Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс жазушысы (1871–1950)
German writer (1871–1950)
Луиз Генрих Манн (27 наурыз 1871 – 11 наурыз 1950), көбінесе Генрих Манн деп танылатын, неміс жазушысы және әлеуметтік-саяси романдарымен белгілі. 1930 жылдан 1933 жылға дейін Пруссия өнер академиясының поэзия бөлімінің президенті болды. Фашизм мен нацизмнің күшеюіне жасаған қатаң сындық бағасы 1933 жылы нацистер билікке келгеннен кейін оны Германиядан қашуға мәжбүр етті. Ол жазушы Томас Манннің ағасы болды.
Luiz Heinrich Mann (; March 27, 1871 – March 11, 1950), best known as simply Heinrich Mann, was a German writer known for his socio political novels. From 1930 until 1933, he was president of the fine poetry division of the Prussian Academy of Arts. His fierce criticism of the growing Fascism and Nazism forced him to flee Germany after the Nazis came to power during 1933. He was the elder brother of writer Thomas Mann.
Ерте өмір
Любек қаласында, Германия империясының құрамындағы Любек еркін қаласының астық саудагері және қаржы министрі, сенатор Томас Иоганн Генрих Манн мен Джулия да Силва Брунстың үлкен баласы ретінде дүниеге келді. Өмір бойы бәсекелестікке түскен жазушы Томас Манннің ағасы болды. Манн отбасы – Ханза қаласы Любектегі бай астық саудагерлерінің отбасы еді. Әкесі қайтыс болғаннан кейін анасы отбасын Мюнхенге көшірді, онда Генрих еркін жазушы ретінде қызметін бастады. 1914 жылы чех актрисасы Мария "Мими" Кановаға үйленді. Олар 1930 жылы ажырасып кетті. Мими Терезиенштадт концлагерінде бес жыл тұрғаннан кейін қайтыс болды.
Born in Lübeck, as the oldest child of Senator Thomas Johann Heinrich Mann, grain merchant and finance minister of the Free City of Lübeck, a state of the German Empire, and Júlia da Silva Bruhns. He was the elder brother of the writer Thomas Mann with whom he had a lifelong rivalry. The Mann family was an affluent family of grain merchants of the Hanseatic city of Lübeck. After the death of his father, his mother relocated the family to Munich, where Heinrich began his career as a freier Schriftsteller (free writer). In 1914, he married a Czech actress, Maria "Mimi" Kanova. They divorced in 1930. Mimi died from the consequences of a five year detention in the concentration camp Theresienstadt.
Жұмыс
Маннның Эмиль Зола туралы эссесі мен «Der Untertan» романы (1912–1918 жылдары жарық көрген) Веймар Республикасы кезінде солшыл айналымдарда оған зор құрмет көрсетті, себебі олар автордың Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде соғысқа қарсы және жеңіліске ұшырауға қарсы көзқарасын көрсетті, ал роман Императорлық Германия қоғамын сатиралық бейнеледі; екі туынды да Томас Маннға «Германия империясының соғыстағы күш-жігерін қолдаған» және Генрихті «цивилизациялық әдебиет өкілдері» (Zivilisationsliteraten) деп сынаған «Саяси емес адамның ой-толғаныстары» атты туындысын жазуға түрткіс болды. Томас кейін романды «ұлттық жалақорлықтың» және «аса қатал эстетизмнің» мысалы деп атады, ал оның құрметтеушілерінің бірі – Курт Тухольский болды. Революция кезінде Генрих Баварияны социалистік республика деп жариялаған социал-демократ революционер Курт Эйснердің жақтасы болды; Эйснердің оңшыл экстремист тарапынан өлтірілуінен кейін Манн оның қоштасу рәсімінде сөз сөйледі. Кейін, 1930 жылы, оның «Профессор Унрат» кітабы «Der Blaue Engel» («Көк періште») фильміне бейімделді. Сценарийді Карл Цукмайер жазды, режиссерлік жұмысты Йозеф фон Штернберг жүзеге асырды. Манн өзінің сүйіктісі, актриса Труда Хестербергтің «актриса» Лола Лола (романда Роза Фролих) рөлін ойнауын қалаған, бірақ бұл рөл Марлен Дитрихке берілді, ол үшін бұл алғашқы дыбыстық рөлі болды. 1932 жылы Альберт Эйнштейн және басқа да танымал тұлғалармен бірге Манн «Бірлікке шұғыл шақыруға» қол қойды, онда сайлаушылар нацистерге қарсы дауыс беруге шақырылды. Бұрын, 1931 жылы Эйнштейн мен Манн хорват ғалымы Милан Шуффлайдың қанына қан жұқтырған қылмысты айыптайтын хатты бірлесіп жазған еді. Манн нацистік Германияда немесе қуғынға түскен тұлға болып саналды және 1933 жылғы Рейхстаг өртенгенге дейін елді тастап кетті. Ол Францияға барып, Париж мен Ниццада тұрды. Германия басып алған кезде ол Марсельге қашып кетті, онда 1940 жылдың қыркүйегінде Вариан Фрай оған Испанияға қашуға көмектесті. Жюстус Розенбергтің көмегімен ол әйелі Нелли Кройгермен, оның інісі Голо Маннмен, Альма Малер Верфельмен және Франц Верфельмен бірге Порт-Будан шекараны алты сағат бойы жаяңдап өтті. Португалияға келгеннен кейін топ 1940 жылдың 18 қыркүйегінен 4 қазанына дейін Монте-Эсторилдегі «Гранде Отель Д’Италияда» тұрды. 1940 жылдың 4 қазанында олар Нью-Йоркке бағытталған «Неа-Геллас» кемесіне отырды. 1933 жылдың 10 мамырында нацистердің сол кездегі пропаганда министрі Йозеф Геббельс бастамасымен өткен танымал кітап өртеу кезінде Генрих Маннның кітаптары «неміс рухына қайшы» деп танылып, өртеліп жіберілді.
Mann's essay on Émile Zola and the novel Der Untertan (published over the years 1912–1918) earned him much respect during the Weimar Republic in the left wing circles, since they demonstrated the author's anti war and deafeatist stance during the World War I, and since the latter satirized Imperial German society; both the novel and the essay became a major impulse for Thomas Mann to write Reflections of a Nonpolitical Man, a work supporting the efforts of the German Empire in the war and condemning Heinrich as one of "Civilisation's Literary Men" (Zivilisationsliteraten), the writers who served the West in its struggle against German "Culture"; later Thomas called the novel an example of "national slander" and "ruthless ruthless aestheticism", while the novel had such admirers as Kurt Tucholsky. During the revolution, Heinrich became a major supporter of Kurt Eisner, a social democrat revolutionary who proclaimed Bavaria a Socialist republic; after Eisner's assassination by a far right activist, Mann spoke at Eisner's funeral. Later, in 1930, his book Professor Unrat was freely adapted into the movie Der Blaue Engel (The Blue Angel). Carl Zuckmayer wrote the script, and Josef von Sternberg was the director. Mann wanted his paramour, the actress Trude Hesterberg, to play the main female part as the "actress" Lola Lola (named Rosa Fröhlich in the novel), but Marlene Dietrich was given the part, her first sound role. Together with Albert Einstein and other celebrities during 1932, Mann was a signatory to the "Urgent Call for Unity", asking the voters to reject the Nazis. Einstein and Mann had previously co authored a letter during 1931 condemning the murder of Croatian scholar Milan Šufflay. Mann became persona non grata in Nazi Germany and left even before the Reichstag fire of 1933. He went to France where he lived in Paris and Nice. During the German occupation, he made his way to Marseille, where he was aided by Varian Fry in September 1940 to escape to Spain. Assisted by Justus Rosenberg, he and his wife Nelly Kröger, his nephew Golo Mann, Alma Mahler Werfel and Franz Werfel hiked for six hours across the border at Port Bou. After arriving in Portugal, the group stayed in Monte Estoril, at the Grande Hotel D’Itália, between September 18 and October 4, 1940. On October 4, 1940, they boarded the S. S. Nea Hellas, headed for New York City. The Nazis burnt Heinrich Mann's books as "contrary to the German spirit" during the infamous book burning of May 10, 1933, which was instigated by the then Nazi propaganda minister Joseph Goebbels.
Кейінгі өмірі
1930 жылдары және кейін американдық эмиграцияда Маннның әдеби даңқы төмендеді. Дегенмен, ол "Экзиллитератураның" бір бөлігі ретінде "Генрих IV патшаның жастығы" және "Генрих IV патшаның қалыптасуы" атты еңбектерді жазды. Екі роман Францияның Генрих IV-нің өмірін және маңыздылығын бейнелейді және оның інісі Томас Манн бұл туындының "ұлы сән-салтанаты мен динамикалық өнері" бар екенін айтты. Франциялық перспективадан қарағанда Еуропаның ерте заманауи тарихына негізделген сюжет француз-неміс антагонизмінің аяқталуын болжады. Оның екінші әйелі де (1898–1944) Лос-Анджелесте өзіне қол жұмсады. Генрих Манн 1950 жылдың 11 наурызында, 79 жасқа толуға он алты күн қалғанда, Калифорния штатының Санта-Моника қаласында жалғыз және көп ақшасы болмастан, Шығыс Берлинге көшіп, Германияның Өнер академиясының президенті болуға бірнеше ай қалғанда қайтыс болды. Кейін оның күлі Шығыс Германияға жеткізіліп, Доротенштадт зиратындағы арнаулы қабірге қойылды.
During the 1930s and later in American exile, Mann's literary popularity waned. Nevertheless, he wrote Die Jugend des Königs Henri Quatre and Die Vollendung des Königs Henri Quatre as part of the Exilliteratur. The two novels described the life and importance of Henry IV of France and were acclaimed by his brother Thomas Mann, who spoke of the "great splendour and dynamic art" of the work. The plot, based on Europe's early modern history from a French perspective, anticipated the end of French–German enmity. His second wife, de (1898–1944), died by suicide in Los Angeles. Heinrich Mann died on March 11, 1950, sixteen days before his 79th birthday, in Santa Monica, California, lonely and without much money, just months before he was to relocate to East Berlin to become president of the German Academy of Arts. His ashes were later taken to East Germany and were interred at the Dorotheenstadt Cemetery in a grave of honor.
Танымал мәдениет
Маннның рөлін Кристофер Хэмптонның "Голливудтағы ертегілер" (1992) пьесасының телеверсиясында Алек Гиннес сомдады. "Ди Маннс – Бір ғасырлық роман" (2001) фильмінде оны Юрген Хенч ойнады.
Mann was portrayed by Alec Guinness in the television adaptation of Christopher Hampton's play Tales from Hollywood (1992). In Die Manns – Ein Jahrhundertroman (2001) he was played by Jürgen Hentsch.