Кіріспе

Сэр Найджел Гресли жобалаған локомотивтер класы.

LNER Class A4 – 1935 жылы Найджел Гресли Лондон және Солтүстік-Шығыс темір жолы үшін жобалаған 4-6-2 булы локомотивтер класы. Олардың аэродинамикалық дизайны оларға жоғары жылдамдыққа қол жеткізуге мүмкіндік берді, сонымен қатар оларды бірден тануға болатын етті, ал кластың бірі – 4468 Mallard әлемдегі ең жылдам бу локомотиві ретіндегі рекордты сақтайды. Отыз бес локомотив Лондонның Кингс-Кросс станциясынан Йорк арқылы Ньюкаслға, ал кейін Ньюкасл арқылы Шотландияның Эдинбург қаласына дейінгі Шығыс жағалау магистральдық бағытында экспресс жолаушылар пойыздарын тасымалдау үшін салынды. Олар 1960 жылдардың басына дейін Шығыс жағалау магистральдық бағытында қызмет етті, содан кейін Deltic дизель локомотивтерімен ауыстырылды, олар A4 локомотивтерінің лайықты жаңарушылары болды. Бірнеше A4 локомотивтері 1966 жылға дейін Шотландияда қызмет етті, әсіресе Абердин – Глазго экспресс пойыздарында, олар сапар уақытын 3,5 сағаттан 3 сағатқа дейін қысқарту үшін пайдаланылды.

Шолу

Гресли 1935 жылы A4 класының локомотивтерін Лондонның Кингс-Кросс және Ньюкасл қалалары арасындағы «Күміс юбилей» пойызтарын тасымалдау үшін енгізді. Бұл қызмет король Георг V-нің билігінің 25 жылдығын мерекелеу үшін аталды. 1933 жылы Германияға сапары барысында Гресли жоғары жылдамдықты «Flying Hamburger» дизельді пойыздарынан әсер алды. Лондон және Солтүстік-Шығыс темір жолы (LNER) Лондоннан Ньюкаслға дейін ұқсас пойыздарды сатып алуды қарастырды, бірақ сол кездегі дизельді пойыздардың жолаушы тасымалдау сыйымдылығы жеткіліксіз болды және жаңа технологияға инвестиция жасау өте қымбатқа түсті. Гресли будың локомотивтің артында лайықты төлем жасайтын жүкпен де осы деңгейде жұмыс істей алатынына сенімді болды. 1935 жылы өткізілген сынақтарда оның A3 Pacific локомотивтерінің бірі, No. 2750 Papyrus, жаңа рекордтық көрсеткішті тіркеді және саяхатын төрт сағаттан кем уақытта аяқтады. Содан кейін LNER бас директоры Ральф Уедгвуд Греслиге A3 локомотивтерінің оңтайландырылған нұсқасын жасауға рұқсат берді. Алғашқыда төрт локомотив салынды, олардың барлығының атында «күміс» сөзі болды. Біріншісі – 2509 Silver Link, одан кейін 2510 Quicksilver, 2511 Silver King және 2512 Silver Fox. Қызметті жариялау мақсатында өткізілген баспасөз көрсетілімінде Silver Link екі рет рекордтық жылдамдыққа жетіп, британдық жылдамдық рекордын бұзып, 500 км қашықтықта орташа жылдамдығын көрсетті. «Күміс юбилей» пойзының коммерциялық сәттілігінен кейін тағы да бірнеше жылдам қызметтер енгізілді: «Коронация» (Лондон – Эдинбург, 1937 жылдың шілдесі) және «West Riding Limited» (Брэдфорд – Лидс – Лондон және кері, 1937 жылдың қарашасы) үшін тағы да көп A4 локомотивтері салынды.

Дизайн

A4 Pacific локомотивтері жоғары жылдамдықты жолаушылар тасымалы үшін жобаланған. Бу схемасына ішкі ағымдық сызықтарды қолдану, қазанның жоғары қысымы және оттық қуысты жану камерасына дейін кеңейту A3 локомотивінен гөрі тиімді локомотив жасауға мүмкіндік берді; көмір мен судың шығыны азайтылды. Дизайнды одан әрі жетілдіру үшін 1938 жылдың наурыз айында 4468 Mallard локомотивіне Kylchap екі қабатты түтіні орнатылды. Екі қабатты түтін локомотивтердің мүмкіндіктерін одан әрі арттырды, ал сыныптың соңғы үш локомотиві (4901 Capercaillie, 4902 Seagull және 4903 Peregrine) жаңадан Kylchap түтінімен жабдықталды, ал сыныптың қалған бөлігі 1950 жылдардың соңында осы түтінді алды. Бұл сынып аэродинамикалық дизайнымен ерекшеленді, ол жылдамдық қабілетін арттырып қана қоймай, сонымен қатар көптеген бу локомотивтеріне тән проблеманы – түтінді жүргізушінің көру аймағынан жоғары көтеруді қамтамасыз етті, әсіресе қысқа соққылы клапанмен жұмыс істейтін локомотивтерде бұл мәселе жиі кездеседі; түтін бұрғыштарды орнату да балама шешім болды. Ерекше дизайны оны суретшілер, фотографтар және кинооператорлар үшін тартымды нысанға айналдырды. A4 сыныбындағы локомотивтер пойыздарды бақылаушылар арасында «стректер» деп белгілі болды. Оливер Буллейд жобалаған және барлық A4 локомотивтеріне орнатылған аэродинамикалық пішіндегі бүйірлік юбкалар (валланстар) Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде клапандық механизмге жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін алынып тасталды және қайта орнатылмады. Бұдан басқа, A4 локомотивтері әлемдегі өзінің корпусын сақтап қалған санаулы ағымдық сызықты бу локомотивтерінің бірі болды. Coronation сыныбы сияқты көптеген ұқсас жобалар шығындарды қысқарту, техникалық қызмет көрсетуді жеңілдету және жүргізушінің көрінуін жақсарту үшін ағымдық сызықтарын алып тастады немесе тоқтатты.