Кіріспе

Француз философы Теодор Симон Жуфруа (6 шілде 1796 – 4 ақпан 1842), сондай-ақ Симон Жозеф Теодор Жуфруа деген атпен де танымал, француз философы болған.

Өмірбаян

Ол Франш-Конте, Дубс департаментіне қарасты Лес-Понтетте дүниеге келген. Он жасында әкесі салық жинаушы болғандықтан, оны Понтарльедегі ағасына жіберді, оның қолында классикалық білімін бастады. Дижон қаласында оның шығармалары инспектордың назарын аударды, ол оны (1814) Париждегі нормалды мектепке орналастырды. Ол жерде Виктор Кузеннің ықпалына түсіп, 1817 жылы Нормаль және Бурбон мектептерінде философия профессорының көмекшісі болып тағайындалды. Үш жылдан кейін ол өз қаражатында лекция курсын бастап, Le Courrier français, Le Globe, L'Encyclopédie moderne және La Revue européenne әдеби байланыстарын құрды. Осы уақытта оның түрлі ізденістері оны ежелгі және қазіргі әдебиеттің барлық саласына алып барды. Бірақ оны ең бастысы Томас Рид пен Дугальд Стюарт ұсынған философиялық жүйе қызықтырды. "Ақылды сезімді" зат мәселесіне қолдану оған Кантты зерттеу арқылы жеткен Дэвид Юмнің күмәндігінен гөрі қанағаттанарлық талдау ұсынды. Осылайша ол шотланд философиясына бет бұрды, ал оның алғашқы диссертациялары Ридтің зерттеулерінен алынған. 1826 жылы ол Стюарттың "Әдеп философиясы" кітабының аудармасына алғы сөз жазып, сана заңдарын ғылыми тұрғыдан түсіндіру мүмкіндігін көрсетті; 1828 жылы ол Ридтің еңбектерін аудармалай бастады, ал алғы сөзінде шотланд сыншыларының философияға тигізген әсерін бағалап, Фрэнсис Хатчесоннан бастап қозғалыстың тарихын баяндады. Келесі жылы ол Понтарлье округінен парламентке сайланды, бірақ заң шығару жұмысы оған қолайлы болмады. Дегенмен ол өз міндеттерін адал орындады, және соңында олардың салдарынан денсаулығы нашарлады. 1833 жылы ол Франция колледжінде грек және рим философиясының профессоры және Ғылым академиясының мүшесі болып тағайындалды; содан кейін ол Mélanges philosophiques (4-ші басылымы, 1866; ағылш. аудармасы, G Ripley, Бостон, 1835 және 1838) жариялады, бұл сын, философия және тарих бойынша жинақталған жазбалар жинағы. Онда ол кейіннен метафизика, психология, этика және эстетика саласында жасаған барлық жұмыстарының негізі жатқан. Ол өзінің алғы сөздерінде физиологиядан бөлек психологияның, сезімдік қабылдаудан бөлек сана құбылыстарының ғылымының мүмкіндігін көрсетті. Ол ақыл-ой қабілеттерін жіктеді, оларды ақыл-ойының қабілеттерімен немесе қасиеттерімен шатастыруға болмайды деп ескертті. Оның талдауынша, бұл жеке ерік, бастапқы инстинкттер, ерікті қозғалыс, табиғи және жасанды белгілер, сезімталдық және ақыл-ойдың қабілеттері болды; осы талдау бойынша ол әлемнің схемасын құрды. 1835 жылы ол Cours de droit naturel (4-ші басылымы, 1866) еңбегін жариялады, бұл оның ең маңызды еңбектерінің бірі. Ол әлемдегі жалпы тәртіп туралы түсініктерден Жоғарғы Күш туралы ойға келеді, ол оны жаратқан және әр адамға оның өмірінің мақсатын, оның ең жоғары игілігіне жетелейтін мақсатты берген. Оның айтуынша, жақсылық – адамның тағдырын орындау, жамандық – оның орындалмауына кедергі келтіру. Әр адамның белгілі бір құрылымы болғандықтан, міндетті түрде мақсаты болады, оны орындау жақсылыққа жетелейді; және оны жүзеге асыру үшін ақылмен басқарылатын қабілеттері бар. Алайда, мақсат тек ақыл-ойы көпшіліктің игілігі үшін бағытталса ғана жақсы болады, бірақ бұл абсолютті жақсылық емес. Ақыл жалпы тәртіп туралы түсінікке көтерілгенде, іс-әрекеттер жалпы тәртіп идеясына қажетті және интуитивті түрде жұмыс істейтін жанашырлықпен бағынғанда, жақсылыққа, шынайы жақсылыққа, өзіне жақсылыққа, абсолютті жақсылыққа жетеді. Бірақ ол өзінің идеясын адамдық міндеттердің егжей-тегжейіне дейін жеткізбейді, бірақ фатализмді, мистицизмді, пантеизмді, скептицизмді, эгоизмді, сентиментализмді және рационализмді қарастырады. 1835 жылы Жофройдың денсаулығы нашарлап, Италияға кетті, онда ол шотланд философтарын аударуды жалғастырды. Қайтып келгеннен кейін ол университет кітапханашысы болды және әдебиет факультетінде соңғы философия кафедрасын алды. Ол Парижде қайтыс болды. Ол қайтыс болғаннан кейін Nouveaux mélanges philosophiques (3-ші басылымы, 1872) және Cours d'esthetique (3-ші басылымы, 1875) жарияланды. Біріншісі психология мен физиология арасындағы айырмашылықты нақтылаудан басқа жүйеге жаңа ештеңе қоспады. Екіншісі өзінің сұлулық теориясын жасады. Жофройдың ерекшеліктері негізінен басқа адамдардың идеяларын түсіндіру қабілетіне байланысты. Оның құлшынысы мен халыққа түсінікті баяндама тілінің шеберлігі оны идеяларды таратудың халықаралық құралына айналдырды. Ол Шотландия мен Франция, Германия мен Франция арасында тұрды; және оның түсіндірулері ол түсіндірген философтарды дұрыс оқымауынан кемшіліктерге ұшыраса да, маңызды жұмыс жасады.