magazine. Over the next several years she had published in Children's Magazine several shorter works. In 1911 she had The Secret Garden published. where she died on 29 October 1924, aged 74. Several of Burnett's novels for adults were also very popular in their day, according to the Publishers Weekly list of bestselling novels in the United States. A Lady of Quality was second in 1896, The Shuttle was fourth in 1907 and fifth in 1908, T. Tembarom was tenth in 1913 and sixth in 1914, and The Head of the House of Coombe was fourth in 1922.