Кіріспе

Норвегияның Нордланд округіндегі муниципалитет

Бейарн – Норвегияның Нордланд округіндегі муниципалитет. Ол Салтеннің дәстүрлі аймағының бір бөлігі болып табылады. Бейарн сонымен қатар Бодё аймағының, статистикалық үлкен қала аймағының да бөлігі. Муниципалитеттің әкімшілік орталығы – Молджорд ауылы. Бейарндағы басқа ауылдар: Хойфорсмоен, Тронс және Тверрвика. Норвегиядағы 356 муниципалитет ішінде Бейарн аумағы бойынша 88-ші орында тұр. Бейарн Норвегиядағы халық саны бойынша 332-ші муниципалитет, оның халқы 1027 адамды құрайды. Муниципалитеттің халқының тығыздығы көрсетілмеген, соңғы 10 жылда халқы 4,5%-ға азайған.

Жалпы ақпарат

Бейарн муниципалитеті 1853 жылы ірі Гилдесхол муниципалитетінен бөлініп құрылды. Алғашқыда Бейарнда 1164 тұрғын болған. Муниципалды шекаралар сол кезден бері өзгерген жоқ.

Атауы

Муниципалитет (алғашқыда приход) Бейар фьорды (немесе Beðinn) атымен аталған. Атаудың мағынасы белгісіз. Ол «beðr» сөзінің көпше түрінен шыққан болуы мүмкін, ол «жатын» (өзен арнасы мағынасында) дегенді білдіреді. Тағы бір болжам бойынша, бұл «тілеу» немесе «сұрау» деген мағынаны білдіретін «biðja» сөзінің өткен шақ түрі болуы мүмкін. Тарихи жағдайларға сәйкес, муниципалитет атауы Beieren деп жазылған. 1908 жылдың 6 қаңтарындағы патшалық қаулы муниципалитет атауын Бейара деп өзгертті. Бірақ бұл жазу көпке ұнаған жоқ. 1908 жылдың 19 тамызында (біраз уақыттан кейін) тағы бір патшалық қаулы муниципалитет атауын Beiarn деп өзгертті.

Елтаңба

Бейарн елінде елтаңба 1988 жылдан бері қолданылып келеді. Оның сипаттамасы: "Жасыл фонға түбімен жұлынған алтын қарағай" (I gull en furu på grønn bunn). Бұл елтаңбаның жасыл фон (түсі) және қарағай бейнесінен тұратынын білдіреді. Қарағай алтын түспен белгіленген, яғни әдетте сары түспен боялады, бірақ металдан жасалса, алтын қолданылады. Қарағай – Бейарнның тарихи тұрғыдан қалың қарағай ормандарымен әйгілі болғандығының символы. Бұл туралы Петтер Дасстың "Нордландтың бұлдырығы" және Ларс Гесс Бингтің "Норвегия Корольдігінің, Исландия және Фарер аралдарының, сондай-ақ Гренландияның сипаттамасы" еңбектерінде айтылған. Мың жылдан астам ғасырлар бойы өмір сүрген алып қарағайлардың қалдықтары осы жерде сақталған. Фонның жасыл түсі – жасыл ормандарды бейнелеу үшін, ал алтын/сары түс – орманың муниципалитет үшін "алтынға тең" бағалы екенін көрсетеді. Елтаңбаны Бейарн муниципалитетінің мәдениет жөніндегі кеңесшісі Эрик Габриелсен жасаған. 1995 жылы муниципалитет елтаңбаны Норвегияның Ұлттық архивінде ресми түрде бекітуге өтініш бірақ, ол Норвегия елтаңбаларының геральдикалық стандарттарына сай келмегендіктен мақұлданбады. Ұлттық архив муниципалитетке елтаңбаны кейбір жағдайларда рұқсатсыз қолдануға болатынын, бірақ оны туға, жол белгісіне немесе қоғамдық ғимараттарға орналастыруға болмайтынын хабарлады.

География

Бейарн муниципалитеті Солтүстік поляр шеңберінен солтүстікке қарай, Бейар өзені мен Бейар аңғарының бойында, сондай-ақ Солтфеллет тауларындағы кейбір аймақтарда орналасқан. Бұл өзен Солтүстік Норвегиядағы ең үздік лосось өзендерінің бірі. Бейарнда Арстаддалдаммен, Литтл Сокумватнет және Рамсгельватнет сияқты бірнеше ірі көлдер бар. Солтфеллет-Свартисен ұлттық паркінің бір бөлігі Бейарн аумағында орналасқан. Әлемдегі ең солтүстік табиғи қайын орманы (Ulmus glabra) Арстадлия табиғи қорығында өседі, онда бай өсімдіктер қатарында орхидеялар да бар.

Үкімет

Норвегиядағы барлық муниципалитеттер бастауыш білім беруге (10-сыныпқа дейін), стационарлық емес денсаулық сақтау қызметтеріне, зейнеткерлерге қызмет көрсетуге, әлеуметтік қамтамасыздандыруға және басқа да әлеуметтік қызметтерге, жер учаскелерін жоспарлауға, экономикалық дамуға, сондай-ақ муниципалитеттік жолдар мен коммуналдық қызметтерге жауапты. Муниципалитетті тікелей сайланған өкілдерден құралған муниципалитеттік кеңес басқарады. Әкім муниципалитеттік кеңес мүшелерінің дауысымен сайланады. Муниципалитет Salten og Lofoten аудандық соты мен Hålogaland апелляциялық сотының қарауында болады.

Муниципалды кеңес

Бейарн муниципалитетінің кеңесі (Kommunestyre) төрт жылдық мерзімге сайланатын 15 өкілден құралған. Келесі кестелерде саяси партиялар бойынша кеңестің қазіргі және өткен құрамы көрсетілген.

Көрікті жерлер

Бұл аймаққа келгендерге балық аулау, үңгірлерді зерттеу және тау жаяу серуендері сияқты көптеген сыртқы іс-шаралар ұсынылады. Бейарн шаруа мұражайында викинг дәуірінен 20 ғасырдың ортасына дейінгі Бейарнның мәдени тарихына шолу жасалған.