Ирландияның батыс жағалауындағы Аран аралдары

Кіріспе

Ирландияның батыс жағалауындағы үш аралдың тобы – Аран аралдары (аран; /ær/ə/n/ ARRən;) немесе Аран (na hÁrainneacha) – Ирландияның батыс жағалауындағы Галвей шығанағының аузында орналасқан үш аралдың тобы. Олар Галвей графтығындағы тарихи Аран барондығын құрайды. Батыстан шығысқа қарай аралдар: ең үлкені – Инишмор (Árainn / Inis Mór); екіншісі – Инишман (Inis Meáin); ең кішісі – Инишер (Inis Oírr). Сонымен қатар бірнеше кішкентай аралшалар бар. 2022 жылғы мәлімет бойынша, аралдардың халқы 1347 адамды құрайды.

Аранның Эндасы 490 жылы Инишморда Киллеани монастырын құрды. Ол білім, ізгілік және тақуалық орталығына айналды. Инишморда Бесінші ғасырға жататын Сент-Брекан шіркеуі – Темпулл Бреккейн де орналасқан. Инишердегі Дún Формна деп аталатын бекініс 14-шы ғасырда О'Брайендер салған қамалдың орны болды. Кромвельдің әскері қамал мен Брекан құрған жеті шіркеудің бар болғаны екеуін ғана қиратты. 1693 жылы жакобиттердің қарақшысы Томас Воган аралдарды қысқа мерзімге басып алып, оның экипажы протестанттардың елді мекендерін тонады. Әдеттегі қоныстар – шатырлары сабанмен жабылған, шағын, бір қабатты үйлердің шашыраңқы топтары болатын. Аран еркектері ақ немесе ашық қоңыр түсті твидтен тігілген шалбар мен жилет киетін, ал әйелдер – тізеге дейін жететін тоқылған юбка және тоқылған свитер киетін. Аран тоқымашылары жоғары шеберлікке ие болды. 1820 жылдары кельп жинау жерді жалға алу ақысын төлеу үшін қаржы жинаудың маңызды қосымша көзі болды. Судан құлаған заттарды жинау құрылыс және отын үшін ағаш табуға көмектесті. 1898 жылы Джон Миллингтон Синг жаздарын Аран аралдарында өткізе бастады. Оның 1904 жылғы «Теңізге саяхатшылар» пьесасы Инишман оқиғасына негізделген. 1907 жылы ол өзінің күнделіктеріне сүйене отырып, «Аран аралдары» атты кітабын жариялады. Оның барлық алты пьесасы Арандағы уақытына немесе одан алған күшті әсерге байланысты.

Геология

Аралдардың геологиясы негізінен карсттық әк тас, ол Коннемара граниттері емес, Клэр округінің (шығысқа қарай) Буррен аймағымен байланысты. Бұл егістіктерді қоршаған қабырғалардың құрылысында ең анық көрінеді. Әк тастар Төменгі Карбонның Визеан дәуірінен басталады, шамамен 350 миллион жыл бұрын тропикалық теңізде шөгінділер түрінде қалыптасып, маржан, криноидтар, теңіз кірпілері және аммониттердің қазба қалдықтары бар көлденең қабаттарға ығысып қысылған. Намуриядан кейінгі мұз басу кезеңі үстіңгі қабаттың тозуын жеңілдетті. Нәтижесінде Аран аралдары әлемдегі ең көрнекті мұздық-карст ландшафтының мысалы болып табылады. Соңғы мұз басу кезегінің (Мидланд) әсері ең көп байқалады, осы кезеңде аралдар мұзбен жабылған. Бұрынғы карстификацияның (еріткіш эрозияның) әсері соңғы мұз басу кезеңімен жойылды. Қазіргі кезде байқалатын карстификация шамамен 11 000 жыл бұрын пайда болған, сондықтан аралдың карсты салыстырмалы түрде жаңа. Еріткіш процестер әктас төсемінің жарықтарын кеңейтіп, тереңдетті. Тау жынысындағы бұрыннан бар әлсіздік сызықтары (тік жарылымдар) клинттермен (жазық, плитка тәрізді тақталармен) бөлінген кең жарықтардың пайда болуына себеп болады. Тау жыныстарының карстификациясы жер асты су ағысының қалыптасуына көмектеседі.

Жағалау геоморфологиясы

Батысқа қарайтын жартастардың кей бөліктерінде теңізден жоғары орналасқан алып тастар, толқындармен мұхиттан жағалауға тасталған дауылдық жағалаудың ең қауіпті түрі болып табылады. Бұрын цунами салдарынан пайда болған деп есептелген бұл жағалаудағы тас жиынтықтарының жақында (Ронад Кокс және оның әріптестері) дауылдардың нәтижесінде пайда болғаны дәлелденді.

Климат пен ауыл шаруашылығы

Аралдар ерекше қоңыржай климатқа ие. Ауаның орташа температурасы шілде айындағыдан қаңтар айындағыға дейін өзгереді. Топырақ температурасы көбінесе төмендемейді (2010 жылғы қыста ұзаққа созылған қар жауы, тірі адамдар есінде болған алғашқы жағдай). Температура жоғары көтерілген кезде шөп өсе бастайды, сондықтан аралдың (жақын орналасқан Бэррен сияқты) Ирландия мен Ұлыбританиядағы ең ұзақ вегетациялық кезеңдерінің бірі бар, бұл дамыс әрі бай өсімдік әлемін қолдайды. Мамыр айының соңы – ең күннөл уақыт, сонымен қатар гүлдерді тамашалауға ең қолайлы кезең, герандар мен авендер гүлдеу шыңына жетеді (бірақ орхидея түрлері кейінірек гүлдейді).

Флора мен фауна

Аралдар ерекше ортаға байланысты арктикалық, Жерорта теңізі және альпілік өсімдіктерді қатар өсіреді. Аран аралдары да Бүррен сияқты өсімдіктер мен жануарлардың керемет жиынтығымен танымал. Грикс (жарықтар) ылғалды пана береді, соның арқасында шағын бұталар сияқты көптеген өсімдіктер өседі. Жолдың беті қиыршық тасқа ұқсас бөлшектерге бөлінген жерлерде көптеген арктикалық немесе альпілік өсімдіктер кездеседі, бірақ әктас жамылғысы топырақтың жұқа қабатымен жабылғанда, гения және орхидеялар сияқты өсімдіктер араласқан шөп алаптары байқалады. Осы жерде кездесетін ерекше жәндіктер: көбелектер – перлді шекаралы фритиллярия (Boloria euphrosyne), қоңыр шашты көбелек (Thecla betulae), батпақты фритиллярия (Euphydryas aurinia) және ағаш ақ көбелегі (Leptidea sinapis); көбелектер – Бүррен жасыл көбелегі (Calamia tridens), ирландиялық балдақ көбелегі (Odontognophos dumetata) және мөлдір күйдірілген көбелек (Zygaena purpuralis); сондай-ақ, Doros profuges шырылдауығы.

Дәстүрлі өмір және ирланд тілі

Жарлы үстірттерде Инишмордағы Дун Аонгхаса (Дун Энг) және Инишмандағы Дун Чончуир (Кончобар бекінісі) сияқты ежелгі бекіністер Ирландиядағы ең көне археологиялық ескерткіштердің бірі болып саналады. Барлық үш аралдағы (жалпы алғанда) ежелгі тас қабырғалардың торы жергілікті малдың жайылуын шектеу үшін ұсақ егістік алқаптарын қоршайды. Сондай-ақ, ертедегі клохан (алғашқы христиан дәуіріндегі құрғақ тас ара қоралары) да табылды. Арандық Энда Киллени маңында (Cill Éinne немесе Энда шіркеуі) алғашқы ирланд монастырын құрды. Уақыт өте келе, тек Инишморда оннан астам монастырь пайда болды. Көптеген ирланд әулиелерінің Аранмен байланысы болды: Әйгілі Брендан осы жерге сапар жасағаны үшін құтталды; Туамдық Жарлат, Клонардтық Финниан және Әйгілі Колумба оны "Батыстың Күні" деп атады. Аран аралдарында барлығы 38 ұлттық ескерткіш бар. Аралдарда тұрғындардың саны алғаш рет Кромвельдің 17 ғасырдың ортасында Ирландияны басып алған кезде, католик халқы "тозаққа немесе Коннахтқа" баруға мәжбүр болған кезде көбейген болуы мүмкін. Көптеген адамдар Ирландияның батыс жағалауындағы көптеген аралдарға қашып, қатал климат жағдайларына бейімделіп, толық дербестік жүйесін құрды. Олардың әдістеріне құм мен теңіз шөптерін тас үстіне араластырып, картоп және басқа көкөністер өсіру үшін құнарлы топырақ жасау кірді. Осы теңіз шөптері әдісі ірі қара мен қойларға арналған тас қабырғалардағы жайылымдық шөптерді де қамтамасыз етті, олар өз кезегінде былғары, жүн және жіп арқылы аяқ киім, қолмен тоқылған шалбар, көйлектер мен жакеттер, қолмен тоқылған свитерлер, шалдар мен қалпақтар жасауға қолданылды. Арал тұрғындары сондай-ақ балық аулау үшін ерекше қайықтар жасады, қол жетімді материалдардан сабан үйлерін салды немесе материкпен сауда жасады. Аран аралдары ресми Галтахт аймағы болып табылады, бұл ирланд тіліне білім беруді қоса алғанда, барлық ресми қызметтерде тіл ретінде толық ресми мәртебе береді. 20 ғасырдың соңына дейін үлкендердің арасында ирланд тілінде ғана сөйлейтін адамдардың саны жоғары болды, бұл негізінен дәстүрлі кәсіптердің оқшауланған сипаты мен аралдардың материктік Ирландиядан табиғи оқшаулануының нәтижесі болды. Жастар 18 жасқа келгенде аралдарда емтихан тапсырып, оқуын аяқтай алады, бірақ көпшілігі жоғары білім алу үшін материкке кетеді. Көптеген адамдар арал қоғамдастығының жас мүшелері арасында ирланд тілінде сөйлеудің төмендеуін 1960 жылдан бері қол жетімді ағылшын тіліндегі теледидарға байланысты деп санайды; сонымен қатар, көптеген жас арал тұрғындары есейген кезде материкке кетеді.

On the cliff tops, ancient forts such as Dún Aonghasa (Dún Aengus) on Inishmór and Dún Chonchúir (Fort of Conchobar) on Inishmaan are some of the oldest archaeological remains in Ireland. A lacework of ancient stone walls across all three islands ( in all) encloses networks of small fields to contain local livestock. Also found are early clocháns (dry stone beehive huts from the early Christian period). Enda of Aran founded the first true Irish monastery near Killeany (Cill Éinne or Church of Enda). In time, a dozen monasteries were on Inishmór alone. Many Irish saints had some connection with Aran: St. Brendan was blessed for his voyage there; Jarlath of Tuam, Finnian of Clonard, and St. Columba called it the "Sun of the West". In total, 38 national monuments are on the Aran Islands. The islands were first populated in larger numbers probably at the time of the Cromwellian conquest of Ireland in the mid 17th century, when the Catholic population of Ireland had the choice of going "to hell or to Connacht". Many fled to the numerous islands off the west coast of Ireland, where they adapted themselves to the raw climatic conditions, developing a survival system of total self sufficiency. Their methods included mixing layers of sand and seaweed on top of rocks to create fertile soil, a technique used to grow potatoes and other vegetables. The same seaweed method also provided grazing grass within stone wall enclosures for cattle and sheep, which in turn provided leather, wool, and yarn to make hide shoes, handwoven trousers, skirts and jackets, hand knitted sweaters, shawls, and caps. The islanders also constructed unique boats for fishing, building their thatched cottages from the materials available, or trading with the mainland. The Aran Islands are an official Gaeltacht, which gives full official status to Irish as the medium of all official services, including education. An unusually high rate of Irish language monolingualism was found among senior natives until the end of the 20th century, in large part because of the isolating nature of the traditional trades practised and the natural isolation of the islands in general from mainland Ireland over the course of the islands' history. Young islanders can take their leaving examination at 18 on the islands, and then most leave for third level education. Many blame the decline of Irish speaking among young members of the island community on English language television, available since the 1960s; furthermore, many younger islanders leave for the mainland when they come of age.

Көлік

Жыл бойы пароммен жолаушылар тасымалы қызметтері бар. Аран аралдары паромдары Голуэй графтығындағы Россавеалдан жыл бойы қызмет көрсетеді, Голуэй қаласынан автобус қызметімен байланысқан. Галвей портынан аптасына бірнеше рет ауыр жүк тасымалы жүзеге асырылады, оны Lasta Mara компаниясы атқарады. Aer Arann Islands әуе компаниясы Инвереннен Инишмор әуежайына әуе қызметін ұсынады, онда Голуэй қаласынан келетін автобус та бар. Авиакомпания 2018 жылдың желтоқсанында барлық рейстерді тоқтатуды хабарлады, бірақ қызметті 2019 жылдың 30 қыркүйегіне дейін жалғастыру туралы келісімге қол жеткізілді. Аран аралдарына Клэр округінің Дулин қаласынан да паромдар бар (маусымдық, 1 сәуір – 31 қазан). Әр аралда жол желісі бар және жылдамдық шегі сақталады. Аралдардағы көлік құралдары жолға жарамдылығын тексеруден босатылған. Көптеген туристер аралды аралау үшін велосипед жалдап алады, сондай-ақ электровелосипедтерге деген сұраныс артып келеді, себебі олар аралдарды көрудің ең ыңғайлы тәсілі болып табылады.

Жергілікті суретшілер

Ирландияның қайта өрлеу дәуірінің маңызды тұлғаларының бірі Лиам О'Флаэрти 1896 жылғы 28 тамызда Инишмордың Горт-на-Гапалл жерінде дүниеге келген. Ирландия тіліндегі ең көрнекті ақындардың бірі Маиртин О Дирейн де Инишмордан шыққан. 2000 жылдан бері Арас Эанна өнер орталығы (Инишир) жергілікті және халықаралық суретшілерді шақырып, оларға шабылданушы Аран аралдарында бір ай бойы тұрып жұмыс істеуге мүмкіндік береді. Аралдарда туған Клиодна Лайонс – ирланд суретші, аниматор және графика шебері, ол бірнеше комикс пен «зин» журналдарын жасаған және қазір Brown Bag Films компаниясының директоры болып жұмыс істейді.

Қонақ суретшілер

Аралдар тарихи түрде көптеген суретшілерді қызықтырды. Мысалы, 1908 жылдан бастап Гарри Кларк алты жыл бойы әр жазда бірнеше аптасын Инис Оирр аралында достары және болашақ әйелі Маргарет Кларк (суретші) қосылып өткізді. Осы сапарлардан Кларк пен Кларк салған суреттер сақталған, олар оның өсіп-жетілуіне үлкен әсер еткен деп есептеледі, себебі бұл суретші үшін Ирландия материгінен тыс сауығудың алғашқы қажеттілігі болды. Аралдардың мәдени және табиғи тарихы түрлі жазушыларды осы жерге тартты. Мысалы, Леди Грегори 19 ғасырдың соңында ирланд тілін үйрену үшін Аранға келді. 20 ғасырдың басында және өмірі бойы Сеан Китинг жыл сайын аралдарда сурет салумен айналысты. Элизабет Риверс та Лондоннан көшіп, Аранда тұрып, екі көркем кітап жазды және Базиль Ракоцци сияқты суретшілер оны аралады. Тағы бір, байланысты, келушілер тобы аралдың әңгімелерін және фольклорын жинап, каталогтауға тырысты, оны Ирландия мәдениетінің ерте кезеңінің әлеуметтік "уақыт капсуласы" деп қарастырды. Мұндай сапарлардың мысалы – Роберт Флаэртидің 1934 жылғы классикалық деректі фильмі «Аран адамы». Фильмдегі адамның батылдығы мен зияткерлікке қарсы тұруы Германияның нацистік партиясына ұнады, олар оны 1935 жылы Берлин фестивалінде байқады. Джон Миллингтон Синдждің «Аран аралдары» шығармасы осы екі тәсілдің арасында жатыр, ол жеке тәжірибе ретінде де, әдеби формада сауатсыз Аран мәдениеті туралы ақпаратты сақтау әрекеті ретінде де жазылған. Бұл келушілердің ниеттерін У.Б. Йейтс Синджге берген кеңесі көрсетеді: «Аран аралдарына барып, әдебиетте ешқашан суреттелмеген өмірді тап». 20 ғасырдың екінші жартысында, шамамен 1970 жылдардың басына дейін, үшінші түрдегі келушілер аралдарға келді. Олар арал қауымдастығының ерекше «ирландтық» сипаты үшін емес, география мен тарихтың кездейсоқ оқиғалары кейбіреулерді қызықтырған немесе тіпті қызықтырған қоғамды құруы себебімен келді және олар оған тікелей қатысуды қалады. Бірде-бір «Аран» мәдениеті болған жоқ; кез келген сипаттама толық емес және белгілі бір уақытта аралдың «бөліктеріне» ғана толық қолданылады. Дегенмен, келген және қалған келушілер негізінен Аран мәдениетінің ойын-сауық және жаңалықтар үшін жергілікті ауызша дәстүрге, оқшаулануға, өмірді қамтамасыз етуге немесе жақын өмірді қамтамасыз етуге, егіншілік пен балық аулауға сенуіне қызығушылық танытты. Осы себептерге байланысты Аран аралдары Ирландия мен Батыс Еуропаның басқа бөліктерін түбегейлі өзгертіп жатқан мәдени дамудан «бөлінді». Бұл үшінші түрдегі келушілер кездескен мәдениеттің Ирландиямен тығыз байланысты екенін түсінгенмен, олар өз тәжірибесін «ирландтық» деп түсіндіруге құштар емес еді. Оның орнына, олар аралдарда өткізген уақыттарының өмір мен адам қатынастары туралы жалпы шындықтармен байланысуға мүмкіндік беретін жолдарға тікелей назар аударды және үйдегі достары мен отбасынан көмек алудан бас тартып, «арал тұрғыны ретінде» өмір сүруге тырысты. Шындығында, қиын жағдайларға байланысты – қауіпті ауа райы, азық-түлік тапшылығы – олар кейде бұрынғы келушілердің оқшауланған тәсілдерімен мәдениетті зерттеуге аз уақыт қалды. Олардың жазбалары көбінесе жеке сипатқа ие, автордың өзін және оны қоршаған мәдениетті түсінуге бағытталған. Аранның үшінші түрі 1970 жылдардың соңында аралдарға туристердің көптеп келуіне және аралдағы технологиялық жақсартуларға байланысты жойылды, бұл жоғарыда аталған аспектілерді тарихқа өткізді. Осы үшінші түрдегі келушілердің әдеби өнімі – 1968 жылы Аранда бір жыл өткізген Эндрю МакНиллидің «Аран азасы» кітабы. Тағы бір автор, Дублиннен келген жазушы және заңгер Падрейг О Сихойн, арал тұрғындарының тілінде еркін сөйлей білуді үйреніп, Аран тоқымашыларымен және олардың Аран свитерлерімен ажырамас байланыста болды, олардың танымалдылығын және әлемде қырық жылға жуық уақыт бойы сатылуын кеңінен насихаттады. Аралдарға келушілердің төртінші түрі, бүгінгі күнге дейін сақталған, рухани себептермен келеді, көбінесе кельттік христиандыққа немесе қазіргі заманғы Жаңа дәуір сенімдеріне деген құрметпен байланысты, біріншісі аралдарда маңызды орындар мен ландшафттарды табады. Соңында, мыңдаған келушілер кең мағынада туристік мақсаттармен келеді, қираған жерлерді көру, аралдағы бірнеше пабтарда ирланд тілінде сөйлеуді (және ирланд музыкасын ойнатуды) естіп, жартастардың геологиясын бағалау үшін келеді. Олардың кейбіреулері ерекше «саяхаттар» жасайды. Мысалдарға Тим Робинсонның «Аран тастары: Паломничество» (1986) және «Аран тастары: Лабиринт» (1995) кітаптары, сондай-ақ аралдардың егжей-тегжейлі картасы кіреді.

The islands have historically attracted a number of artists. For example, starting in 1908, Harry Clarke spent a number of weeks each summer for six years on Inis Oírr, accompanied by friends and his future wife, Margaret Clarke (artist). Sketches by and of Clarke exist from these trips, regarded as formative in his upbringing, as they marked the first occasions in which convalescing off the mainland of Ireland was necessary for the artist. The cultural and physical history of the islands has made them the object of visits by a variety of writers. For example, Lady Gregory came to Aran in the late 19th century to learn Irish. At the start of the 20th century and throughout his life, Seán Keating spent time painting on the islands every year. Elizabeth Rivers also moved from London and lived in Aran, where she created two books of art and was herself visited by artists such as Basil Rakoczi. A further, related, kind of visitor was those who attempted to collect and catalogue the stories and folklore of the island, treating it as a kind of societal "time capsule" of an earlier stage of Irish culture. Visits of this kind include that captured in Robert J. Flaherty's 1934 classic documentary Man of Aran. The film's depiction of man's courage and repudiation of the intellect appealed to Germany's Nazi party, who noticed it during the Berlin Festival in 1935. John Millington Synge's The Aran Islands is a work that straddles these first two modes, being both a personal account and also an attempt at preserving information about the pre (or il ) literate Aran culture in literary form. The motivations of these visitors are exemplified by W. B. Yeats' advice to Synge: "Go to the Aran Islands, and find a life that has never been expressed in literature." In the second half of the 20th century, until perhaps the early 1970s, a third kind of visitor came to the islands. They came not necessarily because of the uniquely "Irish" nature of the island community, but simply because the accidents of geography and history conspired to produce a society that some found intriguing or even beguiling, and they wished to participate in it directly. At no time was there a single "Aran" culture; any description is necessarily incomplete and can be said to apply completely only to "parts" of the island at certain points in time. Visitors who came and stayed, though, were mainly attracted to aspects of Aran culture such as its reliance on local oral tradition for entertainment and news, isolation, reliance on subsistence or near subsistence, farming and fishing. For these reasons, the Aran Islands were "decoupled" from cultural developments that were at the same time radically changing other parts of Ireland and Western Europe. Though visitors of this third kind understood that the culture they encountered was intimately connected to that of Ireland, they were not particularly inclined to interpret their experiences as those of "Irishness". Instead, they looked directly towards ways in which their time on the islands put them in touch with more general truths about life and human relations, and they often took pains to live "as an islander", eschewing help from friends and family at home. Indeed, because of the difficult conditions they found—dangerous weather, scarce food—they sometimes had little time to investigate the culture in the more detached manner of earlier visitors. Their writings are often of a more personal nature, being concerned with understanding the author's self as much as the culture around him. This third mode of being in Aran died out in the late 1970s due in part to the increased tourist traffic and in part to technological improvements made to the island, that relegated the above aspects to history. A literary product of this third kind of visitor is An Aran Keening, by Andrew McNeillie, who spent a year on Aran in 1968. Another, Pádraig Ó Síocháin, a Dublin author and lawyer, learning to speak Gaelic to the fluency of an islander, became inextricably linked to the Aran handknitters and their Aran sweaters, extensively promoting their popularity and sale around the world for nearly forty years. A fourth kind of visitor to the islands, still evident today, comes for spiritual reasons often connected to an appreciation for Celtic Christianity or more modern New Age beliefs, the former of which finds sites and landscapes of importance on the islands. Finally, many thousands of visitors come for broadly touristic reasons, to see the ruins, hear Irish spoken (and Irish music played) in the few pubs on the island, and to experience the geology of cliffs. Some of these visitors create "travelogues" of note. Examples include Tim Robinson's Stones of Aran: Pilgrimage (1986) and Stones of Aran: Labyrinth (1995), and his accompanying detailed map of the islands.

Аран аралы свитері

Аралдар Аран свитерінің туған отаны, ол 20-ғасырда бүкіл әлемге танымал болды. Аралдарда сатылатын көптеген свитерлер Ирландияның басқа аймақтарында жасалады.

Аран құрашасы

Арандықтардың (қазіргі) Currach деп аталатын жеңіл қайығы (Аран аралдары диалектісі: kørəx, korəx) жіңішке таяқшалардан жасалған сирек қаңқаға керілген кенептен жасалады, содан кейін шайырмен жабылады. Бұл қайық Атлант мұхитының ашық суларына қарап жатқан аралдарға тән аса қиын теңіздерге төтеп беру үшін құрылған. Шындығында, Аран балықшылары жүзуді үйренбейді дейді, себебі құрақ суға батқан жағдайда олар тірі қалуға мүмікін емес, сондықтан жылдам батып кетуі жақсырақ. Бұл қайықтар күмәнсіз мықты болғанымен, тесілуге өте осал. Арал тұрғындары әрқашан толық дербес болған. Ауа райы тыныш болғанда, құрақтар Мохер жартасының астында түнде балық аулауға шығып, таңнан кейін балыққа толы қайтып оралады. Бүгінде олар тек жағалауда қолданылады, лобстер қаптарына қарайды. Жаңа заманауи үлгілері әлі де Ирландияның батыс жағалауындағы көптеген жергілікті регаталарда немесе cruinnithe жарысу үшін жасалады. Балықшылар әдеттегі аяқ киім кие алмайды, сондықтан ешкі терісінен, бұзау терісінен немесе сиыр терісінен жасалған жұмсақ, тері мокасиндер – pampooties киеді.

Спорт

Кейбір әктас жартастары альпинистердің қызығушылығын оятты. Гейл футбол, херлинг және ирландтық гандбол сияқты GAA спорт түрлері аралдардың басты спорты болып табылады. Жыл сайын Инис-Мор аралда Red Bull жардан суға секіру әлем чемпионаты өтеді.